pli: kasāhipi tāḷenti …pe… asināpi sīsaṁ chindanti;


nikaya: mn

layer: root

title_pli: Majjhima Nikāya 129 Bālapaṇḍitasutta

pli: saṁvijjanteva te dhammā mayi, ahañca tesu dhammesu sandissāmi.


pli: Mañcepi rājāno jāneyyuṁ, mampi rājāno gahetvā vividhā kammakāraṇā kāreyyuṁ—


pli: kasāhipi tāḷeyyuṁ …pe… jīvantampi sūle uttāseyyuṁ, asināpi sīsaṁ chindeyyun’ti.


pli: Idampi, bhikkhave, bālo dutiyaṁ diṭṭheva dhamme dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, bālaṁ pīṭhasamārūḷhaṁ vā mañcasamārūḷhaṁ vā chamāyaṁ vā semānaṁ, yānissa pubbe pāpakāni kammāni katāni kāyena duccaritāni vācāya duccaritāni manasā duccaritāni tānissa tamhi samaye olambanti ajjholambanti abhippalambanti.


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, mahataṁ pabbatakūṭānaṁ chāyā sāyanhasamayaṁ pathaviyā olambanti ajjholambanti abhippalambanti;


pli: evameva kho, bhikkhave, bālaṁ pīṭhasamārūḷhaṁ vā mañcasamārūḷhaṁ vā chamāyaṁ vā semānaṁ, yānissa pubbe pāpakāni kammāni katāni kāyena duccaritāni vācāya duccaritāni manasā duccaritāni tānissa tamhi samaye olambanti ajjholambanti abhippalambanti.


pli: Tatra, bhikkhave, bālassa evaṁ hoti:


pli: ‘akataṁ vata me kalyāṇaṁ, akataṁ kusalaṁ, akataṁ bhīruttāṇaṁ;


pli: kataṁ pāpaṁ, kataṁ luddaṁ, kataṁ kibbisaṁ.


pli: Yāvatā, bho, akatakalyāṇānaṁ akatakusalānaṁ akatabhīruttāṇānaṁ katapāpānaṁ kataluddānaṁ katakibbisānaṁ gati taṁ gatiṁ pecca gacchāmī’ti.


pli: So socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati sammohaṁ āpajjati.


pli: Idampi, bhikkhave, bālo tatiyaṁ diṭṭheva dhamme dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo kāyena duccaritaṁ caritvā vācāya duccaritaṁ caritvā manasā duccaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: Yaṁ kho taṁ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya:


pli: ‘ekantaṁ aniṭṭhaṁ ekantaṁ akantaṁ ekantaṁ amanāpan’ti, nirayameva taṁ sammā vadamāno vadeyya:


pli: ‘ekantaṁ aniṭṭhaṁ ekantaṁ akantaṁ ekantaṁ amanāpan’ti.


pli: Yāvañcidaṁ, bhikkhave, upamāpi na sukarā yāva dukkhā nirayā”ti.


pli: Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “sakkā pana, bhante, upamaṁ kātun”ti?


pli: “Sakkā, bhikkhū”ti bhagavā avoca.


pli: “Seyyathāpi, bhikkhu, coraṁ āgucāriṁ gahetvā rañño dasseyyuṁ:


pli: ‘ayaṁ kho, deva, coro āgucārī, imassa yaṁ icchasi taṁ daṇḍaṁ paṇehī’ti.


pli: Tamenaṁ rājā evaṁ vadeyya:


pli: ‘gacchatha, bho, imaṁ purisaṁ pubbaṇhasamayaṁ sattisatena hanathā’ti.


pli: Tamenaṁ pubbaṇhasamayaṁ sattisatena haneyyuṁ.


pli: Atha rājā majjhanhikasamayaṁ evaṁ vadeyya:


pli: ‘ambho, kathaṁ so puriso’ti?


pli: ‘Tatheva, deva, jīvatī’ti.


pli: ‘gacchatha, bho, taṁ purisaṁ majjhanhikasamayaṁ sattisatena hanathā’ti.


pli: Tamenaṁ majjhanhikasamayaṁ sattisatena haneyyuṁ.


pli: Atha rājā sāyanhasamayaṁ evaṁ vadeyya:


pli: ‘gacchatha, bho, taṁ purisaṁ sāyanhasamayaṁ sattisatena hanathā’ti.


pli: Tamenaṁ sāyanhasamayaṁ sattisatena haneyyuṁ.


pli: Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,


pli: api nu so puriso tīhi sattisatehi haññamāno tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvediyethā”ti?


pli: “Ekissāpi, bhante, sattiyā haññamāno so puriso tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvediyetha, ko pana vādo tīhi sattisatehī”ti?


pli: Atha kho bhagavā parittaṁ pāṇimattaṁ pāsāṇaṁ gahetvā bhikkhū āmantesi:


pli: “Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,


pli: katamo nu kho mahantataro—yo cāyaṁ mayā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito, yo ca himavā pabbatarājā”ti?


pli: “Appamattako ayaṁ, bhante, bhagavatā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito, himavantaṁ pabbatarājānaṁ upanidhāya saṅkhampi na upeti, kalabhāgampi na upeti, upanidhampi na upe”ti.


pli: “Evameva kho, bhikkhave, yaṁ so puriso tīhi sattisatehi haññamāno tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti taṁ nirayakassa dukkhassa upanidhāya saṅkhampi na upeti, kalabhāgampi na upeti, upanidhampi na upeti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā pañcavidhabandhanaṁ nāma kammakāraṇaṁ karonti—


pli: tattaṁ ayokhilaṁ hatthe gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ dutiye hatthe gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ pāde gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ dutiye pāde gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ majjhe urasmiṁ gamenti.


pli: So tattha dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedeti, na ca tāva kālaṁ karoti yāva na taṁ pāpakammaṁ byantīhoti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā saṁvesetvā kuṭhārīhi tacchanti.


pli: So tattha dukkhā tibbā …pe… byantīhoti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā uddhampādaṁ adhosiraṁ gahetvā vāsīhi tacchanti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā rathe yojetvā ādittāya pathaviyā sampajjalitāya sajotibhūtāya sārentipi paccāsārentipi.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā mahantaṁ aṅgārapabbataṁ ādittaṁ sampajjalitaṁ sajotibhūtaṁ āropentipi oropentipi.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā uddhampādaṁ adhosiraṁ gahetvā tattāya lohakumbhiyā pakkhipanti ādittāya sampajjalitāya sajotibhūtāya.


pli: So tattha pheṇuddehakaṁ paccati.


pli: So tattha pheṇuddehakaṁ paccamāno sakimpi uddhaṁ gacchati, sakimpi adho gacchati, sakimpi tiriyaṁ gacchati.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā mahāniraye pakkhipanti.


pli: So kho pana, bhikkhave, mahānirayo—


pli: Catukkaṇṇo catudvāro,


pli: vibhatto bhāgaso mito;


pli: Ayopākārapariyanto,


pli: ayasā paṭikujjito.


pli: Tassa ayomayā bhūmi,


pli: jalitā tejasā yutā;


pli: Samantā yojanasataṁ,


pli: pharitvā tiṭṭhati sabbadā.


pli: Anekapariyāyenapi kho ahaṁ, bhikkhave, nirayakathaṁ katheyyaṁ;


pli: yāvañcidaṁ, bhikkhave, na sukarā akkhānena pāpuṇituṁ yāva dukkhā nirayā.


pli: Santi, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā tiṇabhakkhā.


pli: Te allānipi tiṇāni sukkhānipi tiṇāni dantullehakaṁ khādanti.


pli: Katame ca, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā tiṇabhakkhā?


pli: Hatthī assā goṇā gadrabhā ajā migā, ye vā panaññepi keci tiracchānagatā pāṇā tiṇabhakkhā.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tesaṁ sattānaṁ sahabyataṁ upapajjati ye te sattā tiṇabhakkhā.


pli: Santi, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā.


pli: Te dūratova gūthagandhaṁ ghāyitvā dhāvanti:


pli: ‘ettha bhuñjissāma, ettha bhuñjissāmā’ti.


pli: Seyyathāpi nāma brāhmaṇā āhutigandhena dhāvanti:


pli: ‘ettha bhuñjissāma, ettha bhuñjissāmā’ti;


pli: evameva kho, bhikkhave, santi tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā,


pli: te dūratova gūthagandhaṁ ghāyitvā dhāvanti:


pli: Katame ca, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā?


pli: Kukkuṭā sūkarā soṇā siṅgālā, ye vā panaññepi keci tiracchānagatā pāṇā gūthabhakkhā.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tesaṁ sattānaṁ sahabyataṁ upapajjati ye te sattā gūthabhakkhā.


pli: Santi, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā andhakāre jāyanti andhakāre jīyanti andhakāre mīyanti.


pli: Katame ca, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā andhakāre jāyanti andhakāre jīyanti andhakāre mīyanti?


pli: Kīṭā puḷavā gaṇḍuppādā, ye vā panaññepi keci tiracchānagatā pāṇā andhakāre jāyanti andhakāre jīyanti andhakāre mīyanti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo idha pubbe rasādo, idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tesaṁ sattānaṁ sahabyataṁ upapajjati ye te sattā andhakāre jāyanti andhakāre jīyanti andhakāre mīyanti.


pli: Santi, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā udakasmiṁ jāyanti udakasmiṁ jīyanti udakasmiṁ mīyanti.


pli: Katame ca, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā udakasmiṁ jāyanti udakasmiṁ jīyanti udakasmiṁ mīyanti?


pli: Macchā kacchapā susumārā, ye vā panaññepi keci tiracchānagatā pāṇā udakasmiṁ jāyanti udakasmiṁ jīyanti udakasmiṁ mīyanti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tesaṁ sattānaṁ sahabyataṁ upapajjati ye te sattā udakasmiṁ jāyanti udakasmiṁ jīyanti udakasmiṁ mīyanti.


pli: Santi, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā asucismiṁ jāyanti asucismiṁ jīyanti asucismiṁ mīyanti.


pli: Katame ca, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā asucismiṁ jāyanti asucismiṁ jīyanti asucismiṁ mīyanti?


pli: Ye te, bhikkhave, sattā pūtimacche vā jāyanti pūtimacche vā jīyanti pūtimacche vā mīyanti pūtikuṇape vā …pe…


pli: pūtikummāse vā …


pli: candanikāya vā …


pli: oligalle vā jāyanti, ye vā panaññepi keci tiracchānagatā pāṇā asucismiṁ jāyanti asucismiṁ jīyanti asucismiṁ mīyanti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo idha pubbe rasādo idha pāpāni kammāni karitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tesaṁ sattānaṁ sahabyataṁ upapajjati ye te sattā asucismiṁ jāyanti asucismiṁ jīyanti asucismiṁ mīyanti.


pli: Anekapariyāyenapi kho ahaṁ, bhikkhave, tiracchānayonikathaṁ katheyyaṁ;


pli: yāvañcidaṁ, bhikkhave, na sukaraṁ akkhānena pāpuṇituṁ yāva dukkhā tiracchānayoni.


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, puriso ekacchiggalaṁ yugaṁ mahāsamudde pakkhipeyya.


pli: Tamenaṁ puratthimo vāto pacchimena saṁhareyya, pacchimo vāto puratthimena saṁhareyya, uttaro vāto dakkhiṇena saṁhareyya, dakkhiṇo vāto uttarena saṁhareyya.


pli: Tatrāssa kāṇo kacchapo, so vassasatassa vassasatassa accayena sakiṁ ummujjeyya.


pli: Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,


pli: api nu so kāṇo kacchapo amusmiṁ ekacchiggale yuge gīvaṁ paveseyyā”ti?


pli: “No hetaṁ, bhante”.


pli: “Yadi pana, bhante, kadāci karahaci dīghassa addhuno accayenā”ti.


pli: “Khippataraṁ kho so, bhikkhave, kāṇo kacchapo amusmiṁ ekacchiggale yuge gīvaṁ paveseyya, ato dullabhatarāhaṁ, bhikkhave, manussattaṁ vadāmi sakiṁ vinipātagatena bālena.


pli: Taṁ kissa hetu?


pli: Na hettha, bhikkhave, atthi dhammacariyā samacariyā kusalakiriyā puññakiriyā.


pli: Aññamaññakhādikā ettha, bhikkhave, vattati dubbalakhādikā.


pli: Sa kho so, bhikkhave, bālo sace kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena manussattaṁ āgacchati, yāni tāni nīcakulāni—


pli: caṇḍālakulaṁ vā nesādakulaṁ vā venakulaṁ vā rathakārakulaṁ vā pukkusakulaṁ vā.


pli: Tathārūpe kule paccājāyati dalidde appannapānabhojane kasiravuttike, yattha kasirena ghāsacchādo labbhati.


pli: So ca hoti dubbaṇṇo duddasiko okoṭimako bavhābādho kāṇo vā kuṇī vā khujjo vā pakkhahato vā na lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa.


pli: So kāyena duccaritaṁ carati vācāya duccaritaṁ carati manasā duccaritaṁ carati.


pli: So kāyena duccaritaṁ caritvā vācāya duccaritaṁ caritvā manasā duccaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, akkhadhutto paṭhameneva kaliggahena puttampi jīyetha, dārampi jīyetha, sabbaṁ sāpateyyampi jīyetha, uttaripi adhibandhaṁ nigaccheyya.


pli: Appamattako so, bhikkhave, kaliggaho yaṁ so akkhadhutto paṭhameneva kaliggahena puttampi jīyetha, dārampi jīyetha, sabbaṁ sāpateyyampi jīyetha, uttaripi adhibandhaṁ nigaccheyya.


pli: Atha kho ayameva tato mahantataro kaliggaho yaṁ so bālo kāyena duccaritaṁ caritvā vācāya duccaritaṁ caritvā manasā duccaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: Ayaṁ, bhikkhave, kevalā paripūrā bālabhūmīti.


pli: Tīṇimāni, bhikkhave, paṇḍitassa paṇḍitalakkhaṇāni paṇḍitanimittāni paṇḍitāpadānāni.


pli: Katamāni tīṇi?


pli: Idha, bhikkhave, paṇḍito sucintitacintī ca hoti subhāsitabhāsī ca sukatakammakārī ca.


pli: No cetaṁ, bhikkhave, paṇḍito sucintitacintī ca abhavissa subhāsitabhāsī ca sukatakammakārī ca, kena naṁ paṇḍitā jāneyyuṁ:


pli: ‘paṇḍito ayaṁ bhavaṁ sappuriso’ti?


pli: Yasmā ca kho, bhikkhave, paṇḍito sucintitacintī ca hoti subhāsitabhāsī ca sukatakammakārī ca tasmā naṁ paṇḍitā jānanti:


pli: ‘paṇḍito ayaṁ bhavaṁ sappuriso’ti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, paṇḍito tividhaṁ diṭṭheva dhamme sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Sace, bhikkhave, paṇḍito sabhāyaṁ vā nisinno hoti, rathikāya vā nisinno hoti, siṅghāṭake vā nisinno hoti;


pli: tatra ce jano tajjaṁ tassāruppaṁ kathaṁ manteti.


pli: Sace, bhikkhave, paṇḍito pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjappamādaṭṭhānā paṭivirato hoti;


pli: tatra, bhikkhave, paṇḍitassa evaṁ hoti:


pli: ‘yaṁ kho jano tajjaṁ tassāruppaṁ kathaṁ manteti;


pli: saṁvijjanteva te dhammā mayi, ahañca tesu dhammesu sandissāmī’ti.


pli: Idaṁ, bhikkhave, paṇḍito paṭhamaṁ diṭṭheva dhamme sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, paṇḍito passati rājāno coraṁ āgucāriṁ gahetvā vividhā kammakāraṇā kārente—


pli: kasāhipi tāḷente vettehipi tāḷente addhadaṇḍakehipi tāḷente hatthampi chindante pādampi chindante hatthapādampi chindante kaṇṇampi chindante nāsampi chindante kaṇṇanāsampi chindante bilaṅgathālikampi karonte saṅkhamuṇḍikampi karonte rāhumukhampi karonte jotimālikampi karonte hatthapajjotikampi karonte erakavattikampi karonte cīrakavāsikampi karonte eṇeyyakampi karonte balisamaṁsikampi karonte kahāpaṇikampi karonte khārāpatacchikampi karonte palighaparivattikampi karonte palālapīṭhakampi karonte tattenapi telena osiñcante sunakhehipi khādāpente jīvantampi sūle uttāsente asināpi sīsaṁ chindante.


pli: Tatra, bhikkhave, paṇḍitassa evaṁ hoti:


pli: ‘yathārūpānaṁ kho pāpakānaṁ kammānaṁ hetu rājāno coraṁ āgucāriṁ gahetvā vividhā kammakāraṇā kārenti kasāhipi tāḷenti, vettehipi tāḷenti, addhadaṇḍakehipi tāḷenti, hatthampi chindanti, pādampi chindanti, hatthapādampi chindanti, kaṇṇampi chindanti, nāsampi chindanti, kaṇṇanāsampi chindanti, bilaṅgathālikampi karonti, saṅkhamuṇḍikampi karonti, rāhumukhampi karonti, jotimālikampi karonti, hatthapajjotikampi karonti, erakavattikampi karonti, cīrakavāsikampi karonti, eṇeyyakampi karonti, balisamaṁsikampi karonti, kahāpaṇikampi karonti, khārāpatacchikampi karonti, palighaparivattikampi karonti, palālapīṭhakampi karonti, tattenapi telena osiñcanti, sunakhehipi khādāpenti, jīvantampi sūle uttāsenti, asināpi sīsaṁ chindanti, na te dhammā mayi saṁvijjanti, ahañca na tesu dhammesu sandissāmī’ti.


pli: Idampi, bhikkhave, paṇḍito dutiyaṁ diṭṭheva dhamme sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, paṇḍitaṁ pīṭhasamārūḷhaṁ vā mañcasamārūḷhaṁ vā chamāyaṁ vā semānaṁ, yānissa pubbe kalyāṇāni kammāni katāni kāyena sucaritāni vācāya sucaritāni manasā sucaritāni tānissa tamhi samaye olambanti …pe…


pli: seyyathāpi, bhikkhave, mahataṁ pabbatakūṭānaṁ chāyā sāyanhasamayaṁ pathaviyā olambanti ajjholambanti abhippalambanti;


pli: evameva kho, bhikkhave, paṇḍitaṁ pīṭhasamārūḷhaṁ vā mañcasamārūḷhaṁ vā chamāyaṁ vā semānaṁ yānissa pubbe kalyāṇāni kammāni katāni kāyena sucaritāni vācāya sucaritāni manasā sucaritāni tānissa tamhi samaye olambanti ajjholambanti abhippalambanti.


pli: ‘akataṁ vata me pāpaṁ, akataṁ luddaṁ, akataṁ kibbisaṁ;


pli: kataṁ kalyāṇaṁ, kataṁ kusalaṁ, kataṁ bhīruttāṇaṁ.


pli: Yāvatā, bho, akatapāpānaṁ akataluddānaṁ akatakibbisānaṁ katakalyāṇānaṁ katakusalānaṁ katabhīruttāṇānaṁ gati taṁ gatiṁ pecca gacchāmī’ti.


pli: So na socati, na kilamati, na paridevati, na urattāḷiṁ kandati, na sammohaṁ āpajjati.


pli: Idampi, bhikkhave, paṇḍito tatiyaṁ diṭṭheva dhamme sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, paṇḍito kāyena sucaritaṁ caritvā vācāya sucaritaṁ caritvā manasā sucaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: Yaṁ kho taṁ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya:


pli: ‘ekantaṁ iṭṭhaṁ ekantaṁ kantaṁ ekantaṁ manāpan’ti, saggameva taṁ sammā vadamāno vadeyya:


pli: ‘ekantaṁ iṭṭhaṁ ekantaṁ kantaṁ ekantaṁ manāpan’ti.


pli: Yāvañcidaṁ, bhikkhave, upamāpi na sukarā yāva sukhā saggā”ti.


pli: Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “sakkā pana, bhante, upamaṁ kātun”ti?


pli: “Sakkā, bhikkhū”ti bhagavā avoca.


pli: “Seyyathāpi, bhikkhave, rājā cakkavattī sattahi ratanehi samannāgato catūhi ca iddhīhi tatonidānaṁ sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedeti.


pli: Katamehi sattahi?


pli: Idha, bhikkhave, rañño khattiyassa muddhāvasittassa tadahuposathe pannarase sīsaṁnhātassa uposathikassa uparipāsādavaragatassa dibbaṁ cakkaratanaṁ pātubhavati sahassāraṁ sanemikaṁ sanābhikaṁ sabbākāraparipūraṁ.


pli: Taṁ disvāna rañño khattiyassa muddhāvasittassa evaṁ hoti:


pli: ‘sutaṁ kho pana metaṁ yassa rañño khattiyassa muddhāvasittassa tadahuposathe pannarase sīsaṁnhātassa uposathikassa uparipāsādavaragatassa dibbaṁ cakkaratanaṁ pātubhavati sahassāraṁ sanemikaṁ sanābhikaṁ sabbākāraparipūraṁ, so hoti rājā cakkavattīti.


pli: Assaṁ nu kho ahaṁ rājā cakkavattī’ti?


pli: Atha kho, bhikkhave, rājā khattiyo muddhāvasitto vāmena hatthena bhiṅkāraṁ gahetvā dakkhiṇena hatthena cakkaratanaṁ abbhukkirati:


pli: ‘pavattatu bhavaṁ cakkaratanaṁ, abhivijinātu bhavaṁ cakkaratanan’ti.


pli: Atha kho taṁ, bhikkhave, cakkaratanaṁ puratthimaṁ disaṁ pavattati. Anvadeva rājā cakkavattī saddhiṁ caturaṅginiyā senāya. Yasmiṁ kho pana, bhikkhave, padese cakkaratanaṁ patiṭṭhāti tattha rājā cakkavattī vāsaṁ upeti saddhiṁ caturaṅginiyā senāya.


pli: Ye kho pana, bhikkhave, puratthimāya disāya paṭirājāno te rājānaṁ cakkavattiṁ upasaṅkamitvā evamāhaṁsu:


pli: ‘ehi kho, mahārāja. Svāgataṁ te, mahārāja. Sakaṁ te, mahārāja. Anusāsa, mahārājā’ti.


pli: Rājā cakkavattī evamāha:


pli: ‘pāṇo na hantabbo, adinnaṁ nādātabbaṁ, kāmesumicchā na caritabbā, musā na bhāsitabbā, majjaṁ na pātabbaṁ, yathābhuttañca bhuñjathā’ti.


pli: Ye kho pana, bhikkhave, puratthimāya disāya paṭirājāno te rañño cakkavattissa anuyantā bhavanti.


pli: Atha kho taṁ, bhikkhave, cakkaratanaṁ puratthimaṁ samuddaṁ ajjhogāhetvā paccuttaritvā dakkhiṇaṁ disaṁ pavattati …pe…


pli: dakkhiṇaṁ samuddaṁ ajjhogāhetvā paccuttaritvā pacchimaṁ disaṁ pavattati …pe…


pli: pacchimaṁ samuddaṁ ajjhogāhetvā paccuttaritvā uttaraṁ disaṁ pavattati anvadeva rājā cakkavattī saddhiṁ caturaṅginiyā senāya. Yasmiṁ kho pana, bhikkhave, padese cakkaratanaṁ patiṭṭhāti tattha rājā cakkavattī vāsaṁ upeti saddhiṁ caturaṅginiyā senāya.


pli: Ye kho pana, bhikkhave, uttarāya disāya paṭirājāno te rājānaṁ cakkavattiṁ upasaṅkamitvā evamāhaṁsu:


pli: ‘pāṇo na hantabbo, adinnaṁ nādātabbaṁ, kāmesumicchā na caritabbā, musā na bhāsitabbā, majjaṁ na pātabbaṁ; yathābhuttañca bhuñjathā’ti.


pli: Ye kho pana, bhikkhave, uttarāya disāya paṭirājāno te rañño cakkavattissa anuyantā bhavanti.


pli: Atha kho taṁ, bhikkhave, cakkaratanaṁ samuddapariyantaṁ pathaviṁ abhivijinitvā tameva rājadhāniṁ paccāgantvā rañño cakkavattissa antepuradvāre akkhāhataṁ maññe tiṭṭhati rañño cakkavattissa antepuradvāraṁ upasobhayamānaṁ.


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ cakkaratanaṁ pātubhavati.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño cakkavattissa hatthiratanaṁ pātubhavati—


pli: sabbaseto sattappatiṭṭho iddhimā vehāsaṅgamo uposatho nāma nāgarājā.


pli: Taṁ disvāna rañño cakkavattissa cittaṁ pasīdati:


pli: ‘bhaddakaṁ vata bho hatthiyānaṁ, sace damathaṁ upeyyā’ti.


pli: Atha kho taṁ, bhikkhave, hatthiratanaṁ seyyathāpi nāma bhaddo hatthājānīyo dīgharattaṁ suparidanto evameva damathaṁ upeti.


pli: Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī tameva hatthiratanaṁ vīmaṁsamāno pubbaṇhasamayaṁ abhiruhitvā samuddapariyantaṁ pathaviṁ anusaṁyāyitvā tameva rājadhāniṁ paccāgantvā pātarāsamakāsi.


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ hatthiratanaṁ pātubhavati.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño cakkavattissa assaratanaṁ pātubhavati—


pli: sabbaseto kāḷasīso muñjakeso iddhimā vehāsaṅgamo valāhako nāma assarājā.


pli: ‘bhaddakaṁ vata bho assayānaṁ, sace damathaṁ upeyyā’ti.


pli: Atha kho taṁ, bhikkhave, assaratanaṁ seyyathāpi nāma bhaddo assājānīyo dīgharattaṁ suparidanto evameva damathaṁ upeti.


pli: Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī tameva assaratanaṁ vīmaṁsamāno pubbaṇhasamayaṁ abhiruhitvā samuddapariyantaṁ pathaviṁ anusaṁyāyitvā tameva rājadhāniṁ paccāgantvā pātarāsamakāsi.


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ assaratanaṁ pātubhavati.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño cakkavattissa maṇiratanaṁ pātubhavati.


pli: So hoti maṇi veḷuriyo subho jātimā aṭṭhaṁso suparikammakato.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, maṇiratanassa ābhā samantā yojanaṁ phuṭā hoti.


pli: Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī tameva maṇiratanaṁ vīmaṁsamāno caturaṅginiṁ senaṁ sannayhitvā maṇiṁ dhajaggaṁ āropetvā rattandhakāratimisāya pāyāsi.


pli: Ye kho pana, bhikkhave, samantā gāmā ahesuṁ te tenobhāsena kammante payojesuṁ ‘divā’ti maññamānā.


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ maṇiratanaṁ pātubhavati.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño cakkavattissa itthiratanaṁ pātubhavati.


pli: Sā abhirūpā dassanīyā pāsādikā paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgatā nātidīghā nātirassā nātikisā nātithūlā nātikāḷikā nāccodātā, atikkantā mānusaṁ vaṇṇaṁ, appattā dibbaṁ vaṇṇaṁ.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, itthiratanassa evarūpo kāyasamphasso hoti, seyyathāpi nāma tūlapicuno vā kappāsapicuno vā.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, itthiratanassa sīte uṇhāni gattāni honti, uṇhe sītāni gattāni honti.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, itthiratanassa kāyato candanagandho vāyati, mukhato uppalagandho vāyati.


pli: Taṁ kho pana, bhikkhave, itthiratanaṁ rañño cakkavattissa pubbuṭṭhāyinī hoti pacchānipātinī kiṅkārapaṭissāvinī manāpacārinī piyavādinī.


pli: Taṁ kho pana, bhikkhave, itthiratanaṁ rājānaṁ cakkavattiṁ manasāpi no aticarati, kuto pana kāyena?


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ itthiratanaṁ pātubhavati.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño cakkavattissa gahapatiratanaṁ pātubhavati.


pli: Tassa kammavipākajaṁ dibbacakkhu pātubhavati, yena nidhiṁ passati sassāmikampi assāmikampi.


pli: So rājānaṁ cakkavattiṁ upasaṅkamitvā evamāha:


pli: ‘appossukko tvaṁ, deva, hohi. Ahaṁ te dhanena dhanakaraṇīyaṁ karissāmī’ti.


pli: Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī tameva gahapatiratanaṁ vīmaṁsamāno nāvaṁ abhiruhitvā majjhe gaṅgāya nadiyā sotaṁ ogāhitvā gahapatiratanaṁ etadavoca:


pli: ‘attho me, gahapati, hiraññasuvaṇṇenā’ti.


pli: ‘Tena hi, mahārāja, ekaṁ tīraṁ nāvā upetū’ti.


pli: ‘Idheva me, gahapati, attho hiraññasuvaṇṇenā’ti.


pli: Atha kho taṁ, bhikkhave, gahapatiratanaṁ ubhohi hatthehi udake omasitvā pūraṁ hiraññasuvaṇṇassa kumbhiṁ uddharitvā rājānaṁ cakkavattiṁ etadavoca:


pli: ‘alamettāvatā, mahārāja. Katamettāvatā, mahārāja. Pūjitamettāvatā, mahārājā’ti.


pli: Rājā cakkavattī evamāha:


pli: ‘alamettāvatā, gahapati. Katamettāvatā, gahapati. Pūjitamettāvatā, gahapatī’ti.


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ gahapatiratanaṁ pātubhavati.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño cakkavattissa pariṇāyakaratanaṁ pātubhavati—


pli: paṇḍito byatto medhāvī paṭibalo rājānaṁ cakkavattiṁ upayāpetabbaṁ upayāpetuṁ apayāpetabbaṁ apayāpetuṁ ṭhapetabbaṁ ṭhapetuṁ.


pli: ‘appossukko tvaṁ, deva, hohi. Ahamanusāsissāmī’ti.


pli: Rañño, bhikkhave, cakkavattissa evarūpaṁ pariṇāyakaratanaṁ pātubhavati.


pli: Rājā, bhikkhave, cakkavattī imehi sattahi ratanehi samannāgato hoti.


pli: Katamāhi catūhi iddhīhi?


pli: Idha, bhikkhave, rājā cakkavattī abhirūpo hoti dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgato ativiya aññehi manussehi.


pli: Rājā, bhikkhave, cakkavattī imāya paṭhamāya iddhiyā samannāgato hoti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī dīghāyuko hoti ciraṭṭhitiko ativiya aññehi manussehi.


pli: Rājā, bhikkhave, cakkavattī imāya dutiyāya iddhiyā samannāgato hoti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī appābādho hoti appātaṅko samavepākiniyā gahaṇiyā samannāgato nātisītāya nāccuṇhāya ativiya aññehi manussehi.


pli: Rājā, bhikkhave, cakkavattī imāya tatiyāya iddhiyā samannāgato hoti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī brāhmaṇagahapatikānaṁ piyo hoti manāpo.


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, pitā puttānaṁ piyo hoti manāpo;


pli: evameva kho, bhikkhave, rājā cakkavattī brāhmaṇagahapatikānaṁ piyo hoti manāpo.


pli: Raññopi, bhikkhave, cakkavattissa brāhmaṇagahapatikā piyā honti manāpā.


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, pitu puttā piyā honti manāpā;


pli: evameva kho, bhikkhave, raññopi cakkavattissa brāhmaṇagahapatikā piyā honti manāpā.


pli: Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā cakkavattī caturaṅginiyā senāya uyyānabhūmiṁ niyyāsi.


pli: Atha kho, bhikkhave, brāhmaṇagahapatikā rājānaṁ cakkavattiṁ upasaṅkamitvā evamāhaṁsu:


pli: ‘ataramāno, deva, yāhi yathā taṁ mayaṁ cirataraṁ passeyyāmā’ti.


pli: Rājāpi, bhikkhave, cakkavattī sārathiṁ āmantesi:


pli: ‘ataramāno, sārathi, pesehi yathā maṁ brāhmaṇagahapatikā cirataraṁ passeyyun’ti.


pli: Rājā, bhikkhave, cakkavattī imāya catutthāya iddhiyā samannāgato hoti.


pli: Rājā, bhikkhave, cakkavattī imāhi catūhi iddhīhi samannāgato hoti.


pli: Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,


pli: api nu kho rājā cakkavattī imehi sattahi ratanehi samannāgato imāhi catūhi ca iddhīhi tatonidānaṁ sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvediyethā”ti?


pli: “Ekamekenapi, bhante, ratanena samannāgato rājā cakkavattī tatonidānaṁ sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvediyetha, ko pana vādo sattahi ratanehi catūhi ca iddhīhī”ti?


pli: Atha kho bhagavā parittaṁ pāṇimattaṁ pāsāṇaṁ gahetvā bhikkhū āmantesi:


pli: “Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,


pli: katamo nu kho mahantataro—yo cāyaṁ mayā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito yo ca himavā pabbatarājā”ti?


pli: “Appamattako ayaṁ, bhante, bhagavatā paritto pāṇimatto pāsāṇo gahito; himavantaṁ pabbatarājānaṁ upanidhāya saṅkhampi na upeti; kalabhāgampi na upeti; upanidhampi na upetī”ti.


pli: “Evameva kho, bhikkhave, yaṁ rājā cakkavattī sattahi ratanehi samannāgato catūhi ca iddhīhi tatonidānaṁ sukhaṁ somanassaṁ paṭisaṁvedeti taṁ dibbassa sukhassa upanidhāya saṅkhampi na upeti; kalabhāgampi na upeti; upanidhampi na upeti.


pli: Sa kho so, bhikkhave, paṇḍito sace kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena manussattaṁ āgacchati, yāni tāni uccākulāni—


pli: khattiyamahāsālakulaṁ vā brāhmaṇamahāsālakulaṁ vā gahapatimahāsālakulaṁ vā tathārūpe kule paccājāyati aḍḍhe mahaddhane mahābhoge pahūtajātarūparajate pahūtavittūpakaraṇe pahūtadhanadhaññe.


pli: So ca hoti abhirūpo dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgato, lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa.


pli: So kāyena sucaritaṁ carati, vācāya sucaritaṁ carati, manasā sucaritaṁ carati.


pli: So kāyena sucaritaṁ caritvā, vācāya sucaritaṁ caritvā, manasā sucaritaṁ caritvā, kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, akkhadhutto paṭhameneva kaṭaggahena mahantaṁ bhogakkhandhaṁ adhigaccheyya;


pli: appamattako so, bhikkhave, kaṭaggaho yaṁ so akkhadhutto paṭhameneva kaṭaggahena mahantaṁ bhogakkhandhaṁ adhigaccheyya.


pli: Atha kho ayameva tato mahantataro kaṭaggaho yaṁ so paṇḍito kāyena sucaritaṁ caritvā, vācāya sucaritaṁ caritvā, manasā sucaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: Ayaṁ, bhikkhave, kevalā paripūrā paṇḍitabhūmī”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.


pli: Bālapaṇḍitasuttaṁ niṭṭhitaṁ navamaṁ.


title_pli: Majjhima Nikāya 13 Mahādukkhakkhandhasutta

pli: Majjhima Nikāya 13


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya sarīraṁ sivathikāya chaḍḍitaṁ—


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati …pe…


pli: Mahādukkhakkhandhasutta


pli: aṭṭhikasaṅkhalikaṁ samaṁsalohitaṁ nhārusambandhaṁ, aṭṭhikasaṅkhalikaṁ nimaṁsalohitamakkhitaṁ nhārusambandhaṁ, aṭṭhikasaṅkhalikaṁ apagatamaṁsalohitaṁ nhārusambandhaṁ, aṭṭhikāni apagatasambandhāni disāvidisāvikkhittāni—


pli: yasmiṁ samaye, bhikkhave, bhikkhu pītiyā ca virāgā, upekkhako ca viharati, sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṁvedeti yaṁ taṁ ariyā ācikkhanti: ‘upekkhako satimā sukhavihārī’ti tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati …pe…


pli: aññena hatthaṭṭhikaṁ, aññena pādaṭṭhikaṁ, aññena gopphakaṭṭhikaṁ, aññena jaṅghaṭṭhikaṁ, aññena ūruṭṭhikaṁ, aññena kaṭiṭṭhikaṁ, aññena phāsukaṭṭhikaṁ, aññena piṭṭhiṭṭhikaṁ, aññena khandhaṭṭhikaṁ, aññena gīvaṭṭhikaṁ, aññena hanukaṭṭhikaṁ, aññena dantaṭṭhikaṁ, aññena sīsakaṭāhaṁ.


pli: yasmiṁ samaye, bhikkhave, bhikkhu sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati, neva tasmiṁ samaye attabyābādhāyapi ceteti, na parabyābādhāyapi ceteti, na ubhayabyābādhāyapi ceteti;


pli: Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave, yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?


pli: abyābajjhaṁyeva tasmiṁ samaye vedanaṁ vedeti.


pli: ‘Evaṁ, bhante’.


pli: Abyābajjhaparamāhaṁ, bhikkhave, vedanānaṁ assādaṁ vadāmi.


pli: Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.


pli: Atha kho sambahulā bhikkhū pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisiṁsu.


pli: Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi:


pli: “atippago kho tāva sāvatthiyaṁ piṇḍāya carituṁ,


pli: yaṁ nūna mayaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyāmā”ti.


pli: Atha kho te bhikkhū yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodiṁsu;


pli: sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinne kho te bhikkhū te aññatitthiyā paribbājakā etadavocuṁ:


pli: “samaṇo, āvuso, gotamo kāmānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi kāmānaṁ pariññaṁ paññapema;


pli: samaṇo, āvuso, gotamo rūpānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi rūpānaṁ pariññaṁ paññapema;


pli: samaṇo, āvuso, gotamo vedanānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi vedanānaṁ pariññaṁ paññapema;


pli: idha no, āvuso, ko viseso, ko adhippayāso, kiṁ nānākaraṇaṁ samaṇassa vā gotamassa amhākaṁ vā—


pli: yadidaṁ dhammadesanāya vā dhammadesanaṁ, anusāsaniyā vā anusāsanin”ti?


pli: Atha kho te bhikkhū tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ bhāsitaṁ neva abhinandiṁsu, nappaṭikkosiṁsu;


pli: anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṁsu:


pli: “bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṁ ājānissāmā”ti.


pli: Atha kho te bhikkhū sāvatthiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkantā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:


pli: “idha mayaṁ, bhante, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisimha.


pli: Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ etadahosi:


pli: ‘atippago kho tāva sāvatthiyaṁ piṇḍāya carituṁ,


pli: yaṁ nūna mayaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyāmā’ti.


pli: Atha kho mayaṁ, bhante, yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkamimha; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodimha;


pli: sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdimha. Ekamantaṁ nisinne kho amhe, bhante, te aññatitthiyā paribbājakā etadavocuṁ:


pli: ‘samaṇo, āvuso, gotamo kāmānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi kāmānaṁ pariññaṁ paññapema.


pli: Samaṇo, āvuso, gotamo rūpānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi rūpānaṁ pariññaṁ paññapema.


pli: Samaṇo, āvuso, gotamo vedanānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi vedanānaṁ pariññaṁ paññapema.


pli: Idha no, āvuso, ko viseso, ko adhippayāso, kiṁ nānākaraṇaṁ samaṇassa vā gotamassa amhākaṁ vā, yadidaṁ dhammadesanāya vā dhammadesanaṁ anusāsaniyā vā anusāsanin’ti.


pli: Atha kho mayaṁ, bhante, tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ bhāsitaṁ neva abhinandimha, nappaṭikkosimha;


pli: anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkamimha:


pli: ‘bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṁ ājānissāmā’”ti.


pli: “Evaṁvādino, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā evamassu vacanīyā:


pli: ‘ko panāvuso, kāmānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ?


pli: Ko rūpānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ?


pli: Ko vedanānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇan’ti?


pli: Evaṁ puṭṭhā, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā na ceva sampāyissanti, uttariñca vighātaṁ āpajjissanti.


pli: Taṁ kissa hetu?


pli: Yathā taṁ, bhikkhave, avisayasmiṁ.


pli: Nāhaṁ taṁ, bhikkhave, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya yo imesaṁ pañhānaṁ veyyākaraṇena cittaṁ ārādheyya, aññatra tathāgatena vā tathāgatasāvakena vā, ito vā pana sutvā.


pli: Ko ca, bhikkhave, kāmānaṁ assādo?


pli: Pañcime, bhikkhave, kāmaguṇā.


pli: Katame pañca?


pli: Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā,


pli: sotaviññeyyā saddā …pe…


pli: ghānaviññeyyā gandhā …


pli: jivhāviññeyyā rasā …


pli: kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā—


pli: ime kho, bhikkhave, pañca kāmaguṇā.


pli: Yaṁ kho, bhikkhave, ime pañca kāmaguṇe paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—ayaṁ kāmānaṁ assādo.


pli: Ko ca, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo?


pli: Idha, bhikkhave, kulaputto yena sippaṭṭhānena jīvikaṁ kappeti—


pli: yadi muddāya yadi gaṇanāya yadi saṅkhānena yadi kasiyā yadi vaṇijjāya yadi gorakkhena yadi issatthena yadi rājaporisena yadi sippaññatarena—


pli: sītassa purakkhato uṇhassa purakkhato ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassehi rissamāno khuppipāsāya mīyamāno;


pli: ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.


pli: Tassa ce, bhikkhave, kulaputtassa evaṁ uṭṭhahato ghaṭato vāyamato te bhogā nābhinipphajjanti.


pli: So socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati, sammohaṁ āpajjati:


pli: ‘moghaṁ vata me uṭṭhānaṁ, aphalo vata me vāyāmo’ti.


pli: Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.


pli: Tassa ce, bhikkhave, kulaputtassa evaṁ uṭṭhahato ghaṭato vāyamato te bhogā abhinipphajjanti.


pli: So tesaṁ bhogānaṁ ārakkhādhikaraṇaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti:


pli: ‘kinti me bhoge neva rājāno hareyyuṁ, na corā hareyyuṁ, na aggi daheyya, na udakaṁ vaheyya, na appiyā dāyādā hareyyun’ti.


pli: Tassa evaṁ ārakkhato gopayato te bhoge rājāno vā haranti, corā vā haranti, aggi vā dahati, udakaṁ vā vahati, appiyā vā dāyādā haranti.


pli: ‘yampi me ahosi tampi no natthī’ti.


pli: Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu rājānopi rājūhi vivadanti, khattiyāpi khattiyehi vivadanti, brāhmaṇāpi brāhmaṇehi vivadanti, gahapatīpi gahapatīhi vivadanti, mātāpi puttena vivadati, puttopi mātarā vivadati, pitāpi puttena vivadati, puttopi pitarā vivadati, bhātāpi bhātarā vivadati, bhātāpi bhaginiyā vivadati, bhaginīpi bhātarā vivadati, sahāyopi sahāyena vivadati.


pli: Te tattha kalahaviggahavivādāpannā aññamaññaṁ pāṇīhipi upakkamanti, leḍḍūhipi upakkamanti, daṇḍehipi upakkamanti, satthehipi upakkamanti.


pli: Te tattha maraṇampi nigacchanti, maraṇamattampi dukkhaṁ.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu asicammaṁ gahetvā, dhanukalāpaṁ sannayhitvā, ubhatobyūḷhaṁ saṅgāmaṁ pakkhandanti usūsupi khippamānesu, sattīsupi khippamānāsu, asīsupi vijjotalantesu.


pli: Te tattha usūhipi vijjhanti, sattiyāpi vijjhanti, asināpi sīsaṁ chindanti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu asicammaṁ gahetvā, dhanukalāpaṁ sannayhitvā, addāvalepanā upakāriyo pakkhandanti usūsupi khippamānesu, sattīsupi khippamānāsu, asīsupi vijjotalantesu.


pli: Te tattha usūhipi vijjhanti, sattiyāpi vijjhanti, chakaṇakāyapi osiñcanti, abhivaggenapi omaddanti, asināpi sīsaṁ chindanti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu sandhimpi chindanti, nillopampi haranti, ekāgārikampi karonti, paripanthepi tiṭṭhanti, paradārampi gacchanti.


pli: Tamenaṁ rājāno gahetvā vividhā kammakāraṇā kārenti—


pli: kasāhipi tāḷenti, vettehipi tāḷenti, aḍḍhadaṇḍakehipi tāḷenti; hatthampi chindanti, pādampi chindanti, hatthapādampi chindanti, kaṇṇampi chindanti, nāsampi chindanti, kaṇṇanāsampi chindanti; bilaṅgathālikampi karonti, saṅkhamuṇḍikampi karonti, rāhumukhampi karonti, jotimālikampi karonti, hatthapajjotikampi karonti, erakavattikampi karonti, cīrakavāsikampi karonti, eṇeyyakampi karonti, baḷisamaṁsikampi karonti, kahāpaṇikampi karonti, khārāpatacchikampi karonti, palighaparivattikampi karonti, palālapīṭhakampi karonti, tattenapi telena osiñcanti, sunakhehipi khādāpenti, jīvantampi sūle uttāsenti, asināpi sīsaṁ chindanti.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu kāyena duccaritaṁ caranti, vācāya duccaritaṁ caranti, manasā duccaritaṁ caranti.


pli: Te kāyena duccaritaṁ caritvā, vācāya duccaritaṁ caritvā, manasā duccaritaṁ caritvā, kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjanti.


pli: Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo samparāyiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.


pli: Kiñca, bhikkhave, kāmānaṁ nissaraṇaṁ?


pli: Yo kho, bhikkhave, kāmesu chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ kāmānaṁ nissaraṇaṁ.


pli: Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ kāmānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nappajānanti te vata sāmaṁ vā kāme parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno kāme parijānissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.


pli: Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ kāmānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ pajānanti, te vata sāmaṁ vā kāme parijānissanti paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno kāme parijānissatīti—ṭhānametaṁ vijjati.


pli: Ko ca, bhikkhave, rūpānaṁ assādo?


pli: Seyyathāpi, bhikkhave, khattiyakaññā vā brāhmaṇakaññā vā gahapatikaññā vā pannarasavassuddesikā vā soḷasavassuddesikā vā, nātidīghā nātirassā nātikisā nātithūlā nātikāḷī nāccodātā paramā sā, bhikkhave, tasmiṁ samaye subhā vaṇṇanibhāti?


pli: ‘Evaṁ, bhante’.


pli: Yaṁ kho, bhikkhave, subhaṁ vaṇṇanibhaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—


pli: ayaṁ rūpānaṁ assādo.


pli: Ko ca, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo?


pli: Idha, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya aparena samayena āsītikaṁ vā nāvutikaṁ vā vassasatikaṁ vā jātiyā, jiṇṇaṁ gopānasivaṅkaṁ bhoggaṁ daṇḍaparāyanaṁ pavedhamānaṁ gacchantiṁ āturaṁ gatayobbanaṁ khaṇḍadantaṁ palitakesaṁ, vilūnaṁ khalitasiraṁ valinaṁ tilakāhatagattaṁ.


pli: Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,


pli: yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?


pli: Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya ābādhikaṁ dukkhitaṁ bāḷhagilānaṁ, sake muttakarīse palipannaṁ semānaṁ, aññehi vuṭṭhāpiyamānaṁ, aññehi saṁvesiyamānaṁ.


pli: Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya sarīraṁ sivathikāya chaḍḍitaṁ—


pli: ekāhamataṁ vā dvīhamataṁ vā tīhamataṁ vā, uddhumātakaṁ vinīlakaṁ vipubbakajātaṁ.


pli: kākehi vā khajjamānaṁ, kulalehi vā khajjamānaṁ, gijjhehi vā khajjamānaṁ, kaṅkehi vā khajjamānaṁ, sunakhehi vā khajjamānaṁ, byagghehi vā khajjamānaṁ, dīpīhi vā khajjamānaṁ, siṅgālehi vā khajjamānaṁ, vividhehi vā pāṇakajātehi khajjamānaṁ.


pli: Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave, yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?


pli: aṭṭhikāni setāni saṅkhavaṇṇapaṭibhāgāni, aṭṭhikāni puñjakitāni terovassikāni, aṭṭhikāni pūtīni cuṇṇakajātāni.


pli: Kiñca, bhikkhave, rūpānaṁ nissaraṇaṁ?


pli: Yo, bhikkhave, rūpesu chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ rūpānaṁ nissaraṇaṁ.


pli: Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nappajānanti te vata sāmaṁ vā rūpe parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno rūpe parijānissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.


pli: Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ pajānanti te vata sāmaṁ vā rūpe parijānissanti paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno rūpe parijānissatīti—ṭhānametaṁ vijjati.


pli: Ko ca, bhikkhave, vedanānaṁ assādo?


pli: Idha, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.


pli: Yasmiṁ samaye, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati, neva tasmiṁ samaye attabyābādhāyapi ceteti, na parabyābādhāyapi ceteti, na ubhayabyābādhāyapi ceteti;


pli: abyābajjhaṁyeva tasmiṁ samaye vedanaṁ vedeti.


pli: Abyābajjhaparamāhaṁ, bhikkhave, vedanānaṁ assādaṁ vadāmi.


pli: Ko ca, bhikkhave, vedanānaṁ ādīnavo?


pli: Yaṁ, bhikkhave, vedanā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā—ayaṁ vedanānaṁ ādīnavo.


pli: Kiñca, bhikkhave, vedanānaṁ nissaraṇaṁ?


pli: Yo, bhikkhave, vedanāsu chandarāgavinayo, chandarāgappahānaṁ—idaṁ vedanānaṁ nissaraṇaṁ.


pli: Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nappajānanti, te vata sāmaṁ vā vedanaṁ parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno vedanaṁ parijānissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.


pli: Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ pajānanti te vata sāmaṁ vā vedanaṁ parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno vedanaṁ parijānissatīti—ṭhānametaṁ vijjatī”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.


title_pli: Majjhima Nikāya 130 Devadūtasutta

pli: Majjhima Nikāya 130


pli: Devadūtasutta


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.


pli: Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:


pli: “bhikkhavo”ti.


pli: “Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.


pli: Bhagavā etadavoca:


pli: “Seyyathāpi, bhikkhave, dve agārā sadvārā, tattha cakkhumā puriso majjhe ṭhito passeyya manusse gehaṁ pavisantepi nikkhamantepi anucaṅkamantepi anuvicarantepi;


pli: evameva kho ahaṁ, bhikkhave, dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passāmi cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe, sugate duggate yathākammūpage satte pajānāmi: ‘ime vata bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṁ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā; te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā. Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṁ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā; te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā manussesu upapannā. Ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā; te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā pettivisayaṁ upapannā. Ime vā pana bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā; te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tiracchānayoniṁ upapannā. Ime vā pana bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā; te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannā’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā nānābāhāsu gahetvā yamassa rañño dassenti:


pli: ‘ayaṁ, deva, puriso amatteyyo apetteyyo asāmañño abrāhmañño, na kule jeṭṭhāpacāyī.


pli: Imassa devo daṇḍaṁ paṇetū’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā paṭhamaṁ devadūtaṁ samanuyuñjati samanugāhati samanubhāsati:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu paṭhamaṁ devadūtaṁ pātubhūtan’ti?


pli: So evamāha:


pli: ‘nāddasaṁ, bhante’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā evamāha:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu daharaṁ kumāraṁ mandaṁ uttānaseyyakaṁ sake muttakarīse palipannaṁ semānan’ti?


pli: ‘addasaṁ, bhante’ti.


pli: ‘ambho purisa, tassa te viññussa sato mahallakassa na etadahosi—


pli: ahampi khomhi jātidhammo, jātiṁ anatīto. Handāhaṁ kalyāṇaṁ karomi kāyena vācāya manasā’ti?


pli: ‘nāsakkhissaṁ, bhante, pamādassaṁ, bhante’ti.


pli: ‘ambho purisa, pamādavatāya na kalyāṇamakāsi kāyena vācāya manasā.


pli: Taggha tvaṁ, ambho purisa, tathā karissanti yathā taṁ pamattaṁ.


pli: Taṁ kho pana te etaṁ pāpakammaṁ neva mātarā kataṁ na pitarā kataṁ na bhātarā kataṁ na bhaginiyā kataṁ na mittāmaccehi kataṁ na ñātisālohitehi kataṁ na samaṇabrāhmaṇehi kataṁ na devatāhi kataṁ, tayāvetaṁ pāpakammaṁ kataṁ, tvaññevetassa vipākaṁ paṭisaṁvedissasī’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā paṭhamaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā dutiyaṁ devadūtaṁ samanuyuñjati samanugāhati samanubhāsati:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu dutiyaṁ devadūtaṁ pātubhūtan’ti?


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu itthiṁ vā purisaṁ vā (…) jiṇṇaṁ gopānasivaṅkaṁ bhoggaṁ daṇḍaparāyanaṁ pavedhamānaṁ gacchantaṁ āturaṁ gatayobbanaṁ khaṇḍadantaṁ palitakesaṁ vilūnaṁ khalitasiraṁ valinaṁ tilakāhatagattan’ti?


pli: ahampi khomhi jarādhammo, jaraṁ anatīto. Handāhaṁ kalyāṇaṁ karomi kāyena vācāya manasā’ti?


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā dutiyaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā tatiyaṁ devadūtaṁ samanuyuñjati samanugāhati samanubhāsati:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu tatiyaṁ devadūtaṁ pātubhūtan’ti?


pli: So evamāha:


pli: ‘nāddasaṁ, bhante’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā evamāha:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu itthiṁ vā purisaṁ vā ābādhikaṁ dukkhitaṁ bāḷhagilānaṁ sake muttakarīse palipannaṁ semānaṁ aññehi vuṭṭhāpiyamānaṁ aññehi saṁvesiyamānan’ti?


pli: ‘addasaṁ, bhante’ti.


pli: ‘ambho purisa, tassa te viññussa sato mahallakassa na etadahosi—


pli: ahampi khomhi byādhidhammo, byādhiṁ anatīto.


pli: Handāhaṁ kalyāṇaṁ karomi kāyena vācāya manasā’ti? So evamāha:


pli: ‘nāsakkhissaṁ, bhante, pamādassaṁ, bhante’ti.


pli: ‘ambho purisa, pamādavatāya na kalyāṇamakāsi kāyena vācāya manasā.


pli: Taggha tvaṁ, ambho purisa, tathā karissanti yathā taṁ pamattaṁ.


pli: Taṁ kho pana te etaṁ pāpakammaṁ neva mātarā kataṁ na pitarā kataṁ na bhātarā kataṁ na bhaginiyā kataṁ na mittāmaccehi kataṁ na ñātisālohitehi kataṁ na samaṇabrāhmaṇehi kataṁ na devatāhi kataṁ, tayāvetaṁ pāpakammaṁ kataṁ, tvaññevetassa vipākaṁ paṭisaṁvedissasī’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā tatiyaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā catutthaṁ devadūtaṁ samanuyuñjati samanugāhati samanubhāsati:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu catutthaṁ devadūtaṁ pātubhūtan’ti?


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu rājāno coraṁ āgucāriṁ gahetvā vividhā kammakāraṇā kārente—


pli: kasāhipi tāḷente vettehipi tāḷente addhadaṇḍakehipi tāḷente hatthampi chindante pādampi chindante hatthapādampi chindante kaṇṇampi chindante nāsampi chindante kaṇṇanāsampi chindante bilaṅgathālikampi karonte saṅkhamuṇḍikampi karonte rāhumukhampi karonte jotimālikampi karonte hatthapajjotikampi karonte erakavattikampi karonte cīrakavāsikampi karonte eṇeyyakampi karonte baḷisamaṁsikampi karonte kahāpaṇikampi karonte khārāpatacchikampi karonte palighaparivattikampi karonte palālapīṭhakampi karonte tattenapi telena osiñcante sunakhehipi khādāpente jīvantampi sūle uttāsente asināpi sīsaṁ chindante’ti?


pli: ye kira, bho, pāpakāni kammāni karonti te diṭṭheva dhamme evarūpā vividhā kammakāraṇā karīyanti, kimaṅgaṁ pana parattha. Handāhaṁ kalyāṇaṁ karomi kāyena vācāya manasā’ti?


pli: So evamāha:


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā catutthaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā pañcamaṁ devadūtaṁ samanuyuñjati samanugāhati samanubhāsati:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu pañcamaṁ devadūtaṁ pātubhūtan’ti?


pli: ‘nāddasaṁ, bhante’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā evamāha:


pli: ‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu itthiṁ vā purisaṁ vā ekāhamataṁ vā dvīhamataṁ vā tīhamataṁ vā uddhumātakaṁ vinīlakaṁ vipubbakajātan’ti?


pli: ‘addasaṁ, bhante’ti.


pli: ‘ambho purisa, tassa te viññussa sato mahallakassa na etadahosi—


pli: ahampi khomhi maraṇadhammo, maraṇaṁ anatīto. Handāhaṁ kalyāṇaṁ karomi kāyena vācāya manasā’ti?


pli: ‘nāsakkhissaṁ, bhante, pamādassaṁ, bhante’ti.


pli: ‘ambho purisa, pamādavatāya na kalyāṇamakāsi kāyena vācāya manasā.


pli: Taggha tvaṁ, ambho purisa, tathā karissanti yathā taṁ pamattaṁ.


pli: Taṁ kho pana te etaṁ pāpakammaṁ neva mātarā kataṁ na pitarā kataṁ na bhātarā kataṁ na bhaginiyā kataṁ na mittāmaccehi kataṁ na ñātisālohitehi kataṁ na samaṇabrāhmaṇehi kataṁ na devatāhi kataṁ, tayāvetaṁ pāpakammaṁ kataṁ, tvaññevetassa vipākaṁ paṭisaṁvedissasī’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā pañcamaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā tuṇhī hoti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā pañcavidhabandhanaṁ nāma kammakāraṇaṁ karonti—


pli: tattaṁ ayokhilaṁ hatthe gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ dutiye hatthe gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ pāde gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ dutiye pāde gamenti, tattaṁ ayokhilaṁ majjheurasmiṁ gamenti.


pli: So tattha dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedeti, na ca tāva kālaṁ karoti yāva na taṁ pāpakammaṁ byantīhoti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā saṁvesetvā kuṭhārīhi tacchanti …pe…


pli: tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā uddhampādaṁ adhosiraṁ gahetvā vāsīhi tacchanti …pe…


pli: tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā rathe yojetvā ādittāya pathaviyā sampajjalitāya sajotibhūtāya sārentipi, paccāsārentipi …pe…


pli: tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā mahantaṁ aṅgārapabbataṁ ādittaṁ sampajjalitaṁ sajotibhūtaṁ āropentipi oropentipi …pe…


pli: tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā uddhampādaṁ adhosiraṁ gahetvā tattāya lohakumbhiyā pakkhipanti ādittāya sampajjalitāya sajotibhūtāya.


pli: So tattha pheṇuddehakaṁ paccati.


pli: So tattha pheṇuddehakaṁ paccamāno sakimpi uddhaṁ gacchati, sakimpi adho gacchati, sakimpi tiriyaṁ gacchati.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā mahāniraye pakkhipanti.


pli: So kho pana, bhikkhave, mahānirayo—


pli: Catukkaṇṇo catudvāro,


pli: vibhatto bhāgaso mito;


pli: Ayopākārapariyanto,


pli: ayasā paṭikujjito.


pli: Tassa ayomayā bhūmi,


pli: jalitā tejasāyutā;


pli: Samantā yojanasataṁ,


pli: pharitvā tiṭṭhati sabbadā.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, mahānirayassa puratthimāya bhittiyā acci uṭṭhahitvā pacchimāya bhittiyā paṭihaññati, pacchimāya bhittiyā acci uṭṭhahitvā puratthimāya bhittiyā paṭihaññati, uttarāya bhittiyā acci uṭṭhahitvā dakkhiṇāya bhittiyā paṭihaññati, dakkhiṇāya bhittiyā acci uṭṭhahitvā uttarāya bhittiyā paṭihaññati, heṭṭhā acci uṭṭhahitvā upari paṭihaññati, uparito acci uṭṭhahitvā heṭṭhā paṭihaññati.


pli: So tattha dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedeti, na ca tāva kālaṁ karoti yāva na taṁ pāpakammaṁ byantīhoti.


pli: Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena tassa mahānirayassa puratthimaṁ dvāraṁ apāpurīyati.


pli: So tattha sīghena javena dhāvati.


pli: Tassa sīghena javena dhāvato chavimpi ḍayhati, cammampi ḍayhati, maṁsampi ḍayhati, nhārumpi ḍayhati, aṭṭhīnipi sampadhūpāyanti, ubbhataṁ tādisameva hoti.


pli: Yato ca kho so, bhikkhave, bahusampatto hoti, atha taṁ dvāraṁ pidhīyati.


pli: Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena tassa mahānirayassa pacchimaṁ dvāraṁ apāpurīyati …pe…


pli: uttaraṁ dvāraṁ apāpurīyati …pe…


pli: dakkhiṇaṁ dvāraṁ apāpurīyati.


pli: So tena dvārena nikkhamati.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, mahānirayassa samanantarā sahitameva mahanto gūthanirayo.


pli: So tattha patati.


pli: Tasmiṁ kho pana, bhikkhave, gūthaniraye sūcimukhā pāṇā chaviṁ chindanti, chaviṁ chetvā cammaṁ chindanti, cammaṁ chetvā maṁsaṁ chindanti, maṁsaṁ chetvā nhāruṁ chindanti, nhāruṁ chetvā aṭṭhiṁ chindanti, aṭṭhiṁ chetvā aṭṭhimiñjaṁ khādanti.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, gūthanirayassa samanantarā sahitameva mahanto kukkulanirayo.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, kukkulanirayassa samanantarā sahitameva mahantaṁ simbalivanaṁ uddhaṁ yojanamuggataṁ soḷasaṅgulakaṇṭakaṁ ādittaṁ sampajjalitaṁ sajotibhūtaṁ.


pli: Tattha āropentipi oropentipi.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, simbalivanassa samanantarā sahitameva mahantaṁ asipattavanaṁ.


pli: So tattha pavisati.


pli: Tassa vāteritāni pattāni patitāni hatthampi chindanti, pādampi chindanti, hatthapādampi chindanti, kaṇṇampi chindanti, nāsampi chindanti, kaṇṇanāsampi chindanti.


pli: So tattha dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedeti, na ca tāva kālaṁ karoti yāva na taṁ pāpakammaṁ byantīhoti.


pli: Tassa kho pana, bhikkhave, asipattavanassa samanantarā sahitameva mahatī khārodakā nadī.


pli: So tattha anusotampi vuyhati, paṭisotampi vuyhati, anusotapaṭisotampi vuyhati.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā balisena uddharitvā thale patiṭṭhāpetvā evamāhaṁsu:


pli: ‘ambho purisa, kiṁ icchasī’ti?


pli: So evamāha:


pli: ‘jighacchitosmi, bhante’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā tattena ayosaṅkunā mukhaṁ vivaritvā ādittena sampajjalitena sajotibhūtena tattaṁ lohaguḷaṁ mukhe pakkhipanti ādittaṁ sampajjalitaṁ sajotibhūtaṁ.


pli: So tassa oṭṭhampi dahati, mukhampi dahati, kaṇṭhampi dahati, urampi dahati, antampi antaguṇampi ādāya adhobhāgā nikkhamati.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā evamāhaṁsu:


pli: ‘pipāsitosmi, bhante’ti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā tattena ayosaṅkunā mukhaṁ vivaritvā ādittena sampajjalitena sajotibhūtena tattaṁ tambalohaṁ mukhe āsiñcanti ādittaṁ sampajjalitaṁ sajotibhūtaṁ.


pli: Taṁ tassa oṭṭhampi dahati, mukhampi dahati, kaṇṭhampi dahati, urampi dahati, antampi antaguṇampi ādāya adhobhāgā nikkhamati.


pli: So tattha dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedeti, na ca tāva kālaṁ karoti, yāva na taṁ pāpakammaṁ byantīhoti.


pli: Tamenaṁ, bhikkhave, nirayapālā puna mahāniraye pakkhipanti.


pli: Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, yamassa rañño etadahosi:


pli: ‘ye kira, bho, loke pāpakāni akusalāni kammāni karonti te evarūpā vividhā kammakāraṇā karīyanti.


pli: Aho vatāhaṁ manussattaṁ labheyyaṁ. Tathāgato ca loke uppajjeyya arahaṁ sammāsambuddho. Tañcāhaṁ bhagavantaṁ payirupāseyyaṁ.


pli: So ca me bhagavā dhammaṁ deseyya. Tassa cāhaṁ bhagavato dhammaṁ ājāneyyan’ti.


pli: Taṁ kho panāhaṁ, bhikkhave, nāññassa samaṇassa vā brāhmaṇassa vā sutvā vadāmi, api ca yadeva sāmaṁ ñātaṁ sāmaṁ diṭṭhaṁ sāmaṁ viditaṁ tadevāhaṁ vadāmī”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā:


pli: “Coditā devadūtehi,


pli: ye pamajjanti māṇavā;


pli: Te dīgharattaṁ socanti,


pli: hīnakāyūpagā narā.


pli: Ye ca kho devadūtehi,


pli: santo sappurisā idha;


pli: Coditā nappamajjanti,


pli: ariyadhamme kudācanaṁ.


pli: Upādāne bhayaṁ disvā,


pli: jātimaraṇasambhave;


pli: Anupādā vimuccanti,


pli: jātimaraṇasaṅkhaye.


pli: Te khemappattā sukhino,


pli: diṭṭhadhammābhinibbutā;


pli: Sabbaverabhayātītā,


pli: sabbadukkhaṁ upaccagun”ti.


pli: Devadūtasuttaṁ niṭṭhitaṁ dasamaṁ.


pli: Suññatavaggo niṭṭhito tatiyo.


pli: Tassuddānaṁ


pli: Dvidhāva suññatā hoti,


pli: Abbhutadhammabākulaṁ;


pli: Aciravatabhūmijanāmo,


pli: Anuruddhupakkilesaṁ;


pli: Bālapaṇḍito devadūtañca te dasāti.


title_pli: Majjhima Nikāya 131 Bhaddekarattasutta

pli: Majjhima Nikāya 131


pli: Bhaddekarattasutta


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.


pli: Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:


pli: “bhikkhavo”ti.


pli: “Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.


pli: Bhagavā etadavoca:


pli: “bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmi.


pli: Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.


pli: “Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.


pli: “Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: Tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: Taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate muni.


pli: Kathañca, bhikkhave, atītaṁ anvāgameti?


pli: ‘Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti—


pli: evaṁ kho, bhikkhave, atītaṁ anvāgameti.


pli: Kathañca, bhikkhave, atītaṁ nānvāgameti?


pli: ‘Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti—


pli: evaṁ kho, bhikkhave, atītaṁ nānvāgameti.


pli: Kathañca, bhikkhave, anāgataṁ paṭikaṅkhati?


pli: ‘Evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁvedano siyaṁ …pe… evaṁsañño siyaṁ … evaṁsaṅkhāro siyaṁ … evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti—


pli: evaṁ kho, bhikkhave, anāgataṁ paṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, bhikkhave, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati?


pli: ‘Evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁvedano siyaṁ … evaṁsañño siyaṁ … evaṁsaṅkhāro siyaṁ … ‘evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti—


pli: evaṁ kho, bhikkhave, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati?


pli: Idha, bhikkhave, assutavā puthujjano ariyānaṁ adassāvī ariyadhammassa akovido ariyadhamme avinīto sappurisānaṁ adassāvī sappurisadhammassa akovido sappurisadhamme avinīto


pli: rūpaṁ attato samanupassati, rūpavantaṁ vā attānaṁ, attani vā rūpaṁ, rūpasmiṁ vā attānaṁ;


pli: vedanaṁ …pe…


pli: saññaṁ …


pli: saṅkhāre …


pli: viññāṇaṁ attato samanupassati, viññāṇavantaṁ vā attānaṁ attani vā viññāṇaṁ, viññāṇasmiṁ vā attānaṁ—


pli: evaṁ kho, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.


pli: Kathañca, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati?


pli: Idha, bhikkhave, sutavā ariyasāvako ariyānaṁ dassāvī ariyadhammassa kovido ariyadhamme suvinīto sappurisānaṁ dassāvī sappurisadhammassa kovido sappurisadhamme suvinīto


pli: na rūpaṁ attato samanupassati, na rūpavantaṁ vā attānaṁ, na attani vā rūpaṁ, na rūpasmiṁ vā attānaṁ;


pli: na vedanaṁ …


pli: na saññaṁ …


pli: na saṅkhāre …


pli: na viññāṇaṁ attato samanupassati, na viññāṇavantaṁ vā attānaṁ, na attani vā viññāṇaṁ, na viññāṇasmiṁ vā attānaṁ—


pli: evaṁ kho, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.


pli: Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munīti.


pli: ‘Bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmī’ti—


pli: iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttan”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.


pli: Bhaddekarattasuttaṁ niṭṭhitaṁ paṭhamaṁ.


title_pli: Majjhima Nikāya 132 Ānandabhaddekarattasutta

pli: Majjhima Nikāya 132


pli: Kathañca, ānanda, atītaṁ anvāgameti …pe…


pli: Ānandabhaddekarattasutta


pli: evaṁ kho, ānanda, atītaṁ anvāgameti.


pli: Kathañca, ānanda, atītaṁ nānvāgameti …pe…


pli: evaṁ kho, ānanda, atītaṁ nānvāgameti.


pli: Kathañca, ānanda, anāgataṁ paṭikaṅkhati …pe…


pli: evaṁ kho, ānanda, anāgataṁ paṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, ānanda, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati …pe…


pli: evaṁ kho, ānanda, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, ānanda, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati …pe…


pli: evaṁ kho, ānanda, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.


pli: Kathañca, ānanda, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati …pe…


pli: evaṁ kho, ānanda, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: …pe…


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī’”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.


pli: Tena kho pana samayena āyasmā ānando upaṭṭhānasālāyaṁ bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandasseti samādapeti samuttejeti sampahaṁseti, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca bhāsati.


pli: Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yenupaṭṭhānasālā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.


pli: Nisajja kho bhagavā bhikkhū āmantesi:


pli: “ko nu kho, bhikkhave, upaṭṭhānasālāyaṁ bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsī”ti?


pli: “Āyasmā, bhante, ānando upaṭṭhānasālāyaṁ bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsī”ti.


pli: Atha kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:


pli: “yathā kathaṁ pana tvaṁ, ānanda, bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsī”ti?


pli: “Evaṁ kho ahaṁ, bhante, bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassesiṁ samādapesiṁ samuttejesiṁ sampahaṁsesiṁ, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsiṁ—


pli: Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate muni.


pli: ‘Kathañca, āvuso, atītaṁ anvāgameti?


pli: Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti—


pli: evaṁ kho, āvuso, atītaṁ anvāgameti.


pli: Kathañca, āvuso, atītaṁ nānvāgameti?


pli: Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti—


pli: evaṁ kho, āvuso, atītaṁ nānvāgameti.


pli: Kathañca, āvuso, anāgataṁ paṭikaṅkhati?


pli: Evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁvedano siyaṁ …pe…


pli: evaṁsañño siyaṁ …


pli: evaṁsaṅkhāro siyaṁ …


pli: evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti—


pli: evaṁ kho, āvuso, anāgataṁ paṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, āvuso, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati?


pli: Evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁvedano siyaṁ …pe…


pli: evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānanti tattha nandiṁ na samanvāneti—


pli: evaṁ kho, āvuso, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, āvuso, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati?


pli: Idha, āvuso, assutavā puthujjano ariyānaṁ adassāvī ariyadhammassa akovido ariyadhamme avinīto sappurisānaṁ adassāvī sappurisadhammassa akovido sappurisadhamme avinīto


pli: rūpaṁ attato samanupassati, rūpavantaṁ vā attānaṁ, attani vā rūpaṁ, rūpasmiṁ vā attānaṁ;


pli: vedanaṁ …


pli: saññaṁ …


pli: saṅkhāre …


pli: viññāṇaṁ attato samanupassati, viññāṇavantaṁ vā attānaṁ, attani vā viññāṇaṁ, viññāṇasmiṁ vā attānaṁ—


pli: evaṁ kho, āvuso, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.


pli: Kathañca, āvuso, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati?


pli: Idha, āvuso, sutavā ariyasāvako ariyānaṁ dassāvī ariyadhammassa kovido ariyadhamme suvinīto sappurisānaṁ dassāvī sappurisadhammassa kovido sappurisadhamme suvinīto


pli: na rūpaṁ attato samanupassati, na rūpavantaṁ vā attānaṁ, na attani vā rūpaṁ, na rūpasmiṁ vā attānaṁ;


pli: na vedanaṁ …


pli: na saññaṁ …


pli: na saṅkhāre …


pli: na viññāṇaṁ attato samanupassati, na viññāṇavantaṁ vā attānaṁ, na attani vā viññāṇaṁ, na viññāṇasmiṁ vā attānaṁ—


pli: evaṁ kho, āvuso, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.


pli: Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī’ti.


pli: Evaṁ kho ahaṁ, bhante, bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassesiṁ samādapesiṁ samuttejesiṁ sampahaṁsesiṁ, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsin”ti.


pli: “Sādhu sādhu, ānanda.


pli: Sādhu kho tvaṁ, ānanda, bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsi:


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: …pe…


title_pli: Majjhima Nikāya 133 Mahākaccānabhaddekarattasutta

pli: Majjhima Nikāya 133


pli: Mahākaccānabhaddekarattasutta


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati tapodārāme.


pli: Atha kho āyasmā samiddhi rattiyā paccūsasamayaṁ paccuṭṭhāya yena tapodo tenupasaṅkami gattāni parisiñcituṁ.


pli: Tapode gattāni parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsi gattāni pubbāpayamāno.


pli: Atha kho aññatarā devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ tapodaṁ obhāsetvā yenāyasmā samiddhi tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhitā kho sā devatā āyasmantaṁ samiddhiṁ etadavoca:


pli: “dhāresi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā”ti?


pli: “Na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā”ti?


pli: “Ahampi kho, bhikkhu, na dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Dhāresi pana tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattiyo gāthā”ti?


pli: “Na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattiyo gāthāti.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattiyo gāthā”ti?


pli: “Ahampi kho, bhikkhu na dhāremi bhaddekarattiyo gāthāti.


pli: Uggaṇhāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: pariyāpuṇāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: dhārehi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Atthasaṁhito, bhikkhu, bhaddekarattassa uddeso ca vibhaṅgo ca ādibrahmacariyako”ti.


pli: Idamavoca sā devatā.


pli: Idaṁ vatvā tatthevantaradhāyi.


pli: Atha kho āyasmā samiddhi tassā rattiyā accayena yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā samiddhi bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “Idhāhaṁ, bhante, rattiyā paccūsasamayaṁ paccuṭṭhāya yena tapodo tenupasaṅkamiṁ gattāni parisiñcituṁ.


pli: Tapode gattāni parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsiṁ gattāni pubbāpayamāno.


pli: Atha kho bhante, aññatarā devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ tapodaṁ obhāsetvā yenāhaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhitā kho sā devatā maṁ etadavoca:


pli: ‘dhāresi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā’ti?


pli: Evaṁ vutte, ahaṁ, bhante, taṁ devataṁ etadavocaṁ:


pli: ‘na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā’ti?


pli: ‘Ahampi kho, bhikkhu, na dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Dhāresi pana tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattiyo gāthā’ti?


pli: ‘Na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattiyo gāthāti.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattiyo gāthā’ti?


pli: ‘Ahampi kho, bhikkhu, na dhāremi bhaddekarattiyo gāthāti.


pli: Uggaṇhāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: pariyāpuṇāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: dhārehi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Atthasaṁhito, bhikkhu, bhaddekarattassa uddeso ca vibhaṅgo ca ādibrahmacariyako’ti.


pli: Idamavoca, bhante, sā devatā.


pli: Idaṁ vatvā tatthevantaradhāyi.


pli: Sādhu me, bhante, bhagavā bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca desetū”ti.


pli: “Tena hi, bhikkhu, suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi; bhāsissāmī”ti.


pli: “Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā samiddhi bhagavato paccassosi.


pli: Bhagavā etadavoca:


pli: “Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī”ti.


pli: Idamavoca bhagavā;


pli: idaṁ vatvāna sugato uṭṭhāyāsanā vihāraṁ pāvisi.


pli: Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ, acirapakkantassa bhagavato, etadahosi:


pli: “idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī’ti.


pli: Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā”ti?


pli: Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi:


pli: “ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ;


pli: pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.


pli: Yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā”ti.


pli: Atha kho te bhikkhū yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmatā mahākaccānena saddhiṁ sammodiṁsu.


pli: Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etadavocuṁ:


pli: “idaṁ kho no, āvuso kaccāna, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: …pe…


pli: Tesaṁ no, āvuso kaccāna, amhākaṁ, acirapakkantassa bhagavato, etadahosi—


pli: idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyāti?


pli: Tesaṁ no, āvuso kaccāna, amhākaṁ etadahosi:


pli: ‘ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.


pli: Pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.


pli: Yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā’ti.


pli: Vibhajatāyasmā mahākaccāno”ti.


pli: “Seyyathāpi, āvuso, puriso sāratthiko sāragavesī sārapariyesanaṁ caramāno mahato rukkhassa tiṭṭhato sāravato atikkammeva mūlaṁ atikkamma khandhaṁ sākhāpalāse sāraṁ pariyesitabbaṁ maññeyya;


pli: evaṁsampadamidaṁ āyasmantānaṁ satthari sammukhībhūte taṁ bhagavantaṁ atisitvā amhe etamatthaṁ paṭipucchitabbaṁ maññatha.


pli: So hāvuso, bhagavā jānaṁ jānāti, passaṁ passati, cakkhubhūto ñāṇabhūto dhammabhūto brahmabhūto vattā pavattā atthassa ninnetā amatassa dātā dhammassāmī tathāgato.


pli: So ceva panetassa kālo ahosi yaṁ bhagavantaṁyeva etamatthaṁ paṭipuccheyyātha, yathā vo bhagavā byākareyya tathā naṁ dhāreyyāthā”ti.


pli: “Addhāvuso kaccāna, bhagavā jānaṁ jānāti, passaṁ passati, cakkhubhūto ñāṇabhūto dhammabhūto brahmabhūto vattā pavattā atthassa ninnetā amatassa dātā dhammassāmī tathāgato.


pli: So ceva panetassa kālo ahosi yaṁ bhagavantaṁyeva etamatthaṁ paṭipuccheyyāma;


pli: yathā no bhagavā byākareyya tathā naṁ dhāreyyāma.


pli: Api cāyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ;


pli: pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.


pli: Vibhajatāyasmā mahākaccāno agaruṁ karitvā”ti.


pli: “Tena hāvuso, suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.


pli: “Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato mahākaccānassa paccassosuṁ.


pli: Āyasmā mahākaccāno etadavoca:


pli: “Yaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: …pe…


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī’ti.


pli: Imassa kho ahaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmi—


pli: Kathañca, āvuso, atītaṁ anvāgameti?


pli: Iti me cakkhu ahosi atītamaddhānaṁ iti rūpāti—


pli: tattha chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa tadabhinandati, tadabhinandanto atītaṁ anvāgameti.


pli: Iti me sotaṁ ahosi atītamaddhānaṁ iti saddāti …pe…


pli: iti me ghānaṁ ahosi atītamaddhānaṁ iti gandhāti …


pli: iti me jivhā ahosi atītamaddhānaṁ iti rasāti …


pli: iti me kāyo ahosi atītamaddhānaṁ iti phoṭṭhabbāti …


pli: iti me mano ahosi atītamaddhānaṁ iti dhammāti—


pli: tattha chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa tadabhinandati, tadabhinandanto atītaṁ anvāgameti—


pli: evaṁ kho, āvuso, atītaṁ anvāgameti.


pli: Kathañca, āvuso, atītaṁ nānvāgameti?


pli: tattha na chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, na chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa na tadabhinandati, na tadabhinandanto atītaṁ nānvāgameti.


pli: tattha na chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, na chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa, na tadabhinandati, na tadabhinandanto atītaṁ nānvāgameti—


pli: evaṁ kho, āvuso, atītaṁ nānvāgameti.


pli: Kathañca, āvuso, anāgataṁ paṭikaṅkhati?


pli: Iti me cakkhu siyā anāgatamaddhānaṁ iti rūpāti—


pli: appaṭiladdhassa paṭilābhāya cittaṁ paṇidahati, cetaso paṇidhānapaccayā tadabhinandati, tadabhinandanto anāgataṁ paṭikaṅkhati.


pli: Iti me sotaṁ siyā anāgatamaddhānaṁ iti saddāti …pe…


pli: iti me ghānaṁ siyā anāgatamaddhānaṁ iti gandhāti …


pli: iti me jivhā siyā anāgatamaddhānaṁ iti rasāti …


pli: iti me kāyo siyā anāgatamaddhānaṁ iti phoṭṭhabbāti …


pli: iti me mano siyā anāgatamaddhānaṁ iti dhammāti—


pli: appaṭiladdhassa paṭilābhāya cittaṁ paṇidahati, cetaso paṇidhānapaccayā tadabhinandati, tadabhinandanto anāgataṁ paṭikaṅkhati—


pli: evaṁ kho, āvuso, anāgataṁ paṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, āvuso, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati?


pli: appaṭiladdhassa paṭilābhāya cittaṁ nappaṇidahati, cetaso appaṇidhānapaccayā na tadabhinandati, na tadabhinandanto anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.


pli: appaṭiladdhassa paṭilābhāya cittaṁ nappaṇidahati, cetaso appaṇidhānapaccayā na tadabhinandati, na tadabhinandanto anāgataṁ nappaṭikaṅkhati—


pli: evaṁ kho, āvuso, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, āvuso, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati?


pli: Yañcāvuso, cakkhu ye ca rūpā—


pli: ubhayametaṁ paccuppannaṁ.


pli: Tasmiñce paccuppanne chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa tadabhinandati, tadabhinandanto paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.


pli: Yañcāvuso, sotaṁ ye ca saddā …pe…


pli: yañcāvuso, ghānaṁ ye ca gandhā …


pli: yā cāvuso, jivhā ye ca rasā …


pli: yo cāvuso, kāyo ye ca phoṭṭhabbā …


pli: yo cāvuso, mano ye ca dhammā—


pli: Tasmiñce paccuppanne chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa tadabhinandati, tadabhinandanto paccuppannesu dhammesu saṁhīrati—


pli: evaṁ kho, āvuso, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.


pli: Kathañca, āvuso, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati?


pli: Tasmiñce paccuppanne na chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, na chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa na tadabhinandati, na tadabhinandanto paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.


pli: Tasmiñce paccuppanne na chandarāgappaṭibaddhaṁ hoti viññāṇaṁ, na chandarāgappaṭibaddhattā viññāṇassa na tadabhinandati, na tadabhinandanto paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati—


pli: evaṁ kho, āvuso, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.


pli: Yaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: …pe…


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī’ti.


pli: Imassa kho ahaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmi.


pli: Ākaṅkhamānā ca pana tumhe āyasmanto bhagavantaṁyeva upasaṅkamitvā etamatthaṁ paṭipuccheyyātha,


pli: yathā vo bhagavā byākaroti tathā naṁ dhāreyyāthā”ti.


pli: Atha kho te bhikkhū āyasmato mahākaccānassa bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:


pli: “yaṁ kho no, bhante, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ, acirapakkantassa bhagavato, etadahosi:


pli: ‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:


pli: “Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī”ti.


pli: Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā’ti?


pli: Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ etadahosi:


pli: ‘ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.


pli: Pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.


pli: Yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā’ti.


pli: Atha kho mayaṁ, bhante, yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkamimha; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipucchimha.


pli: Tesaṁ no, bhante, āyasmatā mahākaccānena imehi ākārehi imehi padehi imehi byañjanehi attho vibhatto”ti.


pli: “Paṇḍito, bhikkhave, mahākaccāno; mahāpañño, bhikkhave mahākaccāno.


pli: Mañcepi tumhe, bhikkhave, etamatthaṁ paṭipuccheyyātha, ahampi taṁ evamevaṁ byākareyyaṁ yathā taṁ mahākaccānena byākataṁ.


pli: Eso cevetassa attho. Evañca naṁ dhārethā”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.


title_pli: Majjhima Nikāya 134 Lomasakaṅgiyabhaddekarattasutta

pli: Majjhima Nikāya 134


pli: Kathañca, bhikkhu, atītaṁ anvāgameti …pe…


pli: Lomasakaṅgiyabhaddekarattasutta


pli: evaṁ kho, bhikkhu, atītaṁ anvāgameti.


pli: Kathañca, bhikkhu, atītaṁ nānvāgameti …pe…


pli: evaṁ kho, bhikkhu, atītaṁ nānvāgameti.


pli: Kathañca, bhikkhu, anāgataṁ paṭikaṅkhati …pe…


pli: evaṁ kho, bhikkhu, anāgataṁ paṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, bhikkhu, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati …pe…


pli: evaṁ kho, bhikkhu, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.


pli: Kathañca, bhikkhu, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati …pe…


pli: evaṁ kho, bhikkhu, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.


pli: Kathañca, bhikkhu, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati …pe…


pli: evaṁ kho, bhikkhu, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.


pli: Tena kho pana samayena āyasmā lomasakaṅgiyo sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.


pli: Atha kho candano devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṁ nigrodhārāmaṁ obhāsetvā yenāyasmā lomasakaṅgiyo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho candano devaputto āyasmantaṁ lomasakaṅgiyaṁ etadavoca:


pli: “dhāresi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā”ti?


pli: “Na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā”ti?


pli: “Ahampi kho, bhikkhu, na dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Dhāresi pana tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattiyo gāthā”ti?


pli: “Na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattiyo gāthā.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattiyo gāthā”ti?


pli: “Dhāremi kho ahaṁ, bhikkhu, bhaddekarattiyo gāthā”ti.


pli: “Yathā kathaṁ pana tvaṁ, āvuso, dhāresi bhaddekarattiyo gāthā”ti?


pli: “Ekamidaṁ, bhikkhu, samayaṁ bhagavā devesu tāvatiṁsesu viharati pāricchattakamūle paṇḍukambalasilāyaṁ.


pli: Tatra bhagavā devānaṁ tāvatiṁsānaṁ bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsi:


pli: ‘Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī’ti.


pli: Evaṁ kho ahaṁ, bhikkhu, dhāremi bhaddekarattiyo gāthā.


pli: Uggaṇhāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: pariyāpuṇāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: dhārehi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Atthasaṁhito, bhikkhu, bhaddekarattassa uddeso ca vibhaṅgo ca ādibrahmacariyako”ti.


pli: Idamavoca candano devaputto.


pli: Idaṁ vatvā tatthevantaradhāyi.


pli: Atha kho āyasmā lomasakaṅgiyo tassā rattiyā accayena senāsanaṁ saṁsāmetvā pattacīvaramādāya yena sāvatthi tena cārikaṁ pakkāmi.


pli: Anupubbena cārikaṁ caramāno yena sāvatthi jetavanaṁ anāthapiṇḍikassa ārāmo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā lomasakaṅgiyo bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ sakkesu viharāmi kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.


pli: Atha kho, bhante, aññataro devaputto abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇo kevalakappaṁ nigrodhārāmaṁ obhāsetvā yenāhaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho, bhante, so devaputto maṁ etadavoca:


pli: ‘dhāresi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā’ti?


pli: Evaṁ vutte, ahaṁ, bhante, taṁ devaputtaṁ etadavocaṁ:


pli: ‘na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañcā’ti?


pli: ‘Ahampi kho, bhikkhu, na dhāremi bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Dhāresi pana tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattiyo gāthā’ti?


pli: ‘Na kho ahaṁ, āvuso, dhāremi bhaddekarattiyo gāthā.


pli: Tvaṁ panāvuso, dhāresi bhaddekarattiyo gāthā’ti?


pli: ‘Dhāremi kho ahaṁ, bhikkhu, bhaddekarattiyo gāthā’ti.


pli: ‘Yathā kathaṁ pana tvaṁ, āvuso, dhāresi bhaddekarattiyo gāthā’ti?


pli: ‘Ekamidaṁ, bhikkhu, samayaṁ bhagavā devesu tāvatiṁsesu viharati pāricchattakamūle paṇḍukambalasilāyaṁ.


pli: Tatra kho bhagavā devānaṁ tāvatiṁsānaṁ bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca abhāsi:


pli: “Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: …pe…


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate munī”ti.


pli: Evaṁ kho ahaṁ, bhikkhu, dhāremi bhaddekarattiyo gāthā.


pli: Uggaṇhāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: pariyāpuṇāhi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca;


pli: dhārehi tvaṁ, bhikkhu, bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca.


pli: Atthasaṁhito, bhikkhu, bhaddekarattassa uddeso ca vibhaṅgo ca ādibrahmacariyako’ti.


pli: Idamavoca, bhante, so devaputto.


pli: Idaṁ vatvā tatthevantaradhāyi.


pli: Sādhu me, bhante, bhagavā bhaddekarattassa uddesañca vibhaṅgañca desetū”ti.


pli: “Jānāsi pana tvaṁ, bhikkhu, taṁ devaputtan”ti?


pli: “Na kho ahaṁ, bhante, jānāmi taṁ devaputtan”ti.


pli: “Candano nāma so, bhikkhu, devaputto.


pli: Candano, bhikkhu, devaputto aṭṭhiṁ katvā manasikatvā sabbacetasā samannāharitvā ohitasoto dhammaṁ suṇāti.


pli: Tena hi, bhikkhu, suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi; bhāsissāmī”ti.


pli: “Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā lomasakaṅgiyo bhagavato paccassosi.


pli: Bhagavā etadavoca:


pli: “Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;


pli: Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,


pli: appattañca anāgataṁ.


pli: Paccuppannañca yo dhammaṁ,


pli: tattha tattha vipassati;


pli: Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,


pli: taṁ vidvā manubrūhaye.


pli: Ajjeva kiccamātappaṁ,


pli: ko jaññā maraṇaṁ suve;


pli: Na hi no saṅgaraṁ tena,


pli: mahāsenena maccunā.


pli: Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,


pli: ahorattamatanditaṁ;


pli: Taṁ ve bhaddekarattoti,


pli: santo ācikkhate muni.


pli: Atītaṁ nānvāgameyya,


pli: santo ācikkhate munī”ti.


pli: Idamavoca bhagavā.


pli: Attamano āyasmā lomasakaṅgiyo bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.


title_pli: Majjhima Nikāya 135 Cūḷakammavibhaṅgasutta

pli: Majjhima Nikāya 135


pli: Cūḷakammavibhaṅgasutta


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane, anāthapiṇḍikassa ārāme.


pli: Atha kho subho māṇavo todeyyaputto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodi.


pli: Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “Ko nu kho, bho gotama, hetu ko paccayo yena manussānaṁyeva sataṁ manussabhūtānaṁ dissanti hīnappaṇītatā?


pli: Dissanti hi, bho gotama, manussā appāyukā, dissanti dīghāyukā;


pli: dissanti bavhābādhā, dissanti appābādhā;


pli: dissanti dubbaṇṇā, dissanti vaṇṇavanto;


pli: dissanti appesakkhā, dissanti mahesakkhā;


pli: dissanti appabhogā, dissanti mahābhogā;


pli: dissanti nīcakulīnā, dissanti uccākulīnā;


pli: dissanti duppaññā, dissanti paññavanto.


pli: Ko nu kho, bho gotama, hetu ko paccayo yena manussānaṁyeva sataṁ manussabhūtānaṁ dissanti hīnappaṇītatā”ti?


pli: “Kammassakā, māṇava, sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū kammappaṭisaraṇā.


pli: Kammaṁ satte vibhajati yadidaṁ—


pli: hīnappaṇītatāyā”ti.


pli: “Na kho ahaṁ imassa bhoto gotamassa saṅkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ ājānāmi.


pli: Sādhu me bhavaṁ gotamo tathā dhammaṁ desetu yathā ahaṁ imassa bhoto gotamassa saṅkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ ājāneyyan”ti.


pli: “Tena hi, māṇava, suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi; bhāsissāmī”ti.


pli: “Evaṁ, bho”ti kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavato paccassosi.


pli: Bhagavā etadavoca:


pli: “Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu.


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati appāyuko hoti.


pli: Appāyukasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: pāṇātipātī hoti luddo lohitapāṇi hatapahate niviṭṭho adayāpanno pāṇabhūtesu.


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho, lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati.


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati dīghāyuko hoti.


pli: Dīghāyukasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho, lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati.


pli: Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā sattānaṁ viheṭhakajātiko hoti, pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati bavhābādho hoti.


pli: Bavhābādhasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: sattānaṁ viheṭhakajātiko hoti pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā.


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā sattānaṁ aviheṭhakajātiko hoti pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati appābādho hoti.


pli: Appābādhasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: sattānaṁ aviheṭhakajātiko hoti pāṇinā vā leḍḍunā vā daṇḍena vā satthena vā.


pli: Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā kodhano hoti upāyāsabahulo.


pli: Appampi vutto samāno abhisajjati kuppati byāpajjati patiṭṭhīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti.


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati dubbaṇṇo hoti.


pli: Dubbaṇṇasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: kodhano hoti upāyāsabahulo;


pli: appampi vutto samāno abhisajjati kuppati byāpajjati patiṭṭhīyati kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti.


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā akkodhano hoti anupāyāsabahulo;


pli: bahumpi vutto samāno nābhisajjati na kuppati na byāpajjati na patiṭṭhīyati na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti.


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati pāsādiko hoti.


pli: Pāsādikasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: akkodhano hoti anupāyāsabahulo;


pli: Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā issāmanako hoti;


pli: paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu issati upadussati issaṁ bandhati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati appesakkho hoti.


pli: Appesakkhasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: issāmanako hoti;


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā anissāmanako hoti;


pli: paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu na issati na upadussati na issaṁ bandhati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati mahesakkho hoti.


pli: Mahesakkhasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: anissāmanako hoti;


pli: Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā na dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ.


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati appabhogo hoti.


pli: Appabhogasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: na dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ.


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ.


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati mahābhogo hoti.


pli: Mahābhogasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: dātā hoti samaṇassa vā brāhmaṇassa vā annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ.


pli: Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā thaddho hoti atimānī—


pli: abhivādetabbaṁ na abhivādeti, paccuṭṭhātabbaṁ na paccuṭṭheti, āsanārahassa na āsanaṁ deti, maggārahassa na maggaṁ deti, sakkātabbaṁ na sakkaroti, garukātabbaṁ na garukaroti, mānetabbaṁ na māneti, pūjetabbaṁ na pūjeti.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati nīcakulīno hoti.


pli: Nīcakulīnasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: thaddho hoti atimānī;


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā atthaddho hoti anatimānī;


pli: abhivādetabbaṁ abhivādeti, paccuṭṭhātabbaṁ paccuṭṭheti, āsanārahassa āsanaṁ deti, maggārahassa maggaṁ deti, sakkātabbaṁ sakkaroti, garukātabbaṁ garukaroti, mānetabbaṁ māneti, pūjetabbaṁ pūjeti.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati uccākulīno hoti.


pli: Uccākulīnasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: atthaddho hoti anatimānī;


pli: Idha, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā upasaṅkamitvā na paripucchitā hoti:


pli: ‘kiṁ, bhante, kusalaṁ, kiṁ akusalaṁ;


pli: kiṁ sāvajjaṁ, kiṁ anavajjaṁ;


pli: kiṁ sevitabbaṁ, kiṁ na sevitabbaṁ;


pli: kiṁ me karīyamānaṁ dīgharattaṁ ahitāya dukkhāya hoti, kiṁ vā pana me karīyamānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya hotī’ti?


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati duppañño hoti.


pli: Duppaññasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā upasaṅkamitvā na paripucchitā hoti:


pli: Idha pana, māṇava, ekacco itthī vā puriso vā samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā upasaṅkamitvā paripucchitā hoti:


pli: So tena kammena evaṁ samattena evaṁ samādinnena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.


pli: No ce kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati, sace manussattaṁ āgacchati yattha yattha paccājāyati mahāpañño hoti.


pli: Mahāpaññasaṁvattanikā esā, māṇava, paṭipadā yadidaṁ—


pli: samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā upasaṅkamitvā paripucchitā hoti:


pli: Iti kho, māṇava, appāyukasaṁvattanikā paṭipadā appāyukattaṁ upaneti, dīghāyukasaṁvattanikā paṭipadā dīghāyukattaṁ upaneti;


pli: bavhābādhasaṁvattanikā paṭipadā bavhābādhattaṁ upaneti, appābādhasaṁvattanikā paṭipadā appābādhattaṁ upaneti;


pli: dubbaṇṇasaṁvattanikā paṭipadā dubbaṇṇattaṁ upaneti, pāsādikasaṁvattanikā paṭipadā pāsādikattaṁ upaneti;


pli: appesakkhasaṁvattanikā paṭipadā appesakkhattaṁ upaneti, mahesakkhasaṁvattanikā paṭipadā mahesakkhattaṁ upaneti;


pli: appabhogasaṁvattanikā paṭipadā appabhogattaṁ upaneti, mahābhogasaṁvattanikā paṭipadā mahābhogattaṁ upaneti;


pli: nīcakulīnasaṁvattanikā paṭipadā nīcakulīnattaṁ upaneti, uccākulīnasaṁvattanikā paṭipadā uccākulīnattaṁ upaneti;


pli: duppaññasaṁvattanikā paṭipadā duppaññattaṁ upaneti, mahāpaññasaṁvattanikā paṭipadā mahāpaññattaṁ upaneti.


pli: Kammassakā, māṇava, sattā kammadāyādā kammayonī kammabandhū kammappaṭisaraṇā.


pli: Kammaṁ satte vibhajati yadidaṁ—


pli: hīnappaṇītatāyā”ti.


pli: Evaṁ vutte, subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “abhikkantaṁ, bho gotama, abhikkantaṁ, bho gotama.


pli: Seyyathāpi, bho gotama, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhotā gotamena anekapariyāyena dhammo pakāsito.


pli: Esāhaṁ bhavantaṁ gotamaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.


pli: Upāsakaṁ maṁ bhavaṁ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.


title_pli: Majjhima Nikāya 136 Mahākammavibhaṅgasutta

pli: Majjhima Nikāya 136


pli: Mahākammavibhaṅgasutta


pli: Evaṁ me sutaṁ—


pli: ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.


pli: Tena kho pana samayena āyasmā samiddhi araññakuṭikāyaṁ viharati.


pli: Atha kho potaliputto paribbājako jaṅghāvihāraṁ anucaṅkamamāno anuvicaramāno yenāyasmā samiddhi tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā samiddhinā saddhiṁ sammodi.


pli: Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho potaliputto paribbājako āyasmantaṁ samiddhiṁ etadavoca:


pli: “sammukhā metaṁ, āvuso samiddhi, samaṇassa gotamassa sutaṁ, sammukhā paṭiggahitaṁ:


pli: ‘moghaṁ kāyakammaṁ moghaṁ vacīkammaṁ, manokammameva saccan’ti.


pli: Atthi ca sā samāpatti yaṁ samāpattiṁ samāpanno na kiñci vediyatī”ti?


pli: “Mā hevaṁ, āvuso potaliputta, avaca; mā hevaṁ, āvuso potaliputta, avaca; mā bhagavantaṁ abbhācikkhi. Na hi sādhu bhagavato abbhakkhānaṁ. Na hi bhagavā evaṁ vadeyya:


pli: ‘Atthi ca kho sā, āvuso, samāpatti yaṁ samāpattiṁ samāpanno na kiñci vediyatī’”ti.


pli: “Kīvaciraṁ pabbajitosi, āvuso samiddhī”ti?


pli: “Na ciraṁ, āvuso, tīṇi vassānī”ti.


pli: “Ettha dāni mayaṁ there bhikkhū kiṁ vakkhāma, yatra hi nāma evaṁnavo bhikkhu satthāraṁ parirakkhitabbaṁ maññissati.


pli: Sañcetanikaṁ, āvuso samiddhi, kammaṁ katvā kāyena vācāya manasā kiṁ so vediyatī”ti?


pli: “Sañcetanikaṁ, āvuso potaliputta, kammaṁ katvā kāyena vācāya manasā dukkhaṁ so vediyatī”ti.


pli: Atha kho potaliputto paribbājako āyasmato samiddhissa bhāsitaṁ neva abhinandi nappaṭikkosi;


pli: anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.


pli: Atha kho āyasmā samiddhi acirapakkante potaliputte paribbājake yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā ānandena saddhiṁ sammodi.


pli: Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi.


pli: Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā samiddhi yāvatako ahosi potaliputtena paribbājakena saddhiṁ kathāsallāpo taṁ sabbaṁ āyasmato ānandassa ārocesi.


pli: Evaṁ vutte, āyasmā ānando āyasmantaṁ samiddhiṁ etadavoca:


pli: “atthi kho idaṁ, āvuso samiddhi, kathāpābhataṁ bhagavantaṁ dassanāya.


pli: Āyāmāvuso samiddhi, yena bhagavā tenupasaṅkamissāma; upasaṅkamitvā etamatthaṁ bhagavato ārocessāma.


pli: Yathā no bhagavā byākarissati tathā naṁ dhāressāmā”ti.


pli: “Evamāvuso”ti kho āyasmā samiddhi āyasmato ānandassa paccassosi.


pli: Atha kho āyasmā ca ānando āyasmā ca samiddhi yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu.


pli: Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando yāvatako ahosi āyasmato samiddhissa potaliputtena paribbājakena saddhiṁ kathāsallāpo taṁ sabbaṁ bhagavato ārocesi.


pli: Evaṁ vutte, bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ etadavoca:


pli: “dassanampi kho ahaṁ, ānanda, potaliputtassa paribbājakassa nābhijānāmi, kuto panevarūpaṁ kathāsallāpaṁ?


pli: Iminā ca, ānanda, samiddhinā moghapurisena potaliputtassa paribbājakassa vibhajjabyākaraṇīyo pañho ekaṁsena byākato”ti.


pli: Evaṁ vutte, āyasmā udāyī bhagavantaṁ etadavoca:


pli: “sace pana, bhante, āyasmatā samiddhinā idaṁ sandhāya bhāsitaṁ—


pli: yaṁ kiñci vedayitaṁ taṁ dukkhasmin”ti.


pli: Atha kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:


pli: “passasi no tvaṁ, ānanda, imassa udāyissa moghapurisassa ummaṅgaṁ?


pli: Aññāsiṁ kho ahaṁ, ānanda:


pli: ‘idānevāyaṁ udāyī moghapuriso ummujjamāno ayoniso ummujjissatī’ti.


pli: Ādiṁyeva, ānanda, potaliputtena paribbājakena tisso vedanā pucchitā.


pli: Sacāyaṁ, ānanda, samiddhi moghapuriso potaliputtassa paribbājakassa evaṁ puṭṭho evaṁ byākareyya: