pli: dabbhapuppha suṇohi me;


nikaya: ja

layer: root

title_pli: Jātaka Sattakanipāta

pli: Samehi medhagaṁ samma,


pli: vivādo vūpasammataṁ”.


pli: “Dhammaṭṭhohaṁ pure āsiṁ,


pli: bahū aḍḍā me tīritā;


pli: Samemi medhagaṁ samma,


pli: vivādo vūpasammataṁ.


pli: Anutīracāri naṅguṭṭhaṁ,


pli: sīsaṁ gambhīracārino;


pli: Accāyaṁ majjhimo khaṇḍo,


pli: dhammaṭṭhassa bhavissati”.


pli: “Cirampi bhakkho abhavissa,


pli: sace na vivademase;


pli: Asīsakaṁ anaṅguṭṭhaṁ,


pli: siṅgālo harati rohitaṁ”.


pli: “Yathāpi rājā nandeyya,


pli: rajjaṁ laddhāna khattiyo;


pli: Evāhamajja nandāmi,


pli: disvā puṇṇamukhaṁ patiṁ.


pli: Kathaṁ nu thalajo santo,


pli: udake macchaṁ parāmasi;


pli: Puṭṭho me samma akkhāhi,


pli: kathaṁ adhigataṁ tayā”.


pli: “Vivādena kisā honti,


pli: vivādena dhanakkhayā;


pli: Jīnā uddā vivādena,


pli: bhuñja māyāvi rohitaṁ.


pli: Evameva manussesu,


pli: vivādo yattha jāyati;


pli: Dhammaṭṭhaṁ paṭidhāvanti,


pli: so hi nesaṁ vināyako;


pli: Dhanāpi tattha jīyanti,


pli: rājakoso pavaḍḍhatī”ti.


pli: Dabbhapupphajātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 6. Paṇṇakajātaka


pli: “Paṇṇakaṁ tikhiṇadhāraṁ,


pli: Asiṁ sampannapāyinaṁ;


pli: Parisāyaṁ puriso gilati,


pli: Kiṁ dukkarataraṁ tato;


pli: Yadaññaṁ dukkaraṁ ṭhānaṁ,


pli: Taṁ me akkhāhi pucchito”.


pli: “Gileyya puriso lobhā,


pli: asiṁ sampannapāyinaṁ;


pli: Yo ca vajjā dadāmīti,


pli: taṁ dukkarataraṁ tato;


pli: Sabbaññaṁ sukaraṁ ṭhānaṁ,


pli: evaṁ jānāhi maddava”.


pli: “Byākāsi āyuro pañhaṁ,


pli: atthaṁ dhammassa kovido;


pli: Pukkusaṁ dāni pucchāmi,


pli: kiṁ dukkarataraṁ tato;


pli: taṁ me akkhāhi pucchito”.


pli: “Na vācamupajīvanti,


pli: aphalaṁ giramudīritaṁ;


pli: Yo ca datvā avākayirā,


pli: “Byākāsi pukkuso pañhaṁ,


pli: Senakaṁ dāni pucchāmi,


pli: Yadaññaṁ dukkaraṁ ṭhānaṁ,


pli: “Dadeyya puriso dānaṁ,


pli: appaṁ vā yadi vā bahuṁ;


pli: Yo ca datvā nānutappe,


pli: taṁ dukkarataraṁ tato;


pli: Sabbaññaṁ sukaraṁ ṭhānaṁ,


pli: evaṁ jānāhi maddava”.


pli: “Byākāsi āyuro pañhaṁ,


pli: atho pukkusaporiso;


pli: Sabbe pañhe atibhoti,


pli: yathā bhāsati senako”ti.


pli: Paṇṇakajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: 7. Sattubhastajātaka


pli: “Vibbhantacitto kupitindriyosi,


pli: Nettehi te vārigaṇā savanti;


pli: Kiṁ te naṭṭhaṁ kiṁ pana patthayāno,


pli: Idhāgamā brahme tadiṅgha brūhi”.


pli: “Miyyetha bhariyā vajato mamajja,


pli: Agacchato maraṇamāha yakkho;


pli: Etena dukkhena pavedhitosmi,


pli: Akkhāhi me senaka etamatthaṁ”.


pli: “Bahūni ṭhānāni vicintayitvā,


pli: Yamettha vakkhāmi tadeva saccaṁ;


pli: Maññāmi te brāhmaṇa sattubhastaṁ,


pli: Ajānato kaṇhasappo paviṭṭho.


pli: Ādāya daṇḍaṁ parisumbha bhastaṁ,


pli: Passeḷamūgaṁ uragaṁ dujivhaṁ;


pli: Chindajja kaṅkhaṁ vicikicchitāni,


pli: Bhujaṅgamaṁ passa pamuñca bhastaṁ”.


pli: Saṁviggarūpo parisāya majjhe,


pli: So brāhmaṇo sattubhastaṁ pamuñci;


pli: Atha nikkhami urago uggatejo,


pli: Āsīviso sappo phaṇaṁ karitvā.


pli: “Suladdhalābhā janakassa rañño,


pli: Yo passatī senakaṁ sādhupaññaṁ;


pli: Vivaṭṭachaddo nusi sabbadassī,


pli: Ñāṇaṁ nu te brāhmaṇa bhiṁsarūpaṁ”.


pli: “Imāni me sattasatāni atthi,


pli: Gaṇhāhi sabbāni dadāmi tuyhaṁ;


pli: Tayā hi me jīvitamajja laddhaṁ,


pli: Athopi bhariyāya makāsi sotthiṁ”.


pli: “Na paṇḍitā vetanamādiyanti,


pli: Citrāhi gāthāhi subhāsitāhi;


pli: Itopi te brahme dadantu vittaṁ,


pli: Ādāya tvaṁ gaccha sakaṁ niketan”ti.


pli: Sattubhastajātakaṁ sattamaṁ.


pli: 8. Aṭṭhisenakajātaka


pli: “Yeme ahaṁ na jānāmi,


pli: aṭṭhisena vanibbake;


pli: Te maṁ saṅgamma yācanti,


pli: kasmā maṁ tvaṁ na yācasi”.


pli: “Yācako appiyo hoti,


pli: yācaṁ adadamappiyo;


pli: Tasmāhaṁ taṁ na yācāmi,


pli: mā me videssanā ahu”.


pli: “Yo ve yācanajīvāno,


pli: kāle yācaṁ na yācati;


pli: Parañca puññā dhaṁseti,


pli: attanāpi na jīvati.


pli: Yo ca yācanajīvāno,


pli: kāle yācañhi yācati;


pli: Parañca puññaṁ labbheti,


pli: attanāpi ca jīvati.


pli: Na ve dessanti sappaññā,


pli: Disvā yācakamāgate;


pli: Brahmacāri piyo mesi,


pli: Vada tvaṁ bhaññamicchasi”.


pli: “Na ve yācanti sappaññā,


pli: Dhīro ca veditumarahati;


pli: Uddissa ariyā tiṭṭhanti,


pli: Esā ariyāna yācanā”.


pli: “Dadāmi te brāhmaṇa rohiṇīnaṁ,


pli: Gavaṁ sahassaṁ saha puṅgavena;


pli: Ariyo hi ariyassa kathaṁ na dajjā,


pli: Sutvāna gāthā tava dhammayuttā”ti.


pli: Aṭṭhisenakajātakaṁ aṭṭhamaṁ.


pli: “Yattha verī nivasati,


pli: na vase tattha paṇḍito;


pli: Ekarattaṁ dirattaṁ vā,


pli: dukkhaṁ vasati verisu.


pli: Diso ve lahucittassa,


pli: posassānuvidhīyato;


pli: Ekassa kapino hetu,


pli: yūthassa anayo kato.


pli: Bālova paṇḍitamānī,


pli: yūthassa parihārako;


pli: Sacittassa vasaṁ gantvā,


pli: sayethāyaṁ yathā kapi.


pli: Na sādhu balavā bālo,


pli: Ahito bhavati ñātīnaṁ,


pli: sakuṇānaṁva cetako.


pli: Dhīrova balavā sādhu,


pli: Hito bhavati ñātīnaṁ,


pli: tidasānaṁva vāsavo.


pli: Yo ca sīlañca paññañca,


pli: sutañcattani passati;


pli: Ubhinnamatthaṁ carati,


pli: attano ca parassa ca.


pli: Tasmā tuleyya mattānaṁ,


pli: sīlapaññāsutāmiva;


pli: Gaṇaṁ vā parihare dhīro,


pli: eko vāpi paribbaje”ti.


pli: Kapijātakaṁ navamaṁ.


pli: 10. Bakajātaka


pli: “Dvāsattati gotama puññakammā,


pli: Vasavattino jātijaraṁ atītā;


pli: Ayamantimā vedagū brahmapatti,


pli: Asmābhijappanti janā anekā”.


pli: “Appañhi etaṁ na hi dīghamāyu,


pli: Yaṁ tvaṁ baka maññasi dīghamāyuṁ;


pli: Sataṁ sahassāni nirabbudānaṁ,


pli: Āyuṁ pajānāmi tavāha brahme”.


pli: “Anantadassī bhagavāhamasmi,


pli: Jātijjaraṁ sokamupātivatto;


pli: Kiṁ me purāṇaṁ vatasīlavattaṁ,


pli: Ācikkha me taṁ yamahaṁ vijaññaṁ”.


pli: “Yaṁ tvaṁ apāyesi bahū manusse,


pli: Pipāsite ghammani samparete;


pli: Taṁ te purāṇaṁ vatasīlavattaṁ,


pli: Suttappabuddhova anussarāmi.


pli: Yaṁ eṇikūlasmi janaṁ gahītaṁ,


pli: Amocayī gayhaka niyyamānaṁ;


pli: Gaṅgāya sotasmiṁ gahītanāvaṁ,


pli: Luddena nāgena manussakappā;


pli: Amocayi tvaṁ balasā pasayha,


pli: Taṁ te purāṇaṁ vatasīlavattaṁ;


pli: Kappo ca te baddhacaro ahosiṁ,


pli: Sambuddhimantaṁ vatinaṁ amaññaṁ;


pli: Suttappabuddhova anussarāmi”.


pli: “Addhā pajānāsi mametamāyuṁ,


pli: Aññampi jānāsi tathā hi buddho;


pli: Tathā hi tāyaṁ jalitānubhāvo,


pli: Obhāsayaṁ tiṭṭhati brahmalokan”ti.


pli: Bakajātakaṁ dasamaṁ.


pli: Kukkuvaggo paṭhamo.


pli: Varakaṇṇika cāpavaro sutano,


pli: Atha gijjha sarohitamacchavaro;


pli: Puna paṇṇaka senaka yācanako,


pli: Atha veri sabrahmabakena dasāti.


pli: 1. Gandhārajātaka


pli: “Hitvā gāmasahassāni,


pli: paripuṇṇāni soḷasa;


pli: Koṭṭhāgārāni phītāni,


pli: sannidhiṁ dāni kubbasi”.


pli: “Hitvā gandhāravisayaṁ,


pli: pahūtadhanadhāriyaṁ;


pli: Pasāsanato nikkhanto,


pli: idha dāni pasāsasi”.


pli: “Dhammaṁ bhaṇāmi vedeha,


pli: adhammo me na ruccati;


pli: Dhammaṁ me bhaṇamānassa,


pli: na pāpamupalimpati”.


pli: “Yena kenaci vaṇṇena,


pli: paro labhati ruppanaṁ;


pli: Mahatthiyampi ce vācaṁ,


pli: na taṁ bhāseyya paṇḍito”.


pli: “Kāmaṁ ruppatu vā mā vā,


pli: bhusaṁva vikirīyatu;


pli: “No ce assa sakā buddhi,


pli: vinayo vā susikkhito;


pli: Vane andhamahiṁsova,


pli: careyya bahuko jano.


pli: Yasmā ca panidhekacce,


pli: āceramhi susikkhitā;


pli: Tasmā vinītavinayā,


pli: caranti susamāhitā”ti.


pli: Gandhārajātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: 2. Mahākapijātaka


pli: “Attānaṁ saṅkamaṁ katvā,


pli: Yo sotthiṁ samatārayi;


pli: Kiṁ tvaṁ tesaṁ kime tuyhaṁ,


pli: Honti ete mahākapi”.


pli: “Rājāhaṁ issaro tesaṁ,


pli: yūthassa parihārako;


pli: Tesaṁ sokaparetānaṁ,


pli: bhītānaṁ te arindama.


pli: Ullaṅghayitvā attānaṁ,


pli: vissaṭṭhadhanuno sataṁ;


pli: Tato aparapādesu,


pli: daḷhaṁ bandhaṁ latāguṇaṁ.


pli: Chinnabbhamiva vātena,


pli: Nuṇṇo rukkhaṁ upāgamiṁ;


pli: Sohaṁ appabhavaṁ tattha,


pli: Sākhaṁ hatthehi aggahiṁ.


pli: Taṁ maṁ viyāyataṁ santaṁ,


pli: sākhāya ca latāya ca;


pli: Samanukkamantā pādehi,


pli: sotthiṁ sākhāmigā gatā.


pli: Taṁ maṁ na tapate bandho,


pli: mato me na tapessati;


pli: Sukhamāharitaṁ tesaṁ,


pli: yesaṁ rajjamakārayiṁ.


pli: Esā te upamā rāja,


pli: taṁ suṇohi arindama;


pli: Raññā raṭṭhassa yoggassa,


pli: balassa nigamassa ca;


pli: Sabbesaṁ sukhameṭṭhabbaṁ,


pli: khattiyena pajānatā”ti.


pli: Mahākapijātakaṁ dutiyaṁ.


pli: 3. Kumbhakārajātaka


pli: “Ambāhamaddaṁ vanamantarasmiṁ,


pli: Nīlobhāsaṁ phalitaṁ saṁvirūḷhaṁ;


pli: Tamaddasaṁ phalahetu vibhaggaṁ,


pli: Taṁ disvā bhikkhācariyaṁ carāmi.


pli: Selaṁ sumaṭṭhaṁ naravīraniṭṭhitaṁ,


pli: Nārī yugaṁ dhārayi appasaddaṁ;


pli: Dutiyañca āgamma ahosi saddo,


pli: Dijā dijaṁ kuṇapamāharantaṁ,


pli: Ekaṁ samānaṁ bahukā samecca;


pli: Āhārahetū paripātayiṁsu,


pli: Usabhāhamaddaṁ yūthassa majjhe,


pli: Calakkakuṁ vaṇṇabalūpapannaṁ;


pli: Tamaddasaṁ kāmahetu vitunnaṁ,


pli: Taṁ disvā bhikkhācariyaṁ carāmi”.


pli: “Karaṇḍako kaliṅgānaṁ,


pli: gandhārānañca naggaji;


pli: Nimirājā videhānaṁ,


pli: pañcālānañca dummukho;


pli: Ete raṭṭhāni hitvāna,


pli: pabbajiṁsu akiñcanā.


pli: Sabbepime devasamā samāgatā,


pli: Aggī yathā pajjalito tathevime;


pli: Ahampi eko carissāmi bhaggavi,


pli: Hitvāna kāmāni yathodhikāni”.


pli: “Ayameva kālo na hi añño atthi,


pli: Anusāsitā me na bhaveyya pacchā;


pli: Ahampi ekā carissāmi bhaggava,


pli: Sakuṇīva muttā purisassa hatthā”.


pli: “Āmaṁ pakkañca jānanti,


pli: atho loṇaṁ aloṇakaṁ;


pli: Tamahaṁ disvāna pabbajiṁ,


pli: careva tvaṁ carāmahan”ti.


pli: Kumbhakārajātakaṁ tatiyaṁ.


pli: 4. Daḷhadhammajātaka


pli: “Ahañce daḷhadhammassa,


pli: vahantī nābhirādhayiṁ;


pli: Dharantī urasi sallaṁ,


pli: yuddhe vikkantacārinī.


pli: Nūna rājā na jānāti,


pli: mama vikkamaporisaṁ;


pli: Saṅgāme sukatantāni,


pli: dūtavippahitāni ca.


pli: Sā nūnāhaṁ marissāmi,


pli: abandhu aparāyinī;


pli: Tadā hi kumbhakārassa,


pli: dinnā chakaṇahārikā”.


pli: “Yāvatāsīsatī poso,


pli: tāvadeva pavīṇati;


pli: Atthāpāye jahanti naṁ,


pli: oṭṭhibyādhiṁva khattiyo.


pli: Yo pubbe katakalyāṇo,


pli: katattho nāvabujjhati;


pli: Atthā tassa palujjanti,


pli: ye honti abhipatthitā.


pli: katattho manubujjhati;


pli: Atthā tassa pavaḍḍhanti,


pli: Taṁ vo vadāmi bhaddante,


pli: yāvantettha samāgatā;


pli: Sabbe kataññuno hotha,


pli: ciraṁ saggamhi ṭhassathā”ti.


pli: Daḷhadhammajātakaṁ catutthaṁ.


title_pli: Jātaka Ekakanipāta

pli: “Yo atthakāmassa hitānukampino,


pli: Ovajjamāno na karoti sāsanaṁ;


pli: Ajiyā pādamolamba,


pli: Mittako viya socatī”ti.


pli: Losakajātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: 5. Somadattajātaka


pli: “Yo maṁ pure paccuḍḍeti,


pli: araññe dūramāyato;


pli: So na dissati mātaṅgo,


pli: somadatto kuhiṁ gato.


pli: Ayaṁ vā so mato seti,


pli: allasiṅgaṁva vacchito;


pli: Bhumyā nipatito seti,


pli: amarā vata kuñjaro”.


pli: “Anagāriyupetassa,


pli: vippamuttassa te sato;


pli: Samaṇassa na taṁ sādhu,


pli: yaṁ petamanusocasi”.


pli: “Saṁvāsena have sakka,


pli: manussassa migassa vā;


pli: Hadaye jāyate pemaṁ,


pli: taṁ na sakkā asocituṁ”.


pli: “Mataṁ marissaṁ rodanti,


pli: ye rudanti lapanti ca;


pli: Tasmā tvaṁ isi mā rodi,


pli: roditaṁ moghamāhu santo.


pli: Kanditena have brahme,


pli: mato peto samuṭṭhahe;


pli: Sabbe saṅgamma rodāma,


pli: aññamaññassa ñātake”.


pli: “Ādittaṁ vata maṁ santaṁ,


pli: ghatasittaṁva pāvakaṁ;


pli: Vārinā viya osiñcaṁ,


pli: sabbaṁ nibbāpaye daraṁ.


pli: Abbahī vata me sallaṁ,


pli: yamāsi hadayassitaṁ;


pli: Yo me sokaparetassa,


pli: puttasokaṁ apānudi.


pli: Sohaṁ abbūḷhasallosmi,


pli: vītasoko anāvilo;


pli: Na socāmi na rodāmi,


pli: tava sutvāna vāsavā”ti.


pli: Somadattajātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 6. Susīmajātaka


pli: “Kāḷāni kesāni pure ahesuṁ,


pli: Jātāni sīsamhi yathāpadese;


pli: Tānajja setāni susīma disvā,


pli: Dhammaṁ cara brahmacariyassa kālo”.


pli: “Mameva deva palitaṁ na tuyhaṁ,


pli: Mameva sīsaṁ mama uttamaṅgaṁ;


pli: ‘Atthaṁ karissan’ti musā abhāṇiṁ,


pli: Ekāparādhaṁ khama rājaseṭṭha.


pli: Daharo tuvaṁ dassaniyosi rāja,


pli: Paṭhamuggato hosi yathā kaḷīro;


pli: Rajjañca kārehi mamañca passa,


pli: Mā kālikaṁ anudhāvī janinda”.


pli: “Passāmi vohaṁ dahariṁ kumāriṁ,


pli: Sāmaṭṭhapassaṁ sutanuṁ sumajjhaṁ;


pli: Kāḷappavāḷāva pavellamānā,


pli: Palobhayantīva naresu gacchati.


pli: Tamena passāmiparena nāriṁ,


pli: Āsītikaṁ nāvutikaṁ va jaccā;


pli: Daṇḍaṁ gahetvāna pavedhamānaṁ,


pli: Gopānasībhoggasamaṁ carantiṁ.


pli: Sohaṁ tamevānuvicintayanto,


pli: Eko sayāmi sayanassa majjhe;


pli: ‘Ahampi evaṁ’ iti pekkhamāno,


pli: Na gahe rame brahmacariyassa kālo.


pli: Rajjuvālambanī cesā,


pli: Yā gehe vasato rati;


pli: Evampi chetvāna vajanti dhīrā,


pli: Anapekkhino kāmasukhaṁ pahāyā”ti.


pli: Susīmajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: 7. Koṭasimbalijātaka


pli: “Ahaṁ dasasataṁbyāmaṁ,


pli: uragamādāya āgato;


pli: Tañca mañca mahākāyaṁ,


pli: dhārayaṁ nappavedhasi.


pli: Athimaṁ khuddakaṁ pakkhiṁ,


pli: Appamaṁsataraṁ mayā;


pli: Dhārayaṁ byathasi bhītā,


pli: Kamatthaṁ koṭasimbali”.


pli: “Maṁsabhakkho tuvaṁ rāja,


pli: phalabhakkho ayaṁ dijo;


pli: Ayaṁ nigrodhabījāni,


pli: pilakkhudumbarāni ca;


pli: Assatthāni ca bhakkhitvā,


pli: khandhe me ohadissati.


pli: Te rukkhā saṁvirūhanti,


pli: mama passe nivātajā;


pli: Te maṁ pariyonandhissanti,


pli: arukkhaṁ maṁ karissare.


pli: Santi aññepi rukkhā se,


pli: mūlino khandhino dumā;


pli: Iminā sakuṇajātena,


pli: bījamāharitā hatā.


pli: Ajjhārūhābhivaḍḍhanti,


pli: brahantampi vanappatiṁ;


pli: Tasmā rāja pavedhāmi,


pli: sampassaṁnāgataṁ bhayaṁ”.


pli: “Saṅkeyya saṅkitabbāni,


pli: rakkheyyānāgataṁ bhayaṁ;


pli: Anāgatabhayā dhīro,


pli: ubho loke avekkhatī”ti.


pli: Koṭasimbalijātakaṁ sattamaṁ.


pli: 8. Dhūmakārijātaka


pli: “Rājā apucchi vidhuraṁ,


pli: dhammakāmo yudhiṭṭhilo;


pli: Api brāhmaṇa jānāsi,


pli: ko eko bahu socati”.


pli: “Brāhmaṇo ajayūthena,


pli: pahūtedho vane vasaṁ;


pli: Dhūmaṁ akāsi vāseṭṭho,


pli: rattindivamatandito.


pli: Tassa taṁ dhūmagandhena,


pli: sarabhā makasaḍḍitā;


pli: Vassāvāsaṁ upāgacchuṁ,


pli: dhūmakārissa santike.


pli: Sarabhesu manaṁ katvā,


pli: ajā so nāvabujjhatha;


pli: Āgacchantī vajantī vā,


pli: tassa tā vinasuṁ ajā.


pli: Sarabhā sarade kāle,


pli: pahīnamakase vane;


pli: Pāvisuṁ giriduggāni,


pli: nadīnaṁ pabhavāni ca.


pli: Sarabhe ca gate disvā,


pli: ajā ca vibhavaṁ gatā;


pli: Kiso ca vivaṇṇo cāsi,


pli: paṇḍurogī ca brāhmaṇo.


pli: Evaṁ yo saṁ niraṅkatvā,


pli: āgantuṁ kurute piyaṁ;


pli: So eko bahu socati,


pli: dhūmakārīva brāhmaṇo”ti.


pli: Dhūmakārijātakaṁ aṭṭhamaṁ.


pli: 9. Jāgarajātaka


pli: “Kodha jāgarataṁ sutto,


pli: kodha suttesu jāgaro;


pli: Ko mametaṁ vijānāti,


pli: ko taṁ paṭibhaṇāti me”.


pli: “Ahaṁ jāgarataṁ sutto,


pli: ahaṁ suttesu jāgaro;


pli: Ahametaṁ vijānāmi,


pli: ahaṁ paṭibhaṇāmi te”.


pli: “Kathaṁ jāgarataṁ sutto,


pli: kathaṁ suttesu jāgaro;


pli: Kathaṁ etaṁ vijānāsi,


pli: kathaṁ paṭibhaṇāsi me”.


pli: “Ye dhammaṁ nappajānanti,


pli: saṁyamoti damoti ca;


pli: Tesu suppamānesu,


pli: ahaṁ jaggāmi devate.


pli: Yesaṁ rāgo ca doso ca,


pli: avijjā ca virājitā;


pli: Tesu jāgaramānesu,


pli: ahaṁ suttosmi devate.


pli: Evaṁ jāgarataṁ sutto,


pli: evaṁ suttesu jāgaro;


pli: Evametaṁ vijānāmi,


pli: evaṁ paṭibhaṇāmi te”.


pli: “Sādhu jāgarataṁ sutto,


pli: sādhu suttesu jāgaro;


pli: Sādhumetaṁ vijānāsi,


pli: sādhu paṭibhaṇāsi me”ti.


pli: Jāgarajātakaṁ navamaṁ.


pli: 10. Kummāsapiṇḍijātaka


pli: “Na kiratthi anomadassisu,


pli: Pāricariyā buddhesu appikā;


pli: Sukkhāya aloṇikāya ca,


pli: Passaphalaṁ kummāsapiṇḍiyā.


pli: Hatthigavassā cime bahū,


pli: Dhanadhaññaṁ pathavī ca kevalā;


pli: Nāriyo cimā accharūpamā,


pli: Passa phalaṁ kummāsapiṇḍiyā”.


pli: “Abhikkhaṇaṁ rājakuñjara,


pli: Gāthā bhāsasi kosalādhipa;


pli: Pucchāmi taṁ raṭṭhavaḍḍhana,


pli: Bāḷhaṁ pītimano pabhāsasi”.


pli: “Imasmiññeva nagare,


pli: kule aññatare ahuṁ;


pli: Parakammakaro āsiṁ,


pli: bhatako sīlasaṁvuto.


pli: Kammāya nikkhamantohaṁ,


pli: caturo samaṇeddasaṁ;


pli: Ācārasīlasampanne,


pli: sītibhūte anāsave.


pli: Tesu cittaṁ pasādetvā,


pli: nisīdetvā paṇṇasanthate;


pli: Adaṁ buddhāna kummāsaṁ,


pli: pasanno sehi pāṇibhi.


pli: Tassa kammassa kusalassa,


pli: idaṁ me edisaṁ phalaṁ;


pli: Anubhomi idaṁ rajjaṁ,


pli: phītaṁ dharaṇimuttamaṁ”.


pli: “Dadaṁ bhuñja mā ca pamādo,


pli: Cakkaṁ vattaya kosalādhipa;


pli: Mā rāja adhammiko ahu,


pli: Dhammaṁ pālaya kosalādhipa”.


pli: “Sohaṁ tadeva punappunaṁ,


pli: Vaṭumaṁ ācarissāmi sobhane;


pli: Ariyācaritaṁ sukosale,


pli: Arahanto me manāpāva passituṁ.


pli: Devī viya accharūpamā,


pli: Majjhe nārigaṇassa sobhasi;


pli: Kiṁ kammamakāsi bhaddakaṁ,


pli: Kenāsi vaṇṇavatī sukosale”.


pli: “Ambaṭṭhakulassa khattiya,


pli: Dāsyāhaṁ parapesiyā ahuṁ;


pli: Saññatā ca dhammajīvinī,


pli: Sīlavatī ca apāpadassanā.


pli: Uddhaṭabhattaṁ ahaṁ tadā,


pli: Caramānassa adāsi bhikkhuno;


pli: Vittā sumanā sayaṁ ahaṁ,


pli: Tassa kammassa phalaṁ mamedisan”ti.


pli: Kummāsapiṇḍijātakaṁ dasamaṁ.


pli: 11. Parantapajātaka


pli: “Āgamissati me pāpaṁ,


pli: āgamissati me bhayaṁ;


pli: Tadā hi calitā sākhā,


pli: manussena migena vā”.


pli: “Bhīruyā nūna me kāmo,


pli: avidūre vasantiyā;


pli: Karissati kisaṁ paṇḍuṁ,


pli: sāva sākhā parantapaṁ.


pli: Socayissati maṁ kantā,


pli: gāme vasamaninditā;


pli: Tayā maṁ asitāpaṅgi,


pli: sitāni bhaṇitāni ca;


pli: Kisaṁ paṇḍuṁ karissanti,


pli: sāva sākhā parantapaṁ”.


pli: “Agamā nūna so saddo,


pli: asaṁsi nūna so tava;


pli: Akkhātaṁ nūna taṁ tena,


pli: yo taṁ sākhamakampayi.


pli: Idaṁ kho taṁ samāgamma,


pli: mama bālassa cintitaṁ;


pli: Tadā hi calitā sākhā,


pli: manussena migena vā”.


pli: “Tatheva tvaṁ avedesi,


pli: Avañci pitaraṁ mama;


pli: Hantvā sākhāhi chādento,


pli: Āgamissati me bhayan”ti.


pli: Parantapajātakaṁ ekādasamaṁ.


pli: Gandhāravaggo dutiyo.


pli: Varagāma mahākapi bhaggava ca,


pli: Daḷhadhamma sakuñjara kesavaro;


pli: Urago vidhuro puna jāgarataṁ,


pli: Atha kosalādhipa parantapa cāti.


pli: Atha vagguddānaṁ


pli: Atha sattanipātamhi,


pli: vaggaṁ me bhaṇato suṇa;


pli: Kukku ca puna gandhāro,


pli: dveva vuttā mahesināti.


pli: Sattakanipātaṁ niṭṭhitaṁ.


title_pli: Jātaka Aṭṭhakanipāta

pli: 1. Kaccānijātaka


pli: “Odātavatthā suci allakesā,


pli: Kaccāni kiṁ kumbhimadhissayitvā;


pli: Piṭṭhā tilā dhovasi taṇḍulāni,


pli: Tilodano hehiti kissahetu”.


pli: “Na kho ayaṁ brāhmaṇa bhojanatthā,


pli: Tilodano hehiti sādhupakko;


pli: Dhammo mato tassa pahuttamajja,


pli: Ahaṁ karissāmi susānamajjhe”.


pli: “Anuvicca kaccāni karohi kiccaṁ,


pli: Dhammo mato ko nu taveva saṁsi;


pli: Sahassanetto atulānubhāvo,


pli: Na miyyatī dhammavaro kadāci”.


pli: “Daḷhappamāṇaṁ mama ettha brahme,


pli: Dhammo mato natthi mamettha kaṅkhā;


pli: Yeyeva dāni pāpā bhavanti,


pli: Te teva dāni sukhitā bhavanti.


pli: Suṇisā hi mayhaṁ vañjhā ahosi,


pli: Sā maṁ vadhitvāna vijāyi puttaṁ;


pli: Sā dāni sabbassa kulassa issarā,


pli: Ahaṁ panamhi apaviddhā ekikā”.


pli: “Jīvāmi vohaṁ na matohamasmi,


pli: Taveva atthāya idhāgatosmi;


pli: Yā taṁ vadhitvāna vijāyi puttaṁ,


pli: Sahāva puttena karomi bhasmaṁ”.


pli: “Evañca te ruccati devarāja,


pli: Mameva atthāya idhāgatosi;


pli: Ahañca putto suṇisā ca nattā,


pli: Sammodamānā gharamāvasema”.


pli: “Evañca te ruccati kātiyāni,


pli: Hatāpi santā na jahāsi dhammaṁ;


pli: Tuvañca putto suṇisā ca nattā,


pli: Sammodamānā gharamāvasetha.


pli: Sā kātiyānī suṇisāya saddhiṁ,


pli: Sammodamānā gharamāvasittha;


pli: Putto ca nattā ca upaṭṭhahiṁsu,


pli: Devānamindena adhiggahītā”ti.


pli: Kaccānijātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: 2. Aṭṭhasaddajātaka


pli: “Idaṁ pure ninnamāhu,


pli: bahumacchaṁ mahodakaṁ;


pli: Āvāso bakarājassa,


pli: pettikaṁ bhavanaṁ mama;


pli: Tyajja bhekena yāpema,


pli: okaṁ na vijahāmase”.


pli: “Ko dutiyaṁ asīlissa,


pli: bandharassakkhi bhecchati;


pli: Ko me putte kulāvakaṁ,


pli: mañca sotthiṁ karissati”.


pli: “Sabbā parikkhayā pheggu,


pli: yāva tassā gatī ahu;


pli: Khīṇabhakkho mahārāja,


pli: sāre na ramatī ghuṇo”.


pli: “Sā nūnāhaṁ ito gantvā,


pli: rañño muttā nivesanā;


pli: Attānaṁ ramayissāmi,


pli: dumasākhaniketinī”.


pli: “So nūnāhaṁ ito gantvā,


pli: rañño mutto nivesanā;


pli: Aggodakāni pissāmi,


pli: yūthassa purato vajaṁ”.


pli: “Taṁ maṁ kāmehi sammattaṁ,


pli: rattaṁ kāmesu mucchitaṁ;


pli: Ānayī bharato luddo,


pli: bāhiko bhaddamatthu te”.


pli: “Andhakāratimisāyaṁ,


pli: tuṅge uparipabbate;


pli: Sā maṁ saṇhena mudunā,


pli: mā pādaṁ khali yasmani”.


pli: “Asaṁsayaṁ jātikhayantadassī,


pli: Na gabbhaseyyaṁ punarāvajissaṁ;


pli: Ayamantimā pacchimā gabbhaseyyā,


pli: Khīṇo me saṁsāro punabbhavāyā”ti.


pli: Aṭṭhasaddajātakaṁ dutiyaṁ.


pli: 3. Sulasājātaka


pli: “Idaṁ suvaṇṇakāyūraṁ,


pli: muttā veḷuriyā bahū;


pli: Sabbaṁ harassu bhaddante,


pli: mañca dāsīti sāvaya”.


pli: “Oropayassu kalyāṇi,


pli: mā bāḷhaṁ paridevasi;


pli: Na cāhaṁ abhijānāmi,


pli: ahantvā dhanamābhataṁ”.


pli: “Yato sarāmi attānaṁ,


pli: yato pattāsmi viññutaṁ;


pli: aññaṁ piyataraṁ tayā.


pli: Ehi taṁ upagūhissaṁ,


pli: karissañca padakkhiṇaṁ;


pli: Na hi dāni puna atthi,


pli: mama tuyhañca saṅgamo”.


pli: “Na hi sabbesu ṭhānesu,


pli: puriso hoti paṇḍito;


pli: Itthīpi paṇḍitā hoti,


pli: tattha tattha vicakkhaṇā.


pli: Na hi sabbesu ṭhānesu,


pli: lahuṁ atthaṁ vicintikā.


pli: Lahuñca vata khippañca,


pli: nikaṭṭhe samacetayi;


pli: Migaṁ puṇṇāyateneva,


pli: sulasā sattukaṁ vadhi.


pli: Yodha uppatitaṁ atthaṁ,


pli: na khippamanubujjhati;


pli: So haññati mandamati,


pli: corova girigabbhare.


pli: Yo ca uppatitaṁ atthaṁ,


pli: khippameva nibodhati;


pli: Muccate sattusambādhā,


pli: sulasā sattukāmivā”ti.


pli: Sulasājātakaṁ tatiyaṁ.


pli: “Yo atthakāmassa hitānukampino,


pli: Ovajjamāno na karoti sāsanaṁ;


pli: Kapotakassa vacanaṁ akatvā,


pli: Amittahatthatthagatova setī”ti.


pli: Kapotajātakaṁ dutiyaṁ.


pli: 4. Sumaṅgalajātaka


pli: “Bhusamhi kuddhoti avekkhiyāna,


pli: Na tāva daṇḍaṁ paṇayeyya issaro;


pli: Aṭṭhānaso appatirūpamattano,


pli: Parassa dukkhāni bhusaṁ udīraye.


pli: Yato ca jāneyya pasādamattano,


pli: Atthaṁ niyuñjeyya parassa dukkaṭaṁ;


pli: Tadāyamatthoti sayaṁ avekkhiya,


pli: Athassa daṇḍaṁ sadisaṁ nivesaye.


pli: Na cāpi jhāpeti paraṁ na attanaṁ,


pli: Amucchito yo nayate nayānayaṁ;


pli: Yo daṇḍadhāro bhavatīdha issaro,


pli: Sa vaṇṇagutto siriyā na dhaṁsati.


pli: Ye khattiyā se anisammakārino,


pli: Paṇenti daṇḍaṁ sahasā pamucchitā;


pli: Avaṇṇasaṁyutā jahanti jīvitaṁ,


pli: Ito vimuttāpi ca yanti duggatiṁ.


pli: Dhamme ca ye ariyappavedite ratā,


pli: Anuttarā te vacasā manasā kammunā ca;


pli: Te santisoraccasamādhisaṇṭhitā,


pli: Vajanti lokaṁ dubhayaṁ tathāvidhā.


pli: Rājāhamasmi narapamadānamissaro,


pli: Sacepi kujjhāmi ṭhapemi attanaṁ;


pli: Nisedhayanto janataṁ tathāvidhaṁ,


pli: Paṇemi daṇḍaṁ anukampa yoniso”.


pli: “Sirī ca lakkhī ca taveva khattiya,


pli: Janādhipa mā vijahi kudācanaṁ;


pli: Akkodhano niccapasannacitto,


pli: Anīgho tuvaṁ vassasatāni pālaya.


pli: Guṇehi etehi upeta khattiya,


pli: Ṭhitamariyavattī suvaco akodhano;


pli: Sukhī anuppīḷa pasāsamediniṁ,


pli: Ito vimuttopi ca yāhi suggatiṁ.


pli: Evaṁ sunītena subhāsitena,


pli: Dhammena ñāyena upāyaso nayaṁ;


pli: Nibbāpaye saṅkhubhitaṁ mahājanaṁ,


pli: Mahāva megho salilena medinin”ti.


pli: Sumaṅgalajātakaṁ catutthaṁ.


pli: 5. Gaṅgamālajātaka


pli: “Aṅgārajātā pathavī,


pli: kukkuḷānugatā mahī;


pli: Atha gāyasi vattāni,


pli: na taṁ tapati ātapo.


pli: Uddhaṁ tapati ādicco,


pli: adho tapati vālukā;


pli: na taṁ tapati ātapo”.


pli: “Na maṁ tapati ātapo,


pli: ātapā tapayanti maṁ;


pli: Atthā hi vividhā rāja,


pli: te tapanti na ātapo”.


pli: “Addasaṁ kāma te mūlaṁ,


pli: saṅkappā kāma jāyasi;


pli: Na taṁ saṅkappayissāmi,


pli: evaṁ kāma na hehisi”.


pli: “Appāpi kāmā na alaṁ,


pli: bahūhipi na tappati;


pli: Ahahā bālalapanā,


pli: parivajjetha jaggato”.


pli: “Appassa kammassa phalaṁ mamedaṁ,


pli: Udayo ajjhāgamā mahattapattaṁ;


pli: Suladdhalābho vata māṇavassa,


pli: Yo pabbajī kāmarāgaṁ pahāya”.


pli: “Tapasā pajahanti pāpakammaṁ,


pli: Tapasā nhāpitakumbhakārabhāvaṁ;


pli: Tapasā abhibhuyya gaṅgamāla,


pli: Nāmenālapasajja brahmadattaṁ”.


pli: “Sandiṭṭhikameva ‘amma’ passatha,


pli: Khantīsoraccassa ayaṁ vipāko;


pli: Yo sabbajanassa vanditohu,


pli: Taṁ vandāma sarājikā samaccā”.


pli: “Mā kiñci avacuttha gaṅgamālaṁ,


pli: Muninaṁ monapathesu sikkhamānaṁ;


pli: Eso hi atari aṇṇavaṁ,


pli: Yaṁ taritvā caranti vītasokā”ti.


pli: Gaṅgamālajātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 6. Cetiyajātaka


pli: “Dhammo have hato hanti,


pli: Nāhato hanti kiñcanaṁ;


pli: Tasmā hi dhammaṁ na hane,


pli: Mā tvaṁ dhammo hato hani.


pli: Alikaṁ bhāsamānassa,


pli: apakkamanti devatā;


pli: Pūtikañca mukhaṁ vāti,


pli: sakaṭṭhānā ca dhaṁsati;


pli: Yo jānaṁ pucchito pañhaṁ,


pli: aññathā naṁ viyākare.


pli: Sace hi saccaṁ bhaṇasi,


pli: hohi rāja yathā pure;


pli: Musā ce bhāsase rāja,


pli: bhūmiyaṁ tiṭṭha cetiya.


pli: Akāle vassatī tassa,


pli: kāle tassa na vassati;


pli: bhūmiṁ pavisa cetiya.


pli: Jivhā tassa dvidhā hoti,


pli: uragasseva disampati;


pli: bhiyyo pavisa cetiya.


pli: Jivhā tassa na bhavati,


pli: macchasseva disampati;


pli: Thiyova tassa jāyanti,


pli: na pumā jāyare kule;


pli: Puttā tassa na bhavanti,


pli: pakkamanti disodisaṁ;


pli: Yo jānaṁ pucchito pañhaṁ,


pli: aññathā naṁ viyākare.


pli: Sace hi saccaṁ bhaṇasi,


pli: hohi rāja yathā pure;


pli: Musā ce bhāsase rāja,


pli: bhiyyo pavisa cetiya”.


pli: “Sa rājā isinā satto,


pli: antalikkhacaro pure;


pli: Pāvekkhi pathaviṁ cecco,


pli: hīnatto patva pariyāyaṁ.


pli: Tasmā hi chandāgamanaṁ,


pli: Nappasaṁsanti paṇḍitā;


pli: Aduṭṭhacitto bhāseyya,


pli: Giraṁ saccūpasaṁhitanti”.


pli: Cetiyajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: 7. Indriyajātaka


pli: “Yo indriyānaṁ kāmena,


pli: vasaṁ nārada gacchati;


pli: So pariccajjubho loke,


pli: jīvantova visussati.


pli: Sukhassānantaraṁ dukkhaṁ,


pli: dukkhassānantaraṁ sukhaṁ;


pli: Sosi patto sukhā dukkhaṁ,


pli: pāṭikaṅkha varaṁ sukhaṁ.


pli: Kicchakāle kicchasaho,


pli: yo kicchaṁ nātivattati;


pli: Sa kicchantaṁ sukhaṁ dhīro,


pli: yogaṁ samadhigacchati.


pli: Na heva kāmāna kāmā,


pli: nānatthā nātthakāraṇā;


pli: Na katañca niraṅkatvā,


pli: dhammā cavitumarahasi”.


pli: “Dakkhaṁ gahapatī sādhu,


pli: saṁvibhajjañca bhojanaṁ;


pli: Ahāso atthalābhesu,


pli: atthabyāpatti abyatho”.


pli: “Ettāvatetaṁ paṇḍiccaṁ,


pli: api so devilo bravi;


pli: Na yito kiñci pāpiyo,


pli: yo indriyānaṁ vasaṁ vaje”.


pli: “Amittānaṁva hatthatthaṁ,


pli: sivi pappoti māmiva;


pli: Kammaṁ vijjañca dakkheyyaṁ,


pli: vivāhaṁ sīlamaddavaṁ;


pli: Ete ca yase hāpetvā,


pli: nibbatto sehi kammehi.


pli: Sohaṁ sahassajīnova,


pli: abandhu aparāyaṇo;


pli: Ariyadhammā apakkanto,


pli: yathā peto tathevahaṁ.


pli: Sukhakāme dukkhāpetvā,


pli: āpannosmi padaṁ imaṁ;


pli: So sukhaṁ nādhigacchāmi,


pli: ṭhito bhāṇumatāmivā”ti.


pli: Indriyajātakaṁ sattamaṁ.


pli: 8. Ādittajātaka


pli: “Ādittasmiṁ agārasmiṁ,


pli: yaṁ nīharati bhājanaṁ;


pli: Taṁ tassa hoti atthāya,


pli: no ca yaṁ tattha ḍayhati.


pli: Evamādīpito loko,


pli: jarāya maraṇena ca;


pli: Nīharetheva dānena,


pli: dinnaṁ hoti sunīhataṁ”.


pli: “Yo dhammaladdhassa dadāti dānaṁ,


pli: Uṭṭhānaviriyādhigatassa jantu;


pli: Atikkamma so vetaraṇiṁ yamassa,


pli: Dibbāni ṭhānāni upeti macco.


pli: Dānañca yuddhañca samānamāhu,


pli: Appāpi santā bahuke jinanti;


pli: Appampi ce saddahāno dadāti,


pli: Teneva so hoti sukhī parattha.


pli: Viceyya dānaṁ sugatappasatthaṁ,


pli: Ye dakkhiṇeyyā idha jīvaloke;


pli: Etesu dinnāni mahapphalāni,


pli: Bījāni vuttāni yathā sukhette.


pli: Yo pāṇabhūtāni aheṭhayaṁ caraṁ,


pli: Parūpavādā na karoti pāpaṁ;


pli: Bhīruṁ pasaṁsanti na tattha sūraṁ,


pli: Bhayā hi santo na karonti pāpaṁ.


pli: Hīnena brahmacariyena,


pli: khattiye upapajjati;


pli: Majjhimena ca devattaṁ,


pli: uttamena visujjhati.


pli: Addhā hi dānaṁ bahudhā pasatthaṁ,


pli: Dānā ca kho dhammapadaṁva seyyo;


pli: Pubbeva hi pubbatareva santo,


pli: Nibbānamevajjhagamuṁ sapaññā”ti.


pli: Ādittajātakaṁ aṭṭhamaṁ.


pli: 9. Aṭṭhānajātaka


pli: “Gaṅgā kumudinī santā,


pli: saṅkhavaṇṇā ca kokilā;


pli: Jambu tālaphalaṁ dajjā,


pli: atha nūna tadā siyā.


pli: Yadā kacchapalomānaṁ,


pli: pāvāro tividho siyā;


pli: Hemantikaṁ pāvuraṇaṁ,


pli: Yadā makasapādānaṁ,


pli: aṭṭālo sukato siyā;


pli: Daḷho ca avikampī ca,


pli: Yadā sasavisāṇānaṁ,


pli: nisseṇī sukatā siyā;


pli: Saggassārohaṇatthāya,


pli: Yadā nisseṇimāruyha,


pli: candaṁ khādeyyu mūsikā;


pli: Rāhuñca paripāteyyuṁ,


pli: Yadā surāghaṭaṁ pitvā,


pli: makkhikā gaṇacāriṇī;


pli: Aṅgāre vāsaṁ kappeyyuṁ,


pli: Yadā bimboṭṭhasampanno,


pli: gadrabho sumukho siyā;


pli: Kusalo naccagītassa,


pli: atha nūna tadā siyā.


pli: Yadā kākā ulūkā ca,


pli: mantayeyyuṁ rahogatā;


pli: Aññamaññaṁ pihayeyyuṁ,


pli: Yadā muḷāla pattānaṁ,


pli: chattaṁ thirataraṁ siyā;


pli: Vassassa paṭighātāya,


pli: Yadā kulako sakuṇo,


pli: pabbataṁ gandhamādanaṁ;


pli: Tuṇḍenādāya gaccheyya,


pli: Yadā sāmuddikaṁ nāvaṁ,


pli: sayantaṁ savaṭākaraṁ;


pli: Ceṭo ādāya gaccheyya,


pli: atha nūna tadā siyā”ti.


pli: Aṭṭhānajātakaṁ navamaṁ.


pli: 10. Dīpijātaka


pli: “Khamanīyaṁ yāpanīyaṁ,


pli: kacci mātula te sukhaṁ;


pli: Sukhaṁ te ammā avaca,


pli: sukhakāmāva te mayaṁ”.


pli: “Naṅguṭṭhaṁ me avakkamma,


pli: Heṭhayitvāna eḷike;


pli: Sājja mātulavādena,


pli: Muñcitabbā nu maññasi”.


pli: “Puratthāmukho nisinnosi,


pli: Ahaṁ te mukhamāgatā;


pli: Pacchato tuyhaṁ naṅguṭṭhaṁ,


pli: Kathaṁ khvāhaṁ avakkamiṁ”.


pli: “Yāvatā caturo dīpā,


pli: sasamuddā sapabbatā;


pli: Tāvatā mayhaṁ naṅguṭṭhaṁ,


pli: kathaṁ kho tvaṁ vivajjayi”.


pli: “Pubbeva metamakkhiṁsu,


pli: mātā pitā ca bhātaro;


pli: Dīghaṁ duṭṭhassa naṅguṭṭhaṁ,


pli: sāmhi vehāyasāgatā”.


pli: “Tañca disvāna āyantiṁ,


pli: antalikkhasmi eḷike;


pli: Migasaṅgho palāyittha,


pli: bhakkho me nāsito tayā”.


pli: “Iccevaṁ vilapantiyā,


pli: eḷakiyā ruhagghaso;


pli: Galakaṁ anvāvamaddi,


pli: natthi duṭṭhe subhāsitaṁ.


pli: Neva duṭṭhe nayo atthi,


pli: Na dhammo na subhāsitaṁ;


pli: Nikkamaṁ duṭṭhe yuñjetha,


pli: So ca sabbhiṁ na rañjatī”ti.


pli: Dīpijātakaṁ dasamaṁ.


pli: Aṭṭhakanipātaṁ niṭṭhitaṁ.


pli: Parisuddhā manāvilā vatthadharā,


pli: Bakarājassa kāyuraṁ daṇḍavaro;


pli: Atha aṅgāra cetiya devilinā,


pli: Atha āditta gaṅgā daseḷakināti.


title_pli: Jātaka Navakanipāta

pli: 1. Gijjhajātaka


pli: “Parisaṅkupatho nāma,


pli: gijjhapantho sanantano;


pli: Tatrāsi mātāpitaro,


pli: gijjho posesi jiṇṇake;


pli: Tesaṁ ajagaramedaṁ,


pli: accahāsi bahuttaso.


pli: Pitā ca puttaṁ avaca,


pli: Jānaṁ uccaṁ papātinaṁ;


pli: Supattaṁ thāmasampannaṁ,


pli: Tejassiṁ dūragāminaṁ.


pli: Pariplavantaṁ pathaviṁ,


pli: yadā tāta vijānahi;


pli: Sāgarena parikkhittaṁ,


pli: cakkaṁva parimaṇḍalaṁ;


pli: Tato tāta nivattassu,


pli: māssu etto paraṁ gami.


pli: Udapattosi vegena,


pli: balī pakkhī dijuttamo;


pli: Olokayanto vakkaṅgo,


pli: pabbatāni vanāni ca.


pli: Addassa pathaviṁ gijjho,


pli: yathāsāsi pitussutaṁ;


pli: cakkaṁva parimaṇḍalaṁ.


pli: Tañca so samatikkamma,


pli: paramevaccavattatha;


pli: Tañca vātasikhā tikkhā,


pli: accahāsi baliṁ dijaṁ.


pli: Nāsakkhātigato poso,


pli: punadeva nivattituṁ;


pli: Dijo byasanamāpādi,


pli: verambhānaṁ vasaṁ gato.


pli: Tassa puttā ca dārā ca,


pli: ye caññe anujīvino;


pli: Sabbe byasanamāpāduṁ,


pli: anovādakare dije.


pli: Evampi idha vuḍḍhānaṁ,


pli: yo vākyaṁ nāvabujjhati;


pli: Atisīmacaro ditto,


pli: gijjhovātītasāsano;


pli: Sa ve byasanaṁ pappoti,


pli: akatvā vuḍḍhasāsanan”ti.


pli: Gijjhajātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: 2. Kosambiyajātaka


pli: “Puthusaddo samajano,


pli: na bālo koci maññatha;


pli: Saṅghasmiṁ bhijjamānasmiṁ,


pli: nāññaṁ bhiyyo amaññaruṁ.


pli: Parimuṭṭhā paṇḍitābhāsā,


pli: vācāgocarabhāṇino;


pli: Yāvicchanti mukhāyāmaṁ,


pli: yena nītā na taṁ vidū.


pli: Akkocchi maṁ avadhi maṁ,


pli: ajini maṁ ahāsi me;


pli: Ye ca taṁ upanayhanti,


pli: veraṁ tesaṁ na sammati.


pli: Ye ca taṁ nupanayhanti,


pli: veraṁ tesūpasammati.


pli: Na hi verena verāni,


pli: sammantīdha kudācanaṁ;


pli: Averena ca sammanti,


pli: esa dhammo sanantano.


pli: Pare ca na vijānanti,


pli: mayamettha yamāmase;


pli: Ye ca tattha vijānanti,


pli: tato sammanti medhagā.


pli: Aṭṭhicchinnā pāṇaharā,


pli: gavāssa dhanahārino;


pli: Raṭṭhaṁ vilumpamānānaṁ,


pli: tesampi hoti saṅgati;


pli: Kasmā tumhāka no siyā.


pli: Sace labhetha nipakaṁ sahāyaṁ,


pli: Saddhiṁ caraṁ sādhuvihāridhīraṁ;


pli: Abhibhuyya sabbāni parissayāni,


pli: Careyya tenattamano satīmā.


pli: No ce labhetha nipakaṁ sahāyaṁ,


pli: Rājāva raṭṭhaṁ vijitaṁ pahāya,


pli: Eko care mātaṅgaraññeva nāgo.


pli: Ekassa caritaṁ seyyo,


pli: Natthi bāle sahāyatā;


pli: Eko care na pāpāni kayirā,


pli: Appossukko mātaṅgaraññeva nāgo”ti.


pli: Kosambiyajātakaṁ dutiyaṁ.


pli: 3. Mahāsuvajātaka


pli: “Dumo yadā hoti phalūpapanno,


pli: Bhuñjanti naṁ vihaṅgamā sampatantā;


pli: Khīṇanti ñatvāna dumaṁ phalaccaye,


pli: Disodisaṁ yanti tato vihaṅgamā.


pli: Cara cārikaṁ lohitatuṇḍa māmari,


pli: Kiṁ tvaṁ suva sukkhadumamhi jhāyasi;


pli: Tadiṅgha maṁ brūhi vasantasannibha,


pli: Kasmā suva sukkhadumaṁ na riñcasi”.


pli: “Ye ve sakhīnaṁ sakhāro bhavanti,


pli: Pāṇaccaye dukkhasukhesu haṁsa;


pli: Khīṇaṁ akhīṇampi na taṁ jahanti,


pli: Santo sataṁ dhammamanussarantā.


pli: Sohaṁ sataṁ aññatarosmi haṁsa,


pli: Ñātī ca me hoti sakhā ca rukkho;


pli: Taṁ nussahe jīvikattho pahātuṁ,


pli: Khīṇanti ñatvāna na hesa dhammo”.


pli: “Sādhu sakkhi kataṁ hoti,


pli: metti saṁsati santhavo;


pli: Sacetaṁ dhammaṁ rocesi,


pli: pāsaṁsosi vijānataṁ.


pli: So te suva varaṁ dammi,


pli: pattayāna vihaṅgama;


pli: Varaṁ varassu vakkaṅga,


pli: yaṁ kiñci manasicchasi”.


pli: “Varañca me haṁsa bhavaṁ dadeyya,


pli: Ayañca rukkho punarāyuṁ labhetha;


pli: So sākhavā phalimā saṁvirūḷho,


pli: Madhutthiko tiṭṭhatu sobhamāno”.


pli: “Taṁ passa samma phalimaṁ uḷāraṁ,


pli: Sahāva te hotu udumbarena;


pli: “Evaṁ sakka sukhī hohi,


pli: saha sabbehi ñātibhi;


pli: Yathāhamajja sukhito,


pli: disvāna saphalaṁ dumaṁ”.


pli: “Suvassa ca varaṁ datvā,


pli: katvāna saphalaṁ dumaṁ;


pli: Pakkāmi saha bhariyāya,


pli: devānaṁ nandanaṁ vanan”ti.


pli: Mahāsuvajātakaṁ tatiyaṁ.


pli: “Yo atthakāmassa hitānukampino,


pli: Ovajjamāno na karoti sāsanaṁ;


pli: Evaṁ so nihato seti,


pli: Veḷukassa yathā pitā”ti.


pli: Veḷukajātakaṁ tatiyaṁ.


pli: 4. Cūḷasuvajātaka


pli: “Santi rukkhā haripattā,


pli: dumā nekaphalā bahū;


pli: Kasmā nu sukkhe koḷāpe,


pli: suvassa nirato mano”.


pli: “Phalassa upabhuñjimhā,


pli: nekavassagaṇe bahū;


pli: Aphalampi viditvāna,


pli: sāva metti yathā pure”.


pli: “Sukkhañca rukkhaṁ koḷāpaṁ,


pli: opattamaphalaṁ dumaṁ;


pli: Ohāya sakuṇā yanti,


pli: kiṁ dosaṁ passase dija”.


pli: “Ye phalatthā sambhajanti,


pli: aphaloti jahanti naṁ;


pli: Attatthapaññā dummedhā,


pli: te honti pakkhapātino”.


pli: “Sādhu sakkhi kataṁ hoti,


pli: metti saṁsati santhavo;


pli: Sacetaṁ dhammaṁ rocesi,


pli: pāsaṁsosi vijānataṁ.


pli: So te suva varaṁ dammi,


pli: pattayāna vihaṅgama;


pli: Varaṁ varassu vakkaṅga,


pli: yaṁ kiñci manasicchasi”.


pli: “Api nāma naṁ passeyyaṁ,


pli: sapattaṁ saphalaṁ dumaṁ;


pli: Daliddova nidhiṁ laddhā,


pli: nandeyyāhaṁ punappunaṁ”.


pli: “Tato amatamādāya,


pli: abhisiñci mahīruhaṁ;


pli: Tassa sākhā virūhiṁsu,


pli: sītacchāyā manoramā”.


pli: “Evaṁ sakka sukhī hohi,


pli: saha sabbehi ñātibhi;


pli: Yathāhamajja sukhito,


pli: disvāna saphalaṁ dumaṁ.


pli: Suvassa ca varaṁ datvā,


pli: katvāna saphalaṁ dumaṁ;


pli: Pakkāmi saha bhariyāya,


pli: devānaṁ nandanaṁ vanan”ti.


pli: Cūḷasuvajātakaṁ catutthaṁ.


pli: 5. Haritacajātaka


pli: “Sutaṁ metaṁ mahābrahme,


pli: kāme bhuñjati hārito;


pli: Kaccetaṁ vacanaṁ tucchaṁ,


pli: kacci suddho iriyyasi”.


pli: “Evametaṁ mahārāja,


pli: yathā te vacanaṁ sutaṁ;


pli: Kummaggaṁ paṭipannosmi,


pli: mohaneyyesu mucchito”.


pli: “Adu paññā kimatthiyā,


pli: nipuṇā sādhucintinī;


pli: Yāya uppatitaṁ rāgaṁ,


pli: kiṁ mano na vinodaye”.


pli: “Cattārome mahārāja,


pli: loke atibalā bhusā;


pli: Rāgo doso mado moho,


pli: yattha paññā na gādhati”.


pli: “Arahā sīlasampanno,


pli: suddho carati hārito;


pli: Medhāvī paṇḍito ceva,


pli: iti no sammato bhavaṁ”.


pli: “Medhāvīnampi hiṁsanti,


pli: isiṁ dhammaguṇe rataṁ;


pli: Vitakkā pāpakā rāja,


pli: subhā rāgūpasaṁhitā”.


pli: “Uppannāyaṁ sarīrajo,


pli: Rāgo vaṇṇavidūsano tava;


pli: Taṁ pajaha bhaddamatthu te,


pli: Bahunnāsi medhāvisammato”.


pli: “Te andhakārake kāme,


pli: Bahudukkhe mahāvise;


pli: Tesaṁ mūlaṁ gavesissaṁ,


pli: Checchaṁ rāgaṁ sabandhanaṁ”.


pli: “Idaṁ vatvāna hārito,


pli: isi saccaparakkamo;


pli: Kāmarāgaṁ virājetvā,


pli: brahmalokūpago ahū”ti.


pli: Haritacajātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 6. Padakusalamāṇavajātaka


pli: “Bahussutaṁ cittakathiṁ,


pli: gaṅgā vahati pāṭaliṁ;


pli: Vuyhamānaka bhaddante,


pli: ekaṁ me dehi gāthakaṁ”.


pli: “Yena siñcanti dukkhitaṁ,


pli: yena siñcanti āturaṁ;


pli: Tassa majjhe marissāmi,


pli: jātaṁ saraṇato bhayaṁ”.


pli: “Yattha bījāni rūhanti,


pli: sattā yattha patiṭṭhitā;


pli: Sā me sīsaṁ nipīḷeti,


pli: “Yena bhattāni paccanti,


pli: sītaṁ yena vihaññati;


pli: So maṁ ḍahati gattāni,


pli: “Yena bhuttena yāpenti,


pli: puthū brāhmaṇakhattiyā;


pli: So maṁ bhutto byāpādeti,


pli: “Gimhānaṁ pacchime māse,


pli: vātamicchanti paṇḍitā;


pli: So maṁ bhañjati gattāni,


pli: “Yaṁ nissitā jagatiruhaṁ,


pli: svāyaṁ aggiṁ pamuñcati;


pli: Disā bhajatha vakkaṅgā,


pli: “Yamānayiṁ somanassaṁ,


pli: māliniṁ candanussadaṁ;


pli: Sā maṁ gharā nicchubhati,


pli: jātaṁ saraṇato bhayaṁ”.


pli: “Yena jātena nandissaṁ,


pli: yassa ca bhavamicchisaṁ;


pli: So maṁ gharā nicchubhati,


pli: “Suṇantu me jānapadā,


pli: negamā ca samāgatā;


pli: Yatodakaṁ tadādittaṁ,


pli: yato khemaṁ tato bhayaṁ.


pli: Rājā vilumpate raṭṭhaṁ,


pli: brāhmaṇo ca purohito;


pli: Attaguttā viharatha,


pli: jātaṁ saraṇato bhayan”ti.


pli: Padakusalamāṇavajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: 7. Lomasakassapajātaka


pli: “Assa indasamo rāja,


pli: accantaṁ ajarāmaro;


pli: Sace tvaṁ yaññaṁ yājeyya,


pli: isiṁ lomasakassapaṁ”.


pli: “Sasamuddapariyāyaṁ,


pli: mahiṁ sāgarakuṇḍalaṁ;


pli: Na icche saha nindāya,


pli: evaṁ seyya vijānahi.


pli: Dhiratthu taṁ yasalābhaṁ,


pli: dhanalābhañca brāhmaṇa;


pli: Yā vutti vinipātena,


pli: adhammacaraṇena vā.


pli: Api ce pattamādāya,


pli: anagāro paribbaje;


pli: Sāyeva jīvikā seyyo,


pli: yā cādhammena esanā.


pli: Aññaṁ ahiṁsayaṁ loke,


pli: api rajjena taṁ varaṁ”.


pli: “Balaṁ cando balaṁ suriyo,


pli: balaṁ samaṇabrāhmaṇā;


pli: Balaṁ velā samuddassa,


pli: balātibalamitthiyo.


pli: Yathā uggatapaṁ santaṁ,


pli: isiṁ lomasakassapaṁ;


pli: Pitu atthā candavatī,


pli: vājapeyyaṁ ayājayi”.


pli: “Taṁ lobhapakataṁ kammaṁ,


pli: Kaṭukaṁ kāmahetukaṁ;


pli: Tassa mūlaṁ gavesissaṁ,


pli: Checchaṁ rāgaṁ sabandhanaṁ.


pli: Dhiratthu kāme subahūpi loke,


pli: Tapova seyyo kāmaguṇehi rāja;


pli: Tapo karissāmi pahāya kāme,


pli: Taveva raṭṭhaṁ candavatī ca hotū”ti.


pli: Lomasakassapajātakaṁ sattamaṁ.


pli: 8. Cakkavākajātaka


pli: “Kāsāyavatthe sakuṇe vadāmi,


pli: Duve duve nandamane carante;


pli: Kaṁ aṇḍajaṁ aṇḍajā mānusesu,


pli: Jātiṁ pasaṁsanti tadiṅgha brūtha”.


pli: “Amhe manussesu manussahiṁsa,


pli: Anubbate cakkavāke vadanti;


pli: Kalyāṇabhāvamhe dijesu sammatā,


pli: Abhirūpā vicarāma aṇṇave”.


pli: “Kiṁ aṇṇave kāni phalāni bhuñje,


pli: Maṁsaṁ kuto khādatha cakkavākā;


pli: Kiṁ bhojanaṁ bhuñjatha vo anomā,


pli: Balañca vaṇṇo ca anapparūpā”.


pli: “Na aṇṇave santi phalāni dhaṅka,


pli: Maṁsaṁ kuto khādituṁ cakkavāke;


pli: Sevālabhakkhamha apāṇabhojanā,


pli: Na ghāsahetūpi karoma pāpaṁ”.


pli: “Na me idaṁ ruccati cakkavāka,


pli: Asmiṁ bhave bhojanasannikāso;


pli: Ahosi pubbe tato me aññathā,


pli: Icceva me vimati ettha jātā.


pli: Ahampi maṁsāni phalāni bhuñje,


pli: Annāni ca loṇiyateliyāni;


pli: Rasaṁ manussesu labhāmi bhottuṁ,


pli: Sūrova saṅgāmamukhaṁ vijetvā;


pli: Na ca me tādiso vaṇṇo,


pli: Cakkavāka yathā tava”.


pli: “Asuddhabhakkhosi khaṇānupātī,


pli: Kicchena te labbhati annapānaṁ;


pli: Na tussasī rukkhaphalehi dhaṅka,


pli: Maṁsāni vā yāni susānamajjhe.


pli: Yo sāhasena adhigamma bhoge,


pli: Paribhuñjati dhaṅka khaṇānupātī;


pli: Tato upakkosati naṁ sabhāvo,


pli: Upakkuṭṭho vaṇṇabalaṁ jahāti.


pli: Appampi ce nibbutiṁ bhuñjatī yadi,


pli: Asāhasena aparūpaghātī;


pli: Balañca vaṇṇo ca tadassa hoti,


pli: Na hi sabbo āhāramayena vaṇṇo”ti.


pli: Cakkavākajātakaṁ aṭṭhamaṁ.


pli: 9. Haliddirāgajātaka


pli: “Sutitikkhaṁ araññamhi,


pli: pantamhi sayanāsane;


pli: Ye ca gāme titikkhanti,


pli: te uḷāratarā tayā”.


pli: “Araññā gāmamāgamma,


pli: kiṁsīlaṁ kiṁvataṁ ahaṁ;


pli: Purisaṁ tāta seveyyaṁ,


pli: taṁ me akkhāhi pucchito”.


pli: “Yo te vissāsaye tāta,


pli: vissāsañca khameyya te;


pli: Sussūsī ca titikkhī ca,


pli: taṁ bhajehi ito gato.


pli: Yassa kāyena vācāya,


pli: manasā natthi dukkaṭaṁ;


pli: Urasīva patiṭṭhāya,


pli: Yo ca dhammena carati,


pli: carantopi na maññati;


pli: Visuddhakāriṁ sappaññaṁ,


pli: Haliddirāgaṁ kapicittaṁ,


pli: purisaṁ rāgavirāginaṁ;


pli: Tādisaṁ tāta mā sevi,


pli: nimmanussampi ce siyā.


pli: Āsīvisaṁva kupitaṁ,


pli: mīḷhalittaṁ mahāpathaṁ;


pli: Ārakā parivajjehi,


pli: yānīva visamaṁ pathaṁ.


pli: Anatthā tāta vaḍḍhanti,


pli: bālaṁ accupasevato;


pli: Māssu bālena saṅgacchi,


pli: amitteneva sabbadā.


pli: Taṁ tāhaṁ tāta yācāmi,


pli: karassu vacanaṁ mama;


pli: dukkho bālehi saṅgamo”ti.


pli: Haliddirāgajātakaṁ navamaṁ.


pli: 10. Samuggajātaka


pli: “Kuto nu āgacchatha bho tayo janā,


pli: Svāgatā etha nisīdathāsane;


pli: Kaccittha bhonto kusalaṁ anāmayaṁ,


pli: Cirassamabbhāgamanaṁ hi vo idha”.


pli: “Ahameva eko idha majja patto,


pli: Na cāpi me dutiyo koci vijjati;


pli: Kimeva sandhāya te bhāsitaṁ ise,


pli: ‘Kuto nu āgacchatha bho tayo janā’”.


pli: “Tuvañca eko bhariyā ca te piyā,


pli: Samuggapakkhittanikiṇṇamantare;


pli: Sā rakkhitā kucchigatāva te sadā,


pli: Vāyussa puttena sahā tahiṁ ratā”.


pli: “Saṁviggarūpo isinā viyākato,


pli: So dānavo tattha samuggamuggili;


pli: Addakkhi bhariyaṁ suci māladhāriniṁ,


pli: Vāyussa puttena sahā tahiṁ rataṁ”.


pli: “Sudiṭṭharūpamuggatapānuvattinā,


pli: Hīnā narā ye pamadāvasaṁ gatā;


pli: Yathā have pāṇarivettha rakkhitā,


pli: Duṭṭhā mayī aññamabhippamodayi.


pli: Divā ca ratto ca mayā upaṭṭhitā,


pli: Tapassinā jotirivā vane vasaṁ;


pli: Sā dhammamukkamma adhammamācari,


pli: Akiriyarūpo pamadāhi santhavo.


pli: Sarīramajjhamhi ṭhitātimaññahaṁ,


pli: Mayhaṁ ayanti asatiṁ asaññataṁ;


pli: Surakkhitaṁ meti kathaṁ nu vissase,


pli: Anekacittāsu na hatthi rakkhaṇā;


pli: Etā hi pātālapapātasannibhā,


pli: Etthappamatto byasanaṁ nigaccha”ti.


pli: “Tasmā hi te sukhino vītasokā,


pli: Ye mātugāmehi caranti nissaṭā;


pli: Etaṁ sivaṁ uttamamābhipatthayaṁ,


pli: Na mātugāmehi kareyya santhavanti”.


pli: Samuggajātakaṁ dasamaṁ.


pli: 11. Pūtimaṁsajātaka


pli: “Na kho me ruccati āḷi,


pli: pūtimaṁsassa pekkhanā;


pli: Etādisā sakhārasmā,


pli: ārakā parivajjaye”.


pli: “Ummattikā ayaṁ veṇī,


pli: vaṇṇeti patino sakhiṁ;


pli: Pajjhāyi paṭigacchantiṁ,


pli: āgataṁ meṇḍamātaraṁ”.


pli: “Tvaṁ khosi samma ummatto,


pli: dummedho avicakkhaṇo;


pli: Yo tvaṁ matālayaṁ katvā,


pli: akālena vipekkhasi”.


pli: “Na akāle vipekkheyya,


pli: kāle pekkheyya paṇḍito;


pli: Pūtimaṁsova pajjhāyi,


pli: yo akāle vipekkhati”.


pli: “Piyaṁ kho āḷi me hotu,


pli: puṇṇapattaṁ dadāhi me;


pli: Pati sañjīvito mayhaṁ,


pli: eyyāsi piyapucchikā”.


pli: “Piyaṁ kho āḷi te hotu,


pli: puṇṇapattaṁ dadāmi te;


pli: Mahatā parivārena,


pli: essaṁ kayirāhi bhojanaṁ”.


pli: “Kīdiso tuyhaṁ parivāro,


pli: yesaṁ kāhāmi bhojanaṁ;


pli: Kiṁnāmakā ca te sabbe,


pli: taṁ me akkhāhi pucchitā”.


pli: “Māliyo caturakkho ca,


pli: piṅgiyo atha jambuko;


pli: Ediso mayhaṁ parivāro,


pli: tesaṁ kayirāhi bhojanaṁ”.


pli: “Nikkhantāya agārasmā,


pli: bhaṇḍakampi vinassati;


pli: Ārogyaṁ āḷino vajjaṁ,


pli: idheva vasa māgamā”ti.


pli: Pūtimaṁsajātakaṁ ekādasamaṁ.


pli: 12. Daddarajātaka


pli: “Yo te puttake akhādi,


pli: dinnabhatto adūsake;


pli: Tasmiṁ dāṭhaṁ nipātehi,


pli: mā te muccittha jīvato”.


pli: “Ākiṇṇaluddo puriso,


pli: dhāticelaṁva makkhito;


pli: Padesaṁ taṁ na passāmi,


pli: yattha dāṭhaṁ nipātaye.


pli: Akataññussa posassa,


pli: niccaṁ vivaradassino;


pli: Sabbañce pathaviṁ dajjā,


pli: neva naṁ abhirādhaye”.


pli: “Kiṁ nu subāhu taramānarūpo,


pli: Paccāgatosi saha māṇavena;


pli: Kiṁ kiccamatthaṁ idhamatthi tuyhaṁ,


pli: Akkhāhi me pucchito etamatthaṁ”.


pli: “Yo te sakhā daddaro sādhurūpo,


pli: Tassa vadhaṁ parisaṅkāmi ajja;


pli: Purisassa kammāyatanāni sutvā,


pli: Nāhaṁ sukhiṁ daddaraṁ ajja maññe”.


pli: “Kānissa kammāyatanāni assu,


pli: Purisassa vuttisamodhānatāya;


pli: Kaṁ vā paṭiññaṁ purisassa sutvā,


pli: Parisaṅkasi daddaraṁ māṇavena”.


pli: “Ciṇṇā kaliṅgā caritā vaṇijjā,


pli: Vettācaro saṅkupathopi ciṇṇo;


pli: Naṭehi ciṇṇaṁ saha vākurehi,


pli: Daṇḍena yuddhampi samajjamajjhe.


pli: Baddhā kulīkā mitamāḷhakena,


pli: Akkhā jitā saṁyamo abbhatīto;


pli: Abbāhitaṁ pubbakaṁ aḍḍharattaṁ,


pli: Hatthā daḍḍhā piṇḍapaṭiggahena.


pli: Tānissa kammāyatanāni assu,


pli: Yathā ayaṁ dissati lomapiṇḍo,


pli: Gāvo hatā kiṁ pana daddarassā”ti.


pli: Daddarajātakaṁ dvādasamaṁ.


pli: Navakanipātaṁ niṭṭhitaṁ.


pli: Varagijjha samajjana haṁsavaro,


pli: Nidhisavhaya hārita pāṭaliko;


pli: Ajarāmara dhaṅka titikkha kuto,


pli: Atha dvādasa pekkhana daddaribhīti.


title_pli: Jātaka Dasakanipāta

pli: 1. Catudvārajātaka


pli: “Catudvāramidaṁ nagaraṁ,


pli: āyasaṁ daḷhapākāraṁ;


pli: Oruddhapaṭiruddhosmi,


pli: kiṁ pāpaṁ pakataṁ mayā”.


pli: “Sabbe apihitā dvārā,


pli: oruddhosmi yathā dijo;


pli: Kimādhikaraṇaṁ yakkha,


pli: cakkābhinihato ahaṁ.


pli: Laddhā satasahassāni,


pli: atirekāni vīsati;


pli: Anukampakānaṁ ñātīnaṁ,


pli: vacanaṁ samma nākari.


pli: Laṅghiṁ samuddaṁ pakkhandi,


pli: sāgaraṁ appasiddhikaṁ;


pli: Catubbhi aṭṭhajjhagamā,


pli: aṭṭhāhipi ca soḷasa.


pli: Soḷasāhi ca bāttiṁsa,


pli: atricchaṁ cakkamāsado;


pli: Icchāhatassa posassa,


pli: cakkaṁ bhamati matthake.


pli: Uparivisālā duppūrā,


pli: icchā visaṭagāminī;


pli: Ye ca taṁ anugijjhanti,


pli: te honti cakkadhārino.


pli: Bahubhaṇḍaṁ avahāya,


pli: maggaṁ appaṭivekkhiya;


pli: Yesañcetaṁ asaṅkhātaṁ,


pli: Kammaṁ samekkhe vipulañca bhogaṁ,


pli: Icchaṁ na seveyya anatthasaṁhitaṁ;


pli: Kareyya vākyaṁ anukampakānaṁ,


pli: Taṁ tādisaṁ nātivatteyya cakkaṁ”.


pli: “Kīvaciraṁ nu me yakkha,


pli: cakkaṁ sirasi ṭhassati;


pli: Kati vassasahassāni,


pli: taṁ me akkhāhi pucchito”.


pli: “Atisaro paccasaro,


pli: mittavinda suṇohi me;


pli: Cakkaṁ te sirasi māviddhaṁ,


pli: na taṁ jīvaṁ pamokkhasī”ti.


pli: Catudvārajātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: “Seyyo amitto matiyā upeto,


pli: Na tveva mitto mativippahīno;


pli: Makasaṁ vadhissanti hi eḷamūgo,


pli: Putto pitu abbhidā uttamaṅgan”ti.


pli: Makasajātakaṁ catutthaṁ.


pli: “Kaṇho vatāyaṁ puriso,


pli: kaṇhaṁ bhuñjati bhojanaṁ;


pli: Kaṇhe bhūmipadesasmiṁ,


pli: na mayhaṁ manaso piyo”.


pli: “Na kaṇho tacasā hoti,


pli: antosāro hi brāhmaṇo;


pli: Yasmiṁ pāpāni kammāni,


pli: sa ve kaṇho sujampati”.


pli: “Etasmiṁ te sulapite,


pli: patirūpe subhāsite;


pli: Varaṁ brāhmaṇa te dammi,


pli: yaṁ kiñci manasicchasi”.


pli: “Varañce me ado sakka,


pli: sabbabhūtānamissara;


pli: Sunikkodhaṁ suniddosaṁ,


pli: nillobhaṁ vuttimattano;


pli: Nisnehamabhikaṅkhāmi,


pli: ete me caturo vare”.


pli: “Kiṁ nu kodhe vā dose vā,


pli: lobhe snehe ca brāhmaṇa;


pli: Ādīnavaṁ tvaṁ passasi,


pli: taṁ me akkhāhi pucchito”.


pli: “Appo hutvā bahu hoti,


pli: vaḍḍhate so akhantijo;


pli: Āsaṅgī bahupāyāso,


pli: tasmā kodhaṁ na rocaye.


pli: Duṭṭhassa pharusā vācā,


pli: parāmāso anantarā;


pli: Tato pāṇi tato daṇḍo,


pli: satthassa paramā gati;


pli: Doso kodhasamuṭṭhāno,


pli: tasmā dosaṁ na rocaye.


pli: Ālopa sāhasākārā,


pli: nikatī vañcanāni ca;


pli: Dissanti lobhadhammesu,


pli: tasmā lobhaṁ na rocaye.


pli: Snehasaṅgathitā ganthā,


pli: senti manomayā puthū;


pli: Te bhusaṁ upatāpenti,


pli: tasmā snehaṁ na rocaye”.


pli: “Etasmiṁ te sulapite,


pli: patirūpe subhāsite;


pli: Varaṁ brāhmaṇa te dammi,


pli: yaṁ kiñci manasicchasi”.


pli: “Varañce me ado sakka,


pli: sabbabhūtānamissara;


pli: Araññe me viharato,


pli: niccaṁ ekavihārino;


pli: Ābādhā mā uppajjeyyuṁ,


pli: antarāyakarā bhusā”.


pli: Na mano vā sarīraṁ vā,


pli: maṁ-kate sakka kassaci;


pli: Kadāci upahaññetha,


pli: etaṁ sakka varaṁ vare”ti.


pli: Kaṇhajātakaṁ dutiyaṁ.


pli: 3. Catuposathiyajātaka


pli: “Yo kopaneyye na karoti kopaṁ,


pli: Na kujjhati sappuriso kadāci;


pli: Kuddhopi so nāvikaroti kopaṁ,


pli: Taṁ ve naraṁ samaṇamāhu loke”.


pli: “Ūnūdaro yo sahate jighacchaṁ,


pli: Danto tapassī mitapānabhojano;


pli: Āhārahetu na karoti pāpaṁ,


pli: “Khiḍḍaṁ ratiṁ vippajahitvāna sabbaṁ,


pli: Na cālikaṁ bhāsasi kiñci loke;


pli: Vibhūsaṭṭhānā virato methunasmā,


pli: “Pariggahaṁ lobhadhammañca sabbaṁ,


pli: Yo ve pariññāya pariccajeti;


pli: Dantaṁ ṭhitattaṁ amamaṁ nirāsaṁ,


pli: “Pucchāma kattāramanomapaññaṁ,


pli: Kathāsu no viggaho atthi jāto;


pli: Chindajja kaṅkhaṁ vicikicchitāni,


pli: Tadajja kaṅkhaṁ vitaremu sabbe”.


pli: “Ye paṇḍitā atthadasā bhavanti,


pli: Bhāsanti te yoniso tattha kāle;


pli: Kathaṁ nu kathānaṁ abhāsitānaṁ,


pli: Atthaṁ nayeyyuṁ kusalā janindā.


pli: Kathaṁ have bhāsati nāgarājā,


pli: Garuḷo pana venateyyo kimāha;


pli: Gandhabbarājā pana kiṁ vadesi,


pli: Kathaṁ pana kurūnaṁ rājaseṭṭho”.


pli: “Khantiṁ have bhāsati nāgarājā,


pli: Appāhāraṁ garuḷo venateyyo;


pli: Gandhabbarājā rativippahānaṁ,


pli: Akiñcanaṁ kurūnaṁ rājaseṭṭho”.


pli: “Sabbāni etāni subhāsitāni,


pli: Na hettha dubbhāsitamatthi kiñci;


pli: Yasmiñca etāni patiṭṭhitāni,


pli: Arāva nābhyā susamohitāni;


pli: Catubbhi dhammehi samaṅgibhūtaṁ,


pli: Taṁ ve naraṁ samaṇamāhu loke”.


pli: “Tuvañhi seṭṭho tvamanuttarosi,


pli: Tvaṁ dhammagū dhammavidū sumedho;


pli: Paññāya pañhaṁ samadhiggahetvā,


pli: Acchecchi dhīro vicikicchitāni;


pli: Acchecchi kaṅkhaṁ vicikicchitāni,


pli: Cundo yathā nāgadantaṁ kharena.


pli: Nīluppalābhaṁ vimalaṁ anagghaṁ,


pli: Vatthaṁ idaṁ dhūmasamānavaṇṇaṁ;


pli: Pañhassa veyyākaraṇena tuṭṭho,


pli: Dadāmi te dhammapūjāya dhīra.


pli: Suvaṇṇamālaṁ satapattaphullitaṁ,


pli: Sakesaraṁ ratnasahassamaṇḍitaṁ;


pli: Maṇiṁ anagghaṁ ruciraṁ pabhassaraṁ,


pli: Kaṇṭhāvasattaṁ maṇibhūsitaṁ me;


pli: Gavaṁ sahassaṁ usabhañca nāgaṁ,


pli: Ājaññayutte ca rathe dasa ime;


pli: Dadāmi te gāmavarāni soḷasa”.


pli: “Sāriputto tadā nāgo,


pli: supaṇṇo pana kolito;


pli: Gandhabbarājā anuruddho,


pli: rājā ānandapaṇḍito;


pli: Vidhuro bodhisatto ca,


pli: evaṁ dhāretha jātakan”ti.


pli: Catuposathiyajātakaṁ tatiyaṁ.


pli: 4. Saṅkhajātaka


pli: “Bahussuto sutadhammosi saṅkha,


pli: Diṭṭhā tayā samaṇabrāhmaṇā ca;


pli: Athakkhaṇe dassayase vilāpaṁ,


pli: Añño nu ko te paṭimantako mayā”.


pli: “Subbhū subhā suppaṭimukkakambu,


pli: Paggayha sovaṇṇamayāya pātiyā;


pli: ‘Bhuñjassu bhattaṁ’ iti maṁ vadeti,


pli: Tamahaṁ noti brūmi”.


pli: “Etādisaṁ brāhmaṇa disvāna yakkhaṁ,


pli: Puccheyya poso sukhamāsisāno;


pli: Uṭṭhehi naṁ pañjalikābhipuccha,


pli: Devī nusi tvaṁ uda mānusī nu”.


pli: “Yaṁ tvaṁ sukhenābhisamekkhase maṁ,


pli: Bhuñjassu bhattaṁ iti maṁ vadesi;


pli: Pucchāmi taṁ nāri mahānubhāve,


pli: “Devī ahaṁ saṅkha mahānubhāvā,


pli: Idhāgatā sāgaravārimajjhe;


pli: Anukampikā no ca paduṭṭhacittā,


pli: Taveva atthāya idhāgatāsmi.


pli: Idhannapānaṁ sayanāsanañca,


pli: Yānāni nānāvividhāni saṅkha;


pli: Sabbassa tyāhaṁ paṭipādayāmi,


pli: Yaṁ kiñci tuyhaṁ manasābhipatthitaṁ”.


pli: “Yaṁ kiñci yiṭṭhañca hutañca mayhaṁ,


pli: Sabbassa no issarā tvaṁ sugatte;


pli: Susoṇi subbhamu suvilaggamajjhe,


pli: Kissa me kammassa ayaṁ vipāko”.


pli: “Ghamme pathe brāhmaṇa ekabhikkhuṁ,


pli: Ugghaṭṭapādaṁ tasitaṁ kilantaṁ;


pli: Paṭipādayī saṅkha upāhanāni,


pli: Sā dakkhiṇā kāmaduhā tavajja”.


pli: “Sā hotu nāvā phalakūpapannā,


pli: Anavassutā erakavātayuttā;


pli: Aññassa yānassa na hettha bhūmi,


pli: Ajjeva maṁ moḷiniṁ pāpayassu”.


pli: “Sā tattha vittā sumanā patītā,


pli: Nāvaṁ sucittaṁ abhinimminitvā;


pli: Ādāya saṅkhaṁ purisena saddhiṁ,


pli: Upānayī nagaraṁ sādhuramman”ti.


pli: Saṅkhajātakaṁ catutthaṁ.


pli: 5. Cūḷabodhijātaka


pli: “Yo te imaṁ visālakkhiṁ,


pli: piyaṁ sammhitabhāsiniṁ;


pli: Ādāya balā gaccheyya,


pli: kiṁ nu kayirāsi brāhmaṇa”.


pli: “Uppajje me na mucceyya,


pli: na me mucceyya jīvato;


pli: Rajaṁva vipulā vuṭṭhi,


pli: khippameva nivāraye”.


pli: “Yannu pubbe vikatthittho,


pli: balamhiva apassito;


pli: Svajja tuṇhikato dāni,


pli: saṅghāṭiṁ sibbamacchasi”.


pli: “Uppajji me na muccittha,


pli: na me muccittha jīvato;


pli: khippameva nivārayiṁ”.


pli: “Kiṁ te uppajji no mucci,


pli: kiṁ te na mucci jīvato;


pli: katamaṁ tvaṁ nivārayi”.


pli: “Yamhi jāte na passati,


pli: ajāte sādhu passati;


pli: So me uppajji no mucci,


pli: kodho dummedhagocaro.


pli: Yena jātena nandanti,


pli: amittā dukkhamesino;


pli: Yasmiñca jāyamānamhi,


pli: sadatthaṁ nāvabujjhati;


pli: Yenābhibhūto kusalaṁ jahāti,


pli: Parakkare vipulañcāpi atthaṁ;


pli: Sa bhīmaseno balavā pamaddī,


pli: Kodho mahārāja na me amuccatha.


pli: Kaṭṭhasmiṁ matthamānasmiṁ,


pli: Pāvako nāma jāyati;


pli: Tameva kaṭṭhaṁ ḍahati,


pli: Yasmā so jāyate gini.


pli: Evaṁ mandassa posassa,


pli: bālassa avijānato;


pli: Sārambhā jāyate kodho,


pli: sopi teneva ḍayhati.


pli: Aggīva tiṇakaṭṭhasmiṁ,


pli: kodho yassa pavaḍḍhati;


pli: Nihīyati tassa yaso,


pli: kāḷapakkheva candimā.


pli: Anedho dhūmaketūva,


pli: kodho yassūpasammati;


pli: Āpūrati tassa yaso,


pli: sukkapakkheva candimā”ti.


pli: Cūḷabodhijātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 6. Kaṇhadīpāyanajātaka


pli: “Sattāhamevāhaṁ pasannacitto,


pli: Puññatthiko ācariṁ brahmacariyaṁ;


pli: Athāparaṁ yaṁ caritaṁ mamedaṁ,


pli: Vassāni paññāsa samādhikāni;


pli: Akāmakovāpi ahaṁ carāmi,


pli: Etena saccena suvatthi hotu;


pli: Hataṁ visaṁ jīvatu yaññadatto”.


pli: “Yasmā dānaṁ nābhinandiṁ kadāci,


pli: Disvānahaṁ atithiṁ vāsakāle;


pli: Na cāpi me appiyataṁ aveduṁ,


pli: Bahussutā samaṇabrāhmaṇā ca”.


pli: Akāmakovāpi ahaṁ dadāmi,


pli: Hataṁ visaṁ jīvatu yaññadatto.


pli: “Āsīviso tāta pahūtatejo,


pli: Yo taṁ adaṁsī sacarā udicca;


pli: Tasmiñca me appiyatāya ajja,


pli: Pitari ca te natthi koci viseso;


pli: Etena saccena suvatthi hotu,


pli: “Santā dantāyeva paribbajanti,


pli: Aññatra kaṇhā natthākāmarūpā;


pli: Dīpāyana kissa jigucchamāno,


pli: Akāmako carasi brahmacariyaṁ”.


pli: “Saddhāya nikkhamma punaṁ nivatto,


pli: So eḷamūgova bālo vatāyaṁ;


pli: Etassa vādassa jigucchamāno,


pli: Akāmako carāmi brahmacariyaṁ;


pli: Viññuppasatthañca satañca ṭhānaṁ,


pli: Evampahaṁ puññakaro bhavāmi”.


pli: “Samaṇe tuvaṁ brāhmaṇe addhike ca,


pli: Santappayāsi annapānena bhikkhaṁ;


pli: Opānabhūtaṁva gharaṁ tava yidaṁ,


pli: Annena pānena upetarūpaṁ;


pli: Atha kissa vādassa jigucchamāno,


pli: Akāmako dānamimaṁ dadāsi”.


pli: “Pitaro ca me āsuṁ pitāmahā ca,


pli: Saddhā ahuṁ dānapatī vadaññū;


pli: Taṁ kullavattaṁ anuvattamāno,


pli: Māhaṁ kule antimagandhano ahuṁ;


pli: Akāmako dānamimaṁ dadāmi”.


pli: “Dahariṁ kumāriṁ asamatthapaññaṁ,


pli: Yaṁ tānayiṁ ñātikulā sugatte;


pli: Na cāpi me appiyataṁ avedi,


pli: Aññatra kāmā paricārayantā;


pli: Atha kena vaṇṇena mayā te bhoti,


pli: Saṁvāsadhammo ahu evarūpo”.


pli: “Ārā dūre nayidha kadāci atthi,


pli: Paramparā nāma kule imasmiṁ;


pli: Taṁ kullavattaṁ anuvattamānā,


pli: Māhaṁ kule antimagandhinī ahuṁ;


pli: Etassa vādassa jigucchamānā,


pli: Akāmikā paddhacarāmhi tuyhaṁ”.


pli: “Maṇḍabya bhāsiṁ yamabhāsaneyyaṁ,


pli: Taṁ khamyataṁ puttakahetu majja;


pli: Puttapemā na idha paratthi kiñci,


pli: So no ayaṁ jīvati yaññadatto”ti.


pli: Kaṇhadīpāyanajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: 7. Nigrodhajātaka


pli: “Na vāhametaṁ jānāmi,


pli: ko vāyaṁ kassa vāti vā;


pli: Yathā sākho cari evaṁ,


pli: nigrodha kinti maññasi.


pli: Tato galavinītena,


pli: purisā nīhariṁsu maṁ;


pli: Datvā mukhapahārāni,


pli: sākhassa vacanaṅkarā.


pli: Etādisaṁ dummatinā,


pli: akataññuna dubbhinā;


pli: Kataṁ anariyaṁ sākhena,


pli: sakhinā te janādhipa”.


pli: napi me koci saṁsati;


pli: Yaṁ me tvaṁ samma akkhāsi,


pli: sākhena kāraṇaṁ kataṁ.


pli: Sakhīnaṁ sājīvakaro,


pli: mama sākhassa cūbhayaṁ;


pli: Tvaṁ nosissariyaṁ dātā,


pli: manussesu mahantataṁ;


pli: Tayāmā labbhitā iddhī,


pli: ettha me natthi saṁsayo.


pli: Yathāpi bījamaggimhi,


pli: ḍayhati na virūhati;


pli: Evaṁ kataṁ asappurise,


pli: nassati na virūhati.


pli: Kataññumhi ca posamhi,


pli: Sīlavante ariyavuttine;


pli: Sukhette viya bījāni,


pli: Kataṁ tamhi na nassati”.


pli: “Imaṁ jammaṁ nekatikaṁ,


pli: asappurisacintakaṁ;


pli: Hanantu sākhaṁ sattīhi,


pli: nāssa icchāmi jīvitaṁ”.


pli: “Khamatassa mahārāja,


pli: Pāṇā na paṭiānayā;


pli: Khama deva asappurisassa,


pli: Nāssa icchāmahaṁ vadhaṁ”.


pli: “Nigrodhameva seveyya,


pli: na sākhamupasaṁvase;


pli: Nigrodhasmiṁ mataṁ seyyo,


pli: yañce sākhasmi jīvitan”ti.


pli: Nigrodhajātakaṁ sattamaṁ.


pli: 8. Takkalajātaka


pli: “Na takkalā santi na āluvāni,


pli: Na biḷāliyo na kaḷambāni tāta;


pli: Eko araññamhi susānamajjhe,


pli: Kimatthiko tāta khaṇāsi kāsuṁ”.


pli: “Pitāmaho tāta sudubbalo te,


pli: Anekabyādhīhi dukhena phuṭṭho;


pli: Tamajjahaṁ nikhaṇissāmi sobbhe,


pli: Na hissa taṁ jīvitaṁ rocayāmi”.


pli: “Saṅkappametaṁ paṭiladdha pāpakaṁ,


pli: Accāhitaṁ kamma karosi luddaṁ;


pli: Mayāpi tāta paṭilacchase tuvaṁ,


pli: Etādisaṁ kamma jarūpanīto;


pli: Taṁ kullavattaṁ anuvattamāno,


pli: Ahampi taṁ nikhaṇissāmi sobbhe”.


pli: “Pharusāhi vācāhi pakubbamāno,


pli: Āsajja maṁ tvaṁ vadase kumāra;


pli: Putto mamaṁ orasako samāno,


pli: Ahitānukampī mama tvaṁsi putta”.


pli: “Na tāhaṁ tāta ahitānukampī,


pli: Hitānukampī te ahampi tāta;


pli: Pāpañca taṁ kamma pakubbamānaṁ,


pli: Arahāmi no vārayituṁ tato”.


pli: “Yo mātaraṁ vā pitaraṁ saviṭṭha,


pli: Adūsake hiṁsati pāpadhammo;


pli: Kāyassa bhedā abhisamparāyaṁ,


pli: Asaṁsayaṁ so nirayaṁ upeti.


pli: Yo mātaraṁ vā pitaraṁ saviṭṭha,


pli: Annena pānena upaṭṭhahāti;


pli: Asaṁsayaṁ so sugatiṁ upeti.


pli: Na me tvaṁ putta ahitānukampī,


pli: Hitānukampī me tvaṁsi putta;


pli: Ahañca taṁ mātarā vuccamāno,


pli: Etādisaṁ kamma karomi luddaṁ”.


pli: “Yā te sā bhariyā anariyarūpā,


pli: Mātā mamesā sakiyā janetti;


pli: Niddhāpaye tañca sakā agārā,


pli: Aññampi te sā dukhamāvaheyya.


pli: Yā te sā bhariyā anariyarūpā,


pli: Dantā kareṇūva vasūpanītā,


pli: Sā pāpadhammā punarāvajātū”ti.


pli: Takkalajātakaṁ aṭṭhamaṁ.


pli: 9. Mahādhammapālajātaka


pli: “Kiṁ te vataṁ kiṁ pana brahmacariyaṁ,


pli: Kissa suciṇṇassa ayaṁ vipāko;


pli: Akkhāhi me brāhmaṇa etamatthaṁ,


pli: Kasmā nu tumhaṁ daharā na miyyare”.


pli: “Dhammaṁ carāma na musā bhaṇāma,


pli: Pāpāni kammāni parivajjayāma;


pli: Anariyaṁ parivajjemu sabbaṁ,


pli: Tasmā hi amhaṁ daharā na miyyare.


pli: Suṇoma dhammaṁ asataṁ satañca,


pli: Na cāpi dhammaṁ asataṁ rocayāma;


pli: Hitvā asante na jahāma sante,


pli: Pubbeva dānā sumanā bhavāma,


pli: Dadampi ve attamanā bhavāma;


pli: Datvāpi ve nānutappāma pacchā,


pli: Samaṇe mayaṁ brāhmaṇe addhike ca,


pli: Vanibbake yācanake dalidde;


pli: Annena pānena abhitappayāma,


pli: Mayañca bhariyaṁ nātikkamāma,


pli: Amhe ca bhariyā nātikkamanti;


pli: Aññatra tāhi brahmacariyaṁ carāma,


pli: Pāṇātipātā viramāma sabbe,


pli: Loke adinnaṁ parivajjayāma;


pli: Amajjapā nopi musā bhaṇāma,


pli: Etāsu ve jāyare suttamāsu,


pli: Medhāvino honti pahūtapaññā;


pli: Bahussutā vedaguno ca honti,


pli: Tasmā hi amhaṁ daharā na miyyare.


pli: Mātā pitā ca bhaginī bhātaro ca,


pli: Puttā ca dārā ca mayañca sabbe;


pli: Dhammaṁ carāma paralokahetu,


pli: Dāsā ca dāsyo anujīvino ca,


pli: Paricārakā kammakarā ca sabbe;


pli: Dhammaṁ caranti paralokahetu,


pli: Tasmā hi amhaṁ daharā na miyyare”.


pli: “Dhammo have rakkhati dhammacāriṁ,


pli: Dhammo suciṇṇo sukhamāvahāti;


pli: Esānisaṁso dhamme suciṇṇe,


pli: Na duggatiṁ gacchati dhammacārī.


pli: Dhammo have rakkhati dhammacāriṁ,


pli: Chattaṁ mahantaṁ viya vassakāle;


pli: Dhammena gutto mama dhammapālo,


pli: Aññassa aṭṭhīni sukhī kumāro”ti.


pli: Mahādhammapālajātakaṁ navamaṁ.


pli: 10. Kukkuṭajātaka


pli: “Nāsmase katapāpamhi,


pli: nāsmase alikavādine;


pli: Nāsmase attatthapaññamhi,


pli: atisantepi nāsmase.


pli: Bhavanti heke purisā,


pli: gopipāsikajātikā;


pli: Ghasanti maññe mittāni,


pli: vācāya na ca kammunā.


pli: Sukkhañjalipaggahitā,


pli: vācāya paliguṇṭhitā;


pli: Manussapheggū nāsīde,


pli: yasmiṁ natthi kataññutā.


pli: Na hi aññaññacittānaṁ,


pli: itthīnaṁ purisāna vā;


pli: Nānāvikatvā saṁsaggaṁ,


pli: tādisampi ca nāsmase.


pli: Anariyakammamokkantaṁ,


pli: athetaṁ sabbaghātinaṁ;


pli: Nisitaṁva paṭicchannaṁ,


pli: Mittarūpenidhekacce,


pli: sākhalyena acetasā;


pli: Vividhehi upāyanti,


pli: Āmisaṁ vā dhanaṁ vāpi,


pli: yattha passati tādiso;


pli: Dubbhiṁ karoti dummedho,


pli: tañca hantvāna gacchati”.


pli: “Mittarūpena bahavo,


pli: channā sevanti sattavo;


pli: Jahe kāpurise hete,


pli: kukkuṭo viya senakaṁ.


pli: Yo ca uppatitaṁ atthaṁ,


pli: na khippamanubujjhati;


pli: Amittavasamanveti,


pli: pacchā ca anutappati.


pli: khippameva nibodhati;


pli: Muccate sattusambādhā,


pli: kukkuṭo viya senakā.


pli: Taṁ tādisaṁ kūṭamivoḍḍitaṁ vane,


pli: Adhammikaṁ niccavidhaṁsakārinaṁ;


pli: Ārā vivajjeyya naro vicakkhaṇo,


pli: Senaṁ yathā kukkuṭo vaṁsakānane”ti.


pli: Kukkuṭajātakaṁ dasamaṁ.


pli: 11. Maṭṭhakuṇḍalījātaka


pli: “Alaṅkato maṭṭhakuṇḍalī,


pli: Māladhārī haricandanussado;


pli: Bāhā paggayha kandasi,


pli: Vanamajjhe kiṁ dukkhito tuvaṁ”.


pli: “Sovaṇṇamayo pabhassaro,


pli: Uppanno rathapañjaro mama;


pli: Tassa cakkayugaṁ na vindāmi,


pli: Tena dukkhena jahāmi jīvitaṁ”.


pli: “Sovaṇṇamayaṁ maṇīmayaṁ,


pli: Lohamayaṁ atha rūpiyāmayaṁ;


pli: Pāvada rathaṁ karissāmi te,


pli: Cakkayugaṁ paṭipādayāmi taṁ”.


pli: “So māṇavo tassa pāvadi,


pli: Candasūriyā ubhayettha bhātaro;


pli: Sovaṇṇamayo ratho mama,


pli: Tena cakkayugena sobhati”.


pli: “Bālo kho tvaṁsi māṇava,


pli: Yo tvaṁ patthayase apatthiyaṁ;


pli: Maññāmi tuvaṁ marissasi,


pli: Na hi tvaṁ lacchasi candasūriye”.


pli: “Gamanāgamanampi dissati,


pli: Vaṇṇadhātu ubhayettha vīthiyo;


pli: Peto pana neva dissati,


pli: Ko nu kho kandataṁ bālyataro”.


pli: “Saccaṁ kho vadesi māṇava,


pli: Ahameva kandataṁ bālyataro;


pli: Candaṁ viya dārako rudaṁ,


pli: Petaṁ kālakatābhipatthaye.


pli: Ādittaṁ vata maṁ santaṁ,


pli: ghatasittaṁva pāvakaṁ;


pli: Vārinā viya osiñcaṁ,


pli: sabbaṁ nibbāpaye daraṁ.


pli: Abbahī vata me sallaṁ,


pli: yamāsi hadayassitaṁ;


pli: Yo me sokaparetassa,


pli: puttasokaṁ apānudi.


pli: Sohaṁ abbūḷhasallosmi,


pli: vītasoko anāvilo;


pli: Na socāmi na rodāmi,


pli: tava sutvāna māṇavā”ti.


pli: Maṭṭhakuṇḍalījātakaṁ ekādasamaṁ.


pli: “Seyyo amitto medhāvī,


pli: Yañce bālānukampako;


pli: Passa rohiṇikaṁ jammiṁ,


pli: Mātaraṁ hantvāna socatī”ti.


pli: Rohiṇijātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 12. Bilārakosiyajātaka


pli: “Apacantāpi dicchanti,


pli: santo laddhāna bhojanaṁ;


pli: Kimeva tvaṁ pacamāno,


pli: yaṁ na dajjā na taṁ samaṁ.


pli: Maccherā ca pamādā ca,


pli: evaṁ dānaṁ na diyyati;


pli: Puññaṁ ākaṅkhamānena,


pli: deyyaṁ hoti vijānatā.


pli: Yasseva bhīto na dadāti maccharī,


pli: Tadevādadato bhayaṁ;


pli: Jighacchā ca pipāsā ca,


pli: Yassa bhāyati maccharī;


pli: Tameva bālaṁ phusati,


pli: Asmiṁ loke paramhi ca.


pli: Tasmā vineyya maccheraṁ,


pli: dajjā dānaṁ malābhibhū;


pli: Puññāni paralokasmiṁ,


pli: patiṭṭhā honti pāṇinaṁ”.


pli: “Duddadaṁ dadamānānaṁ,


pli: dukkaraṁ kamma kubbataṁ;


pli: Asanto nānukubbanti,


pli: sataṁ dhammo durannayo.


pli: Tasmā satañca asataṁ,


pli: nānā hoti ito gati;


pli: Asanto nirayaṁ yanti,


pli: santo saggaparāyaṇā”.


pli: “Appasmeke pavecchanti,


pli: bahuneke na dicchare;


pli: Appasmā dakkhiṇā dinnā,


pli: sahassena samaṁ mitā”.


pli: “Dhammaṁ care yopi samuñchakaṁ care,


pli: Dārañca posaṁ dadamappakasmiṁ;


pli: Sataṁ sahassānaṁ sahassayāginaṁ,


pli: Kalampi nāgghanti tathāvidhassa te”.


pli: “Kenesa yañño vipulo mahagghato,


pli: Samena dinnassa na agghameti;


pli: Kathaṁ sataṁ sahassānaṁ sahassayāginaṁ,


pli: “Dadanti heke visame niviṭṭhā,


pli: Chetvā vadhitvā atha socayitvā;


pli: Sā dakkhiṇā assumukhā sadaṇḍā,


pli: Evaṁ sataṁ sahassānaṁ sahassayāginaṁ,


pli: Kalampi nāgghanti tathāvidhassa te”ti.


pli: Bilārakosiyajātakaṁ dvādasamaṁ.


pli: 13. Cakkavākajātaka


pli: “Vaṇṇavā abhirūposi,


pli: ghano sañjātarohito;


pli: Cakkavāka surūposi,


pli: vippasannamukhindriyo.


pli: Pāṭhīnaṁ pāvusaṁ macchaṁ,


pli: balajaṁ muñjarohitaṁ;


pli: Gaṅgāya tīre nisinno,


pli: evaṁ bhuñjasi bhojanaṁ”.


pli: “Na vāhametaṁ bhuñjāmi,


pli: Jaṅgalānodakāni vā;


pli: Aññatra sevālapaṇakā,


pli: Etaṁ me samma bhojanaṁ”.


pli: “Na vāhametaṁ saddahāmi,


pli: cakkavākassa bhojanaṁ;


pli: Ahampi samma bhuñjāmi,


pli: gāme loṇiyateliyaṁ.


pli: Manussesu kataṁ bhattaṁ,


pli: suciṁ maṁsūpasecanaṁ;


pli: Na ca me tādiso vaṇṇo,


pli: cakkavāka yathā tuvaṁ”.


pli: “Sampassaṁ attani veraṁ,


pli: hiṁsayaṁ mānusiṁ pajaṁ;


pli: Utrasto ghasasī bhīto,


pli: tena vaṇṇo tavediso.


pli: Sabbalokaviruddhosi,


pli: dhaṅka pāpena kammunā;


pli: Laddho piṇḍo na pīṇeti,


pli: ahiṁsaṁ sabbapāṇinaṁ;


pli: Appossukko nirāsaṅkī,


pli: asoko akutobhayo.


pli: So karassu ānubhāvaṁ,


pli: vītivattassu sīliyaṁ;


pli: Ahiṁsāya cara loke,


pli: piyo hohisi maṁmiva.


pli: Yo na hanti na ghāteti,


pli: na jināti na jāpaye;


pli: Mettaṁso sabbabhūtesu,


pli: veraṁ tassa na kenacī”ti.


pli: Cakkavākajātakaṁ terasamaṁ.


pli: 14. Bhūripaññajātaka


pli: “Saccaṁ kira tvaṁ api bhūripañña,


pli: Yā tādisī sīri dhitī matī ca;


pli: Na tāyatebhāvavasūpanitaṁ,


pli: Yo yavakaṁ bhuñjasi appasūpaṁ”.


pli: “Sukhaṁ dukkhena paripācayanto,


pli: Kālā kālaṁ vicinaṁ chandachanno;


pli: Atthassa dvārāni avāpuranto,


pli: Tenāhaṁ tussāmi yavodanena.


pli: Kālañca ñatvā abhijīhanāya,


pli: Mantehi atthaṁ paripācayitvā;


pli: Vijambhissaṁ sīhavijambhitāni,


pli: Tāyiddhiyā dakkhasi maṁ punāpi”.


pli: “Sukhīpi heke na karonti pāpaṁ,


pli: Avaṇṇasaṁsaggabhayā puneke;


pli: Pahū samāno vipulatthacintī,


pli: Kiṅkāraṇā me na karosi dukkhaṁ”.


pli: “Na paṇḍitā attasukhassa hetu,


pli: Pāpāni kammāni samācaranti;


pli: Dukkhena phuṭṭhā khalitāpi santā,


pli: Chandā ca dosā na jahanti dhammaṁ”.


pli: “Yena kenaci vaṇṇena,


pli: mudunā dāruṇena vā;


pli: Uddhare dīnamattānaṁ,


pli: pacchā dhammaṁ samācare”.


pli: “Yassa rukkhassa chāyāya,


pli: nisīdeyya sayeyya vā;


pli: Na tassa sākhaṁ bhañjeyya,


pli: mittadubbho hi pāpako.


pli: Yassāpi dhammaṁ puriso vijaññā,


pli: Ye cassa kaṅkhaṁ vinayanti santo;


pli: Taṁ hissa dīpañca parāyanañca,


pli: Na tena mettiṁ jarayetha pañño”.


pli: “Alaso gihī kāmabhogī na sādhu,


pli: Asaññato pabbajito na sādhu;


pli: Rājā na sādhu anisammakārī,


pli: Yo paṇḍito kodhano taṁ na sādhu.


pli: Nisamma khattiyo kayirā,


pli: nānisamma disampati;


pli: Nisammakārino rāja,


pli: yaso kitti ca vaḍḍhatī”ti.


pli: Bhūripaññajātakaṁ cuddasamaṁ.


pli: 15. Mahāmaṅgalajātaka


pli: “Kiṁsu naro jappamadhiccakāle,


pli: Kaṁ vā vijjaṁ katamaṁ vā sutānaṁ;


pli: So macco asmiñca paramhi loke,


pli: Kathaṁ karo sotthānena gutto”.


pli: “Yassa devā pitaro ca sabbe,


pli: Sarīsapā sabbabhūtāni cāpi;


pli: Mettāya niccaṁ apacitāni honti,


pli: Bhūtesu ve sotthānaṁ tadāhu”.


pli: “Yo sabbalokassa nivātavutti,


pli: Itthīpumānaṁ sahadārakānaṁ;


pli: Khantā duruttānamappaṭikūlavādī,


pli: Adhivāsanaṁ sotthānaṁ tadāhu.


pli: Yo nāvajānāti sahāyamitte,


pli: Sippena kulyāhi dhanena jaccā;


pli: Rucipañño atthakāle matīmā,


pli: Sahāyesu ve sotthānaṁ tadāhu.


pli: Mittāni ve yassa bhavanti santo,


pli: Saṁvissatthā avisaṁvādakassa;


pli: Na mittadubbhī saṁvibhāgī dhanena,


pli: Mittesu ve sotthānaṁ tadāhu.


pli: Yassa bhariyā tulyavayā samaggā,


pli: Anubbatā dhammakāmā pajātā;


pli: Koliniyā sīlavatī patibbatā,


pli: Dāresu ve sotthānaṁ tadāhu.


pli: Yassa rājā bhūtapati yasassī,


pli: Jānāti soceyyaṁ parakkamañca;


pli: Advejjhatā suhadayaṁ mamanti,


pli: Rājūsu ve sotthānaṁ tadāhu.


pli: Annañca pānañca dadāti saddho,


pli: Mālañca gandhañca vilepanañca;


pli: Pasannacitto anumodamāno,


pli: Saggesu ve sotthānaṁ tadāhu.


pli: Yamariyadhammena punanti vuddhā,


pli: Ārādhitā samacariyāya santo;


pli: Bahussutā isayo sīlavanto,


pli: Arahantamajjhe sotthānaṁ tadāhu.


pli: Etāni kho sotthānāni loke,


pli: Viññuppasatthāni sukhudrayāni;


pli: Tānīdha sevetha naro sapañño,


pli: Na hi maṅgale kiñcanamatthi saccan”ti.


pli: Mahāmaṅgalajātakaṁ pannarasamaṁ.


pli: 16. Ghaṭapaṇḍitajātaka


pli: “Uṭṭhehi kaṇha kiṁ sesi,


pli: Ko attho supanena te;


pli: Yopi tuyhaṁ sako bhātā,


pli: Hadayaṁ cakkhu ca dakkhiṇaṁ;


pli: Tassa vātā balīyanti,


pli: Ghaṭo jappati kesava”.


pli: “Tassa taṁ vacanaṁ sutvā,


pli: rohiṇeyyassa kesavo;


pli: Taramānarūpo vuṭṭhāsi,


pli: bhātusokena aṭṭito”.


pli: “Kiṁ nu ummattarūpova,


pli: kevalaṁ dvārakaṁ imaṁ;


pli: Saso sasoti lapasi,


pli: ko nu te sasamāhari”.


pli: “Sovaṇṇamayaṁ maṇīmayaṁ,


pli: Lohamayaṁ atha rūpiyāmayaṁ;


pli: Saṅkhasilāpavāḷamayaṁ,


pli: Kārayissāmi te sasaṁ”.


pli: “Santi aññepi sasakā,


pli: araññe vanagocarā;


pli: Tepi te ānayissāmi,


pli: kīdisaṁ sasamicchasi”.


pli: “Na cāhamete icchāmi,


pli: ye sasā pathavissitā;


pli: Candato sasamicchāmi,


pli: taṁ me ohara kesava”.


pli: “So nūna madhuraṁ ñāti,


pli: jīvitaṁ vijahissasi;


pli: Apatthiyaṁ yo patthayasi,


pli: candato sasamicchasi”.


pli: “Evañce kaṇha jānāsi,


pli: yadaññamanusāsasi;


pli: Kasmā pure mataṁ puttaṁ,


pli: ajjāpi manusocasi”.


pli: “Yaṁ na labbhā manussena,


pli: amanussena vā puna;


pli: Jāto me mā marī putto,


pli: kuto labbhā alabbhiyaṁ.


pli: Na mantā mūlabhesajjā,


pli: osadhehi dhanena vā;


pli: Sakkā ānayituṁ kaṇha,


pli: yaṁ petamanusocasi”.


pli: “Yassa etādisā assu,


pli: amaccā purisapaṇḍitā;


pli: Yathā nijjhāpaye ajja,


pli: ghaṭo purisapaṇḍito.


pli: Ādittaṁ vata maṁ santaṁ,


pli: ghatasittaṁva pāvakaṁ;


pli: Vārinā viya osiñcaṁ,


pli: sabbaṁ nibbāpaye daraṁ.


pli: Abbahī vata me sallaṁ,


pli: yamāsi hadayassitaṁ;


pli: Yo me sokaparetassa,


pli: puttasokaṁ apānudi.


pli: Sohaṁ abbūḷhasallosmi,


pli: vītasoko anāvilo;


pli: Na socāmi na rodāmi,


pli: tava sutvāna māṇava”.


pli: “Evaṁ karonti sappaññā,


pli: Ye honti anukampakā;


pli: Nivattayanti sokamhā,


pli: Ghaṭo jeṭṭhaṁva bhātaran”ti.


pli: Ghaṭapaṇḍitajātakaṁ soḷasamaṁ.


pli: Dasakanipātaṁ niṭṭhitaṁ.


pli: Daḷha kaṇha dhanañjaya saṅkhavaro,


pli: Raja sattaha kassa ca takkalinā;


pli: Dhammaṁ kukkuṭa kuṇḍali bhojanadā,


pli: Cakkavāka subhūrisa sotthi ghaṭoti.


title_pli: Jātaka Ekādasakanipāta

pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 1. Mātuposakajātaka


pli: “Tassa nāgassa vippavāsena,


pli: Virūḷhā sallakī ca kuṭajā ca;


pli: Kuruvindakaravīrā bhisasāmā ca,


pli: Nivāte pupphitā ca kaṇikārā.


pli: Kocideva suvaṇṇakāyurā,


pli: Nāgarājaṁ bharanti piṇḍena;


pli: Yattha rājā rājakumāro vā,


pli: Kavacamabhihessati achambhito”.


pli: “Gaṇhāhi nāga kabaḷaṁ,


pli: mā nāga kisako bhava;


pli: Bahūni rājakiccāni,


pli: tāni nāga karissasi”.


pli: “Sā nūnasā kapaṇikā,


pli: andhā apariṇāyikā;


pli: Khāṇuṁ pādena ghaṭṭeti,


pli: giriṁ caṇḍoraṇaṁ pati”.


pli: “Kā nu te sā mahānāga,


pli: “Mātā me sā mahārāja,


pli: “Muñcathetaṁ mahānāgaṁ,


pli: yoyaṁ bharati mātaraṁ;


pli: Sametu mātarā nāgo,


pli: saha sabbehi ñātibhi”.


pli: “Mutto ca bandhanā nāgo,


pli: muttamādāya kuñjaro;


pli: Muhuttaṁ assāsayitvā,


pli: agamā yena pabbato.


pli: Tato so naḷiniṁ gantvā,


pli: sītaṁ kuñjarasevitaṁ;


pli: Soṇḍāyūdakamāhatvā,


pli: mātaraṁ abhisiñcatha”.


pli: “Koyaṁ anariyo devo,


pli: akālenapi vassati;


pli: Gato me atrajo putto,


pli: yo mayhaṁ paricārako”.


pli: “Uṭṭhehi amma kiṁ sesi,


pli: āgato tyāhamatrajo;


pli: Muttomhi kāsirājena,


pli: vedehena yasassinā”.


pli: “Ciraṁ jīvatu so rājā,


pli: kāsīnaṁ raṭṭhavaḍḍhano;


pli: Yo me puttaṁ pamocesi,


pli: sadā vuddhāpacāyikan”ti.


pli: Mātuposakajātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 2. Juṇhajātaka


pli: “Suṇohi mayhaṁ vacanaṁ janinda,


pli: Atthena juṇhamhi idhānupatto;


pli: Na brāhmaṇe addhike tiṭṭhamāne,


pli: Gantabbamāhu dvipadindaseṭṭha”.


pli: “Suṇomi tiṭṭhāmi vadehi brahme,


pli: Yenāsi atthena idhānupatto;


pli: Kaṁ vā tvamatthaṁ mayi patthayāno,


pli: Idhāgamā brahme tadiṅgha brūhi”.


pli: “Dadāhi me gāmavarāni pañca,


pli: Dāsīsataṁ satta gavaṁsatāni;


pli: Parosahassañca suvaṇṇanikkhe,


pli: Bhariyā ca me sādisī dve dadāhi.


pli: Tapo nu te brāhmaṇa bhiṁsarūpo,


pli: Mantā nu te brāhmaṇa cittarūpā;


pli: Yakkhā nu te assavā santi keci,


pli: Atthaṁ vā me abhijānāsi kattaṁ.


pli: Na me tapo atthi na cāpi mantā,


pli: Yakkhāpi me assavā natthi keci;


pli: Atthampi te nābhijānāmi kattaṁ,


pli: Pubbe ca kho saṅgatimattamāsi.


pli: Paṭhamaṁ idaṁ dassanaṁ jānato me,


pli: Na tābhijānāmi ito puratthā;


pli: Akkhāhi me pucchito etamatthaṁ,


pli: Kadā kuhiṁ vā ahu saṅgamo no.


pli: Gandhārarājassa puramhi ramme,


pli: Avasimhase takkasīlāyaṁ deva;


pli: Tatthandhakāramhi timīsikāyaṁ,


pli: Aṁsena aṁsaṁ samaghaṭṭayimha.


pli: Te tattha ṭhatvāna ubho janinda,


pli: Sārāṇiyaṁ vītisārayimha tattha;


pli: Sāyeva no saṅgatimattamāsi,


pli: Tato na pacchā na pure ahosi.


pli: Yadā kadāci manujesu brahme,


pli: Samāgamo sappurisena hoti;


pli: Na paṇḍitā saṅgatisanthavāni,


pli: Pubbe kataṁ vāpi vināsayanti.


pli: Bālāva kho saṅgatisanthavāni,


pli: Pubbe kataṁ vāpi vināsayanti;


pli: Bahumpi bālesu kataṁ vinassati,


pli: Tathā hi bālā akataññurūpā.


pli: Dhīrā ca kho saṅgatisanthavāni,


pli: Pubbe kataṁ vāpi na nāsayanti;


pli: Appampi dhīresu kataṁ na nassati,


pli: Tathā hi dhīrā sukataññurūpā.


pli: Dadāmi te gāmavarāni pañca,


pli: Dāsīsataṁ satta gavaṁsatāni;


pli: Parosahassañca suvaṇṇanikkhe,


pli: Bhariyā ca te sādisī dve dadāmi.


pli: Evaṁ sataṁ hoti samecca rāja,


pli: Nakkhattarājāriva tārakānaṁ;


pli: Āpūratī kāsipatī tathāhaṁ,


pli: Tayāpi me saṅgamo ajja laddho”ti.


pli: Juṇhajātakaṁ dutiyaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 3. Dhammadevaputtajātaka


pli: “Yasokaro puññakarohamasmi,


pli: Sadātthuto samaṇabrāhmaṇānaṁ;


pli: Maggāraho devamanussapūjito,


pli: Dhammo ahaṁ dehi adhamma maggaṁ”.


pli: “Adhammayānaṁ daḷhamāruhitvā,


pli: Asantasanto balavāhamasmi;


pli: Sa kissa hetumhi tavajja dajjaṁ,


pli: Maggaṁ ahaṁ dhamma adinnapubbaṁ”.


pli: “Dhammo have pāturahosi pubbe,


pli: Pacchā adhammo udapādi loke;


pli: Jeṭṭho ca seṭṭho ca sanantano ca,


pli: Uyyāhi jeṭṭhassa kaniṭṭha maggā”.


pli: “Na yācanāya napi pātirūpā,


pli: Na arahatā tehaṁ dadeyyaṁ maggaṁ;


pli: Yuddhañca no hotu ubhinnamajja,


pli: Yuddhamhi yo jessati tassa maggo”.


pli: “Sabbā disā anuvisaṭohamasmi,


pli: Mahabbalo amitayaso atulyo;


pli: Guṇehi sabbehi upetarūpo,


pli: Dhammo adhamma tvaṁ kathaṁ vijessasi.


pli: Lohena ve haññati jātarūpaṁ,


pli: Na jātarūpena hananti lohaṁ;


pli: Sace adhammo hañchati dhammamajja,


pli: Ayo suvaṇṇaṁ viya dassaneyyaṁ.


pli: Sace tuvaṁ yuddhabalo adhamma,


pli: Na tuyha vuḍḍhā ca garū ca atthi;


pli: Maggañca te dammi piyāppiyena,


pli: Vācāduruttānipi te khamāmi”.


pli: “Idañca sutvā vacanaṁ adhammo,


pli: Avaṁsiro patito uddhapādo;


pli: ‘Yuddhatthiko ce na labhāmi yuddhaṁ’,


pli: Ettāvatā hoti hato adhammo.


pli: Khantībalo yuddhabalaṁ vijetvā,


pli: Hantvā adhammaṁ nihanitva bhūmyā;


pli: Pāyāsi vitto abhiruyha sandanaṁ,


pli: Maggeneva atibalo saccanikkamo.


pli: Mātā pitā samaṇabrāhmaṇā ca,


pli: Asammānitā yassa sake agāre;


pli: Idheva nikkhippa sarīradehaṁ,


pli: Kāyassa bhedā nirayaṁ vajanti te;


pli: Yathā adhammo patito avaṁsiro.


pli: Susammānitā yassa sake agāre;


pli: Kāyassa bhedā sugatiṁ vajanti te;


pli: Yathāpi dhammo abhiruyha sandanan”ti.


pli: Dhammadevaputtajātakaṁ tatiyaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 4. Udayajātaka


pli: “Ekā nisinnā suci saññatūrū,


pli: Pāsādamāruyha aninditaṅgī;


pli: Yācāmi taṁ kinnaranettacakkhu,


pli: Imekarattiṁ ubhayo vasema”.


pli: “Okiṇṇantaraparikhaṁ,


pli: daḷhamaṭṭālakoṭṭhakaṁ;


pli: Rakkhitaṁ khaggahatthehi,


pli: duppavesamidaṁ puraṁ.


pli: Daharassa yuvino cāpi,


pli: āgamo ca na vijjati;


pli: Atha kena nu vaṇṇena,


pli: saṅgamaṁ icchase mayā”.


pli: “Yakkhohamasmi kalyāṇi,


pli: Āgatosmi tavantike;


pli: Tvaṁ maṁ nandaya bhaddante,


pli: Puṇṇakaṁsaṁ dadāmi te”.


pli: “Devaṁ va yakkhaṁ atha vā manussaṁ,


pli: Na patthaye udayamaticca aññaṁ;


pli: Gaccheva tvaṁ yakkha mahānubhāva,


pli: Mā cassu gantvā punarāvajittha”.


pli: “Yā sā rati uttamā kāmabhoginaṁ,


pli: Yaṁ hetu sattā visamaṁ caranti;


pli: Mā taṁ ratiṁ jīyi tuvaṁ sucimhite,


pli: Dadāmi te rūpiyaṁ kaṁsapūraṁ”.


pli: “Nāriṁ naro nijjhapayaṁ dhanena,


pli: Ukkaṁsatī yattha karoti chandaṁ;


pli: Vipaccanīko tava devadhammo,


pli: Paccakkhato thokatarena esi”.


pli: “Āyu ca vaṇṇo ca manussaloke,


pli: Nihīyati manujānaṁ sugatte;


pli: Teneva vaṇṇena dhanampi tuyhaṁ,


pli: Nihīyati jiṇṇatarāsi ajja.


pli: Evaṁ me pekkhamānassa,


pli: rājaputti yasassini;


pli: Hāyateva tava vaṇṇo,


pli: ahorattānamaccaye”.


pli: “Imināva tvaṁ vayasā,


pli: rājaputti sumedhase;


pli: Brahmacariyaṁ careyyāsi,


pli: bhiyyo vaṇṇavatī siyā”.


pli: “Devā na jīranti yathā manussā,


pli: Gattesu tesaṁ valiyo na honti;


pli: Pucchāmi taṁ yakkha mahānubhāva,


pli: Kathaṁ nu devāna sarīradeho”.


pli: Suve suve bhiyyatarova tesaṁ,


pli: Dibbo ca vaṇṇo vipulā ca bhogā”.


pli: “Kiṁsūdha bhītā janatā anekā,


pli: Maggo ca nekāyatanaṁ pavutto;


pli: Katthaṭṭhito paralokaṁ na bhāye”.


pli: “Vācaṁ manañca paṇidhāya sammā,


pli: Kāyena pāpāni akubbamāno;


pli: Bahunnapānaṁ gharamāvasanto,


pli: Saddho mudū saṁvibhāgī vadaññū;


pli: Saṅgāhako sakhilo saṇhavāco,


pli: Etthaṭṭhito paralokaṁ na bhāye”.


pli: “Anusāsasi maṁ yakkha,


pli: yathā mātā yathā pitā;


pli: Uḷāravaṇṇaṁ pucchāmi,


pli: ko nu tvamasi subrahā”.


pli: “Udayohamasmi kalyāṇi,


pli: saṅgarattā idhāgato;


pli: Āmanta kho taṁ gacchāmi,


pli: muttosmi tava saṅgarā”.


pli: “Sace kho tvaṁ udayosi,


pli: Anusāsa maṁ rājaputta,


pli: yathāssa puna saṅgamo”.


pli: “Atipatati vayo khaṇo tatheva,


pli: Ṭhānaṁ natthi dhuvaṁ cavanti sattā;


pli: Parijiyyati addhuvaṁ sarīraṁ,


pli: Udaye mā pamāda carassu dhammaṁ.


pli: Kasiṇā pathavī dhanassa pūrā,


pli: Ekasseva siyā anaññadheyyā;


pli: Tañcāpi jahati avītarāgo,


pli: Mātā ca pitā ca bhātaro ca,


pli: Bhariyā yāpi dhanena hoti kītā;


pli: Te cāpi jahanti aññamaññaṁ,


pli: Kāyo parabhojananti ñatvā,


pli: Saṁsāre sugatiñca duggatiñca;


pli: Ittaravāsoti jāniyāna,


pli: Udaye mā pamāda carassu dhammaṁ”.


pli: “Sādhu bhāsatiyaṁ yakkho,


pli: appaṁ maccāna jīvitaṁ;


pli: Kasirañca parittañca,


pli: tañca dukkhena saṁyutaṁ;


pli: Sāhaṁ ekā pabbajissāmi,


pli: hitvā kāsiṁ surundhanan”ti.


pli: Udayajātakaṁ catutthaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 5. Pānīyajātaka


pli: “Mitto mittassa pānīyaṁ,


pli: adinnaṁ paribhuñjisaṁ;


pli: Tena pacchā vijigucchiṁ,


pli: taṁ pāpaṁ pakataṁ mayā;


pli: Mā puna akaraṁ pāpaṁ,


pli: tasmā pabbajito ahaṁ.


pli: Paradārañca disvāna,


pli: chando me udapajjatha;


pli: Pitaraṁ me mahārāja,


pli: corā agaṇhu kānane;


pli: Tesāhaṁ pucchito jānaṁ,


pli: aññathā naṁ viyākariṁ.


pli: Pāṇātipātamakaruṁ,


pli: somayāge upaṭṭhite;


pli: Tesāhaṁ samanuññāsiṁ.


pli: Surāmerayamādhukā,


pli: ye janā paṭhamāsu no;


pli: Bahūnaṁ te anatthāya,


pli: majjapānamakappayuṁ;


pli: Tena pacchā vijigucchiṁ,


pli: taṁ pāpaṁ pakataṁ mayā;


pli: Mā puna akaraṁ pāpaṁ,


pli: tasmā pabbajito ahaṁ”.


pli: “Dhiratthu subahū kāme,


pli: duggandhe bahukaṇṭake;


pli: Ye ahaṁ paṭisevanto,


pli: nālabhiṁ tādisaṁ sukhaṁ”.


pli: “Mahassādā sukhā kāmā,


pli: Natthi kāmā paraṁ sukhaṁ;


pli: Ye kāme paṭisevanti,


pli: Saggaṁ te upapajjare”.


pli: “Appassādā dukhā kāmā,


pli: natthi kāmā paraṁ dukhaṁ;


pli: nirayaṁ te upapajjare.


pli: Asī yathā sunisito,


pli: nettiṁsova supāyiko;


pli: Sattīva urasi khittā,


pli: kāmā dukkhatarā tato.


pli: Aṅgārānaṁva jalitaṁ,


pli: kāsuṁ sādhikaporisaṁ;


pli: Phālaṁva divasantattaṁ,


pli: Visaṁ yathā halāhalaṁ,


pli: telaṁ pakkuthitaṁ yathā;


pli: Tambaloha vilīnaṁva,


pli: kāmā dukkhatarā tato”ti.


pli: Pānīyajātakaṁ pañcamaṁ.


pli: 6. Ārāmadūsakajātaka


pli: “Na ve anatthakusalena,


pli: atthacariyā sukhāvahā;


pli: Hāpeti atthaṁ dummedho,


pli: kapi ārāmiko yathā”ti.


pli: Ārāmadūsakajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 6. Yudhañcayajātaka


pli: “Mittāmaccaparibyūḷhaṁ,


pli: ahaṁ vande rathesabhaṁ;


pli: Pabbajissāmahaṁ rāja,


pli: taṁ devo anumaññatu”.


pli: “Sace te ūnaṁ kāmehi,


pli: ahaṁ paripūrayāmi te;


pli: Yo taṁ hiṁsati vāremi,


pli: mā pabbaja yudhañcaya”.


pli: “Na matthi ūnaṁ kāmehi,


pli: hiṁsitā me na vijjati;


pli: Dīpañca kātumicchāmi,


pli: yaṁ jarā nābhikīrati”.


pli: “Putto vā pitaraṁ yāce,


pli: pitā vā puttamorasaṁ;


pli: Negamo taṁ yāce tāta,


pli: “Mā maṁ deva nivārehi,


pli: pabbajantaṁ rathesabha;


pli: Māhaṁ kāmehi sammatto,


pli: jarāya vasamanvagū”.


pli: “Ahaṁ taṁ tāta yācāmi,


pli: ahaṁ putta nivāraye;


pli: Ciraṁ taṁ daṭṭhumicchāmi,


pli: “Ussāvova tiṇaggamhi,


pli: sūriyuggamanaṁ pati;


pli: Evamāyu manussānaṁ,


pli: mā maṁ amma nivāraya”.


pli: “Taramāno imaṁ yānaṁ,


pli: āropetu rathesabha;


pli: Mā me mātā tarantassa,


pli: antarāyakarā ahu”.


pli: “Abhidhāvatha bhaddante,


pli: suññaṁ hessati rammakaṁ;


pli: Yudhañcayo anuññāto,


pli: sabbadattena rājinā.


pli: Yohu seṭṭho sahassassa,


pli: yuvā kañcanasannibho;


pli: Soyaṁ kumāro pabbajito,


pli: kāsāyavasano balī”.


pli: “Ubho kumārā pabbajitā,


pli: yudhañcayo yudhiṭṭhilo;


pli: Pahāya mātāpitaro,


pli: saṅgaṁ chetvāna maccuno”ti.


pli: Yudhañcayajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 7. Dasarathajātaka


pli: “Etha lakkhaṇa sītā ca,


pli: ubho otarathodakaṁ;


pli: Evāyaṁ bharato āha,


pli: ‘rājā dasaratho mato’”.


pli: “Kena rāmappabhāvena,


pli: socitabbaṁ na socasi;


pli: Pitaraṁ kālakataṁ sutvā,


pli: na taṁ pasahate dukhaṁ”.


pli: “Yaṁ na sakkā nipāletuṁ,


pli: posena lapataṁ bahuṁ;


pli: Sa kissa viññū medhāvī,


pli: attānamupatāpaye.


pli: Daharā ca hi vuddhā ca,


pli: ye bālā ye ca paṇḍitā;


pli: Aḍḍhā ceva daliddā ca,


pli: sabbe maccuparāyaṇā.


pli: Phalānamiva pakkānaṁ,


pli: niccaṁ patanato bhayaṁ;


pli: Evaṁ jātāna maccānaṁ,


pli: nicca maraṇato bhayaṁ.


pli: Sāyameke na dissanti,


pli: pāto diṭṭhā bahujjanā;


pli: Pāto eke na dissanti,


pli: sāyaṁ diṭṭhā bahujjanā.


pli: Paridevayamāno ce,


pli: kiñcidatthaṁ udabbahe;


pli: Sammūḷho hiṁsamattānaṁ,


pli: kayirā taṁ vicakkhaṇo.


pli: Kiso vivaṇṇo bhavati,


pli: hiṁsamattānamattano;


pli: Na tena petā pālenti,


pli: niratthā paridevanā.


pli: Yathā saraṇamādittaṁ,


pli: vārinā parinibbaye;


pli: Evampi dhīro sutavā,


pli: medhāvī paṇḍito naro;


pli: Khippamuppatitaṁ sokaṁ,


pli: vāto tūlaṁva dhaṁsaye.


pli: Macco ekova acceti,


pli: ekova jāyate kule;


pli: Saṁyogaparamā tveva,


pli: sambhogā sabbapāṇinaṁ.


pli: Tasmā hi dhīrassa bahussutassa,


pli: Sampassato lokamimaṁ parañca;


pli: Aññāya dhammaṁ hadayaṁ manañca,


pli: Sokā mahantāpi na tāpayanti.


pli: Sohaṁ dassañca bhokkhañca,


pli: bharissāmi ca ñātake;


pli: Sesañca pālayissāmi,


pli: kiccametaṁ vijānato.


pli: Dasa vassasahassāni,


pli: saṭṭhi vassasatāni ca;


pli: Kambugīvo mahābāhu,


pli: rāmo rajjamakārayī”ti.


pli: Dasarathajātakaṁ sattamaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 8. Saṁvarajātaka


pli: “Jānanto no mahārāja,


pli: tava sīlaṁ janādhipo;


pli: Ime kumāre pūjento,


pli: na taṁ kenaci maññatha.


pli: Tiṭṭhante no mahārāje,


pli: adu deve divaṅgate;


pli: Ñātī taṁ samanuññiṁsu,


pli: sampassaṁ atthamattano.


pli: Kena saṁvara vattena,


pli: sañjāte abhitiṭṭhasi;


pli: Kena taṁ nātivattanti,


pli: ñātisaṅghā samāgatā”.


pli: “Na rājaputta usūyāmi,


pli: samaṇānaṁ mahesinaṁ;


pli: Sakkaccaṁ te namassāmi,


pli: pāde vandāmi tādinaṁ.


pli: Te maṁ dhammaguṇe yuttaṁ,


pli: sussūsamanusūyakaṁ;


pli: Samaṇā manusāsanti,


pli: isī dhammaguṇe ratā.


pli: Tesāhaṁ vacanaṁ sutvā,


pli: Na kiñci atimaññāmi,


pli: dhamme me nirato mano.


pli: Hatthārohā anīkaṭṭhā,


pli: rathikā pattikārakā;


pli: Tesaṁ nappaṭibandhāmi,


pli: niviṭṭhaṁ bhattavetanaṁ.


pli: Mahāmattā ca me atthi,


pli: mantino paricārakā;


pli: Bārāṇasiṁ voharanti,


pli: bahumaṁsasurodakaṁ.


pli: Athopi vāṇijā phītā,


pli: nānāraṭṭhehi āgatā;


pli: Tesu me vihitā rakkhā,


pli: evaṁ jānāhuposatha”.


pli: “Dhammena kira ñātīnaṁ,


pli: rajjaṁ kārehi saṁvara;


pli: Medhāvī paṇḍito cāsi,


pli: athopi ñātinaṁ hito.


pli: Taṁ taṁ ñātiparibyūḷhaṁ,


pli: nānāratanamocitaṁ;


pli: Amittā nappasahanti,


pli: indaṁva asurādhipo”ti.


pli: Saṁvarajātakaṁ aṭṭhamaṁ.


pli: Ekādasakanipāta


pli: Mātuposakavagga


pli: 9. Suppārakajātaka


pli: “Ummujjanti nimujjanti,


pli: manussā khuranāsikā;


pli: Suppārakaṁ taṁ pucchāma,


pli: samuddo katamo ayaṁ”.


pli: “Kurukacchā payātānaṁ,


pli: vāṇijānaṁ dhanesinaṁ;


pli: Nāvāya vippanaṭṭhāya,


pli: khuramālīti vuccati”.


pli: “Yathā aggīva suriyova,


pli: samuddo paṭidissati;


pli: aggimālīti vuccati”.


pli: “Yathā dadhīva khīraṁva,


pli: dadhimālīti vuccati”.


pli: “Yathā kusova sassova,


pli: kusamālīti vuccati”.


pli: “Yathā naḷova veḷūva,


pli: naḷamālīti vuccati”.


pli: “Mahabbhayo bhiṁsanako,


pli: saddo suyyatimānuso;


pli: Yathā sobbho papātova,


pli: Suppārakaṁ taṁ pucchāma,


pli: samuddo katamo ayaṁ”.


pli: “Kurukacchā payātānaṁ,


pli: vāṇijānaṁ dhanesinaṁ;


pli: Nāvāya vippanaṭṭhāya,


pli: baḷavāmukhīti vuccati.


pli: Yato sarāmi attānaṁ,


pli: Yato pattosmi viññutaṁ;


pli: Nābhijānāmi sañcicca,


pli: Ekapāṇampi hiṁsitaṁ;


pli: Etena saccavajjena,


pli: Sotthiṁ nāvā nivattatū”ti.


pli: Suppārakajātakaṁ navamaṁ.


pli: Ekādasakanipātaṁ niṭṭhitaṁ.


pli: Sirimātusuposakanāgavaro,


pli: Puna juṇhaka dhammamudayavaro;


pli: Atha pāni yudhañcayako ca dasa-


pli: Ratha saṁvara pāragatena navāti.


title_pli: Jātaka Dvādasakanipāta

pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 1. Cūḷakuṇālajātaka


pli: “Luddhānaṁ lahucittānaṁ,


pli: akataññūna dubbhinaṁ;


pli: Nādevasatto puriso,


pli: thīnaṁ saddhātumarahati.


pli: Na tā pajānanti kataṁ na kiccaṁ,


pli: Na mātaraṁ pitaraṁ bhātaraṁ vā;


pli: Anariyā samatikkantadhammā,


pli: Sasseva cittassa vasaṁ vajanti.


pli: Cirānuvutthampi piyaṁ manāpaṁ,


pli: Anukampakaṁ pāṇasamampi bhattuṁ;


pli: Āvāsu kiccesu ca naṁ jahanti,


pli: Tasmāhamitthīnaṁ na vissasāmi.


pli: Thīnañhi cittaṁ yathā vānarassa,


pli: Kannappakannaṁ yathā rukkhachāyā;


pli: Calācalaṁ hadayamitthiyānaṁ,


pli: Cakkassa nemi viya parivattati.


pli: Yadā tā passanti samekkhamānā,


pli: Ādeyyarūpaṁ purisassa vittaṁ;


pli: Saṇhāhi vācāhi nayanti menaṁ,


pli: Kambojakā jalajeneva assaṁ.


pli: Yadā na passanti samekkhamānā,


pli: Samantato naṁ parivajjayanti,


pli: Tiṇṇo nadīpāragatova kullaṁ.


pli: Silesūpamā sikhiriva sabbabhakkhā,


pli: Tikkhamāyā nadīriva sīghasotā;


pli: Sevanti hetā piyamappiyañca,


pli: Nāvā yathā orakūlaṁ parañca.


pli: Na tā ekassa na dvinnaṁ,


pli: āpaṇova pasārito;


pli: Yo tā mayhanti maññeyya,


pli: vātaṁ jālena bādhaye.


pli: Yathā nadī ca pantho ca,


pli: pānāgāraṁ sabhā papā;


pli: Evaṁ lokitthiyo nāma,


pli: velā tāsaṁ na vijjati.


pli: Ghatāsanasamā etā,


pli: kaṇhasappasirūpamā;


pli: Gāvo bahitiṇasseva,


pli: omasanti varaṁ varaṁ.


pli: Ghatāsanaṁ kuñjaraṁ kaṇhasappaṁ,


pli: Muddhābhisittaṁ pamadā ca sabbā;


pli: Ete naro niccayato bhajetha,


pli: Tesaṁ have dubbidu sabbabhāvo.


pli: Naccantavaṇṇā na bahūnaṁ kantā,


pli: Na dakkhiṇā pamadā sevitabbā;


pli: Na parassa bhariyā na dhanassa hetu,


pli: Etitthiyo pañca na sevitabbā”ti.


pli: Cūḷakuṇālajātakaṁ paṭhamaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 2. Bhaddasālajātaka


pli: “Kā tvaṁ suddhehi vatthehi,


pli: aghe vehāyasaṁ ṭhitā;


pli: Kena tyāssūni vattanti,


pli: kuto taṁ bhayamāgataṁ”.


pli: “Taveva deva vijite,


pli: bhaddasāloti maṁ vidū;


pli: Saṭṭhi vassasahassāni,


pli: tiṭṭhato pūjitassa me.


pli: Kārayantā nagarāni,


pli: agāre ca disampati;


pli: Vividhe cāpi pāsāde,


pli: na maṁ te accamaññisuṁ;


pli: Yatheva maṁ te pūjesuṁ,


pli: tatheva tvampi pūjaya”.


pli: “Taṁ ivāhaṁ na passāmi,


pli: thūlaṁ kāyena te dumaṁ;


pli: Ārohapariṇāhena,


pli: abhirūposi jātiyā.


pli: Pāsādaṁ kārayissāmi,


pli: ekatthambhaṁ manoramaṁ;


pli: Tattha taṁ upanessāmi,


pli: ciraṁ te yakkha jīvitaṁ”.


pli: “Evaṁ cittaṁ udapādi,


pli: sarīrena vinābhāvo;


pli: Puthuso maṁ vikantitvā,


pli: khaṇḍaso avakantatha.


pli: Agge ca chetvā majjhe ca,


pli: pacchā mūlamhi chindatha;


pli: Evaṁ me chijjamānassa,


pli: na dukkhaṁ maraṇaṁ siyā”.


pli: “Hatthapādaṁ yathā chinde,


pli: Kaṇṇanāsañca jīvato;


pli: Tato pacchā siro chinde,


pli: Taṁ dukkhaṁ maraṇaṁ siyā.


pli: Sukhaṁ nu khaṇḍaso chinnaṁ,


pli: bhaddasāla vanappati;


pli: Kiṁhetu kiṁ upādāya,


pli: khaṇḍaso chinnamicchasi”.


pli: “Yañca hetumupādāya,


pli: hetuṁ dhammūpasaṁhitaṁ;


pli: Khaṇḍaso chinnamicchāmi,


pli: mahārāja suṇohi me.


pli: Ñātī me sukhasaṁvaddhā,


pli: mama passe nivātajā;


pli: Tepihaṁ upahiṁseyyaṁ,


pli: paresaṁ asukhocitaṁ”.


pli: “Ceteyyarūpaṁ cetesi,


pli: Hitakāmosi ñātīnaṁ,


pli: abhayaṁ samma dammi te”ti.


pli: Bhaddasālajātakaṁ dutiyaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 3. Samuddavāṇijajātaka


pli: “Kasanti vapanti te janā,


pli: Manujā kammaphalūpajīvino;


pli: Nayimassa dīpakassa bhāgino,


pli: Jambudīpā idameva no varaṁ”.


pli: “Tipañcarattūpagatamhi cande,


pli: Vego mahā hehiti sāgarassa;


pli: Uplavissaṁ dīpamimaṁ uḷāraṁ,


pli: Mā vo vadhī gacchatha leṇamaññaṁ”.


pli: “Na jātuyaṁ sāgaravārivego,


pli: Uplavissaṁ dīpamimaṁ uḷāraṁ;


pli: Taṁ me nimittehi bahūhi diṭṭhaṁ,


pli: Mā bhetha kiṁ socatha modathavho.


pli: Pahūtabhakkhaṁ bahuannapānaṁ,


pli: Pattattha āvāsamimaṁ uḷāraṁ;


pli: Na vo bhayaṁ paṭipassāmi kiñci,


pli: Āputtaputtehi pamodathavho”.


pli: “Yo devoyaṁ dakkhiṇāyaṁ disāyaṁ,


pli: Khemanti pakkosati tassa saccaṁ;


pli: Na uttaro vedi bhayābhayassa,


pli: Mā bhetha kiṁ socatha modathavho”.


pli: “Yathā ime vippavadanti yakkhā,


pli: Eko bhayaṁ saṁsati khemameko;


pli: Tadiṅgha mayhaṁ vacanaṁ suṇātha,


pli: Khippaṁ lahuṁ mā vinassimha sabbe.


pli: Sabbe samāgamma karoma nāvaṁ,


pli: Doṇiṁ daḷhaṁ sabbayantūpapannaṁ;


pli: Sace ayaṁ dakkhiṇo saccamāha,


pli: Moghaṁ paṭikkosati uttaroyaṁ;


pli: Sā ceva no hehiti āpadatthā,


pli: Imañca dīpaṁ na pariccajema.


pli: Sace ca kho uttaro saccamāha,


pli: Moghaṁ paṭikkosati dakkhiṇoyaṁ;


pli: Tameva nāvaṁ abhiruyha sabbe,


pli: Evaṁ mayaṁ sotthi taremu pāraṁ.


pli: Na ve sugaṇhaṁ paṭhamena seṭṭhaṁ,


pli: Kaniṭṭhamāpāthagataṁ gahetvā;


pli: Yo cīdha tacchaṁ paviceyya gaṇhati,


pli: Sa ve naro seṭṭhamupeti ṭhānaṁ.


pli: Yathāpi te sāgaravārimajjhe,


pli: Sakammunā sotthi vahiṁsu vāṇijā;


pli: Anāgatatthaṁ paṭivijjhiyāna,


pli: Appampi nācceti sa bhūripañño.


pli: Bālā ca mohena rasānugiddhā,


pli: Anāgataṁ appaṭivijjhiyatthaṁ;


pli: Paccuppanne sīdanti atthajāte,


pli: Samuddamajjhe yathā te manussā.


pli: Anāgataṁ paṭikayirātha kiccaṁ,


pli: ‘Mā maṁ kiccaṁ kiccakāle byadhesi’;


pli: Taṁ tādisaṁ paṭikatakiccakāriṁ,


pli: Na taṁ kiccaṁ kiccakāle byadhetī”ti.


pli: Samuddavāṇijajātakaṁ tatiyaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 4. Kāmajātaka


pli: “Kāmaṁ kāmayamānassa,


pli: tassa ce taṁ samijjhati;


pli: Addhā pītimano hoti,


pli: laddhā macco yadicchati.


pli: Kāmaṁ kāmayamānassa,


pli: Tato naṁ aparaṁ kāme,


pli: ghamme taṇhaṁva vindati.


pli: Gavaṁva siṅgino siṅgaṁ,


pli: vaḍḍhamānassa vaḍḍhati;


pli: Evaṁ mandassa posassa,


pli: bālassa avijānato;


pli: Bhiyyo taṇhā pipāsā ca,


pli: vaḍḍhamānassa vaḍḍhati.


pli: Pathabyā sāliyavakaṁ,


pli: gavāssaṁ dāsaporisaṁ;


pli: Datvā ca nālamekassa,


pli: iti vidvā samaṁ care.


pli: Rājā pasayha pathaviṁ vijitvā,


pli: Sasāgarantaṁ mahimāvasanto;


pli: Oraṁ samuddassa atittarūpo,


pli: Pāraṁ samuddassapi patthayetha.


pli: Yāva anussaraṁ kāme,


pli: Manasā titti nājjhagā;


pli: Tato nivattā paṭikkamma disvā,


pli: Te ve sutittā ye paññāya tittā.


pli: Paññāya tittinaṁ seṭṭhaṁ,


pli: na so kāmehi tappati;


pli: Paññāya tittaṁ purisaṁ,


pli: taṇhā na kurute vasaṁ.


pli: Apacinetheva kāmānaṁ,


pli: appicchassa alolupo;


pli: Samuddamatto puriso,


pli: na so kāmehi tappati.


pli: Rathakārova cammassa,


pli: parikantaṁ upāhanaṁ;


pli: Yaṁ yaṁ cajati kāmānaṁ,


pli: taṁ taṁ sampajjate sukhaṁ;


pli: Sabbañce sukhamiccheyya,


pli: sabbe kāme pariccaje”.


pli: “Aṭṭha te bhāsitā gāthā,


pli: sabbā honti sahassiyo;


pli: Paṭigaṇha mahābrahme,


pli: sādhetaṁ tava bhāsitaṁ”.


pli: “Na me attho sahassehi,


pli: satehi nahutehi vā;


pli: Pacchimaṁ bhāsato gāthaṁ,


pli: kāme me na rato mano”.


pli: “Bhadrako vatāyaṁ māṇavako,


pli: Sabbalokavidū muni;


pli: Yo imaṁ taṇhaṁ dukkhajananiṁ,


pli: Parijānāti paṇḍito”ti.


pli: Kāmajātakaṁ catutthaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 5. Janasandhajātaka


pli: “Dasa khalu imāni ṭhānāni,


pli: Yāni pubbe akaritvā;


pli: Sa pacchā manutappati,


pli: Iccevāha janasandho.


pli: Aladdhā vittaṁ tappati,


pli: pubbe asamudānitaṁ;


pli: Na pubbe dhanamesissaṁ,


pli: iti pacchānutappati.


pli: Sakyarūpaṁ pure santaṁ,


pli: mayā sippaṁ na sikkhitaṁ;


pli: Kicchā vutti asippassa,


pli: Kūṭavedī pure āsiṁ,


pli: pisuṇo piṭṭhimaṁsiko;


pli: Caṇḍo ca pharuso cāpi,


pli: Pāṇātipātī pure āsiṁ,


pli: luddo cāpi anāriyo;


pli: Bhūtānaṁ nāpacāyissaṁ,


pli: Bahūsu vata santīsu,


pli: anāpādāsu itthisu;


pli: Paradāraṁ asevissaṁ,


pli: Bahumhi vata santamhi,


pli: annapāne upaṭṭhite;


pli: Na pubbe adadaṁ dānaṁ,


pli: Mātaraṁ pitarañcāpi,


pli: jiṇṇakaṁ gatayobbanaṁ;


pli: Pahu santo na posissaṁ,


pli: iti pacchānutappati.


pli: Ācariyamanusatthāraṁ,


pli: sabbakāmarasāharaṁ;


pli: Pitaraṁ atimaññissaṁ,


pli: Samaṇe brāhmaṇe cāpi,


pli: sīlavante bahussute;


pli: Na pubbe payirupāsissaṁ,


pli: Sādhu hoti tapo ciṇṇo,


pli: santo ca payirupāsito;


pli: Na ca pubbe tapo ciṇṇo,


pli: Yo ca etāni ṭhānāni,


pli: yoniso paṭipajjati;


pli: Karaṁ purisakiccāni,


pli: sa pacchā nānutappatī”ti.


pli: Janasandhajātakaṁ pañcamaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 6. Mahākaṇhajātaka


pli: “Kaṇho kaṇho ca ghoro ca,


pli: sukkadāṭho pabhāsavā;


pli: Baddho pañcahi rajjūhi,


pli: kiṁ ravi sunakho tava”.


pli: “Nāyaṁ migānamatthāya,


pli: usīnaka bhavissati;


pli: Manussānaṁ anayo hutvā,


pli: tadā kaṇho pamokkhati”.


pli: “Pattahatthā samaṇakā,


pli: muṇḍā saṅghāṭipārutā;


pli: Naṅgalehi kasissanti,


pli: tadā kaṇho pamokkhati.


pli: Tapassiniyo pabbajitā,


pli: Yadā loke gamissanti,


pli: Dīghottaroṭṭhā jaṭilā,


pli: paṅkadantā rajassirā;


pli: Iṇaṁ codāya gacchanti,


pli: Adhicca vede sāvittiṁ,


pli: yaññatantañca brāhmaṇā;


pli: Bhatikāya yajissanti,


pli: Mātaraṁ pitarañcāpi,


pli: jiṇṇakaṁ gatayobbanaṁ;


pli: Pahū santo na bharanti,


pli: Bālā tumheti vakkhanti,


pli: Ācariyabhariyaṁ sakhiṁ,


pli: mātulāniṁ pitucchakiṁ;


pli: Asicammaṁ gahetvāna,


pli: khaggaṁ paggayha brāhmaṇā;


pli: Panthaghātaṁ karissanti,


pli: tadā kaṇho pamokkhati.


pli: Sukkacchavī vedhaverā,


pli: thūlabāhū apātubhā;


pli: Mittabhedaṁ karissanti,


pli: Māyāvino nekatikā,


pli: asappurisacintakā;


pli: Yadā loke bhavissanti,


pli: tadā kaṇho pamokkhatī”ti.


pli: Mahākaṇhajātakaṁ chaṭṭhaṁ.


pli: 7. Vāruṇidūsakajātaka


pli: “Na ve anatthakusalena,


pli: atthacariyā sukhāvahā;


pli: Hāpeti atthaṁ dummedho,


pli: koṇḍañño vāruṇiṁ yathā”ti.


pli: Vāruṇidūsakajātakaṁ sattamaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 7. Kosiyajātaka


pli: “Neva kiṇāmi napi vikkiṇāmi,


pli: Na cāpi me sannicayo ca atthi;


pli: Sukiccharūpaṁ vatidaṁ parittaṁ,


pli: Patthodano nālamayaṁ duvinnaṁ”.


pli: “Appamhā appakaṁ dajjā,


pli: anumajjhato majjhakaṁ;


pli: Bahumhā bahukaṁ dajjā,


pli: adānaṁ nupapajjati.


pli: Taṁ taṁ vadāmi kosiya,


pli: dehi dānāni bhuñja ca”.


pli: Ariyamaggaṁ samārūha,


pli: nekāsī labhate sukhaṁ.


pli: “Moghañcassa hutaṁ hoti,


pli: moghañcāpi samīhitaṁ;


pli: Atithismiṁ yo nisinnasmiṁ,


pli: eko bhuñjati bhojanaṁ.


pli: dehi dānāni bhuñja ca;


pli: nekāsī labhate sukhaṁ”.


pli: “Saccañcassa hutaṁ hoti,


pli: saccañcāpi samīhitaṁ;


pli: neko bhuñjati bhojanaṁ.


pli: “Sarañca juhati poso,


pli: bahukāya gayāya ca;


pli: Doṇe timbarutitthasmiṁ,


pli: sīghasote mahāvahe.


pli: Atra cassa hutaṁ hoti,


pli: atra cassa samīhitaṁ;


pli: Taṁ taṁ vadāmi kosiya,


pli: Ariyamaggaṁ samārūha,


pli: “Baḷisañhi so nigilati,


pli: dīghasuttaṁ sabandhanaṁ;


pli: Atithismiṁ yo nisinnasmiṁ,


pli: eko bhuñjati bhojanaṁ.


pli: dehi dānāni bhuñja ca;


pli: nekāsī labhate sukhaṁ”.


pli: “Uḷāravaṇṇā vata brāhmaṇā ime,


pli: Ayañca vo sunakho kissa hetu;


pli: Uccāvacaṁ vaṇṇanibhaṁ vikubbati,


pli: Akkhātha no brāhmaṇā ke nu tumhe”.


pli: “Cando ca suriyo ca ubho idhāgatā,


pli: Ayaṁ pana mātali devasārathi;


pli: Sakkohamasmi tidasānamindo,


pli: Eso ca kho pañcasikhoti vuccati”.


pli: “Pāṇissarā mudiṅgā ca,


pli: murajālambarāni ca;


pli: Suttamenaṁ pabodhenti,


pli: paṭibuddho ca nandati”.


pli: “Ye kecime maccharino kadariyā,


pli: Paribhāsakā samaṇabrāhmaṇānaṁ;


pli: Idheva nikkhippa sarīradehaṁ,


pli: Kāyassa bhedā nirayaṁ vajanti”.


pli: “Ye kecime suggatimāsamānā,


pli: Dhamme ṭhitā saṁyame saṁvibhāge;


pli: Kāyassa bhedā sugatiṁ vajanti.


pli: Tvaṁ nosi ñāti purimāsu jātisu,


pli: So maccharī rosako pāpadhammo;


pli: Taveva atthāya idhāgatamhā,


pli: Mā pāpadhammo nirayaṁ gamittha”.


pli: “Addhā hi maṁ vo hitakāmā,


pli: yaṁ maṁ samanusāsatha;


pli: Sohaṁ tathā karissāmi,


pli: sabbaṁ vuttaṁ hitesibhi.


pli: Esāhamajjeva upāramāmi,


pli: Na cāpihaṁ kiñci kareyya pāpaṁ;


pli: Na cāpi me kiñci adeyyamatthi,


pli: Na cāpidatvā udakaṁ pivāmi.


pli: Evañca me dadato sabbakālaṁ,


pli: Bhogā ime vāsava khīyissanti;


pli: Tato ahaṁ pabbajissāmi sakka,


pli: Hitvāna kāmāni yathodhikānī”ti.


pli: Kosiyajātakaṁ sattamaṁ.


pli: Dvādasakanipāta


pli: Cūḷakuṇālavagga


pli: 8. Meṇḍakapañhajātaka


pli: “Yesaṁ na kadāci bhūtapubbaṁ,


pli: Sakhyaṁ sattapadampimasmi loke;


pli: Jātā amittā duve sahāyā,


pli: Paṭisandhāya caranti kissa hetu”.


pli: “Yadi me ajja pātarāsakāle,