Theravāda Vinaya Mahāvibhaṅga
id: pli-tv-bu-vb-pc32 VRI: vol 88 สยามรัฐ: vol 2 134 segments
Theravāda Vinaya Mahāvibhaṅga Pācittiyakaṇḍa Bhojanavagga 32. Gaṇabhojanasikkhāpada
Tena samayena buddho bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe. sya:2.309 Tena kho pana samayena devadatto parihīnalābhasakkāro sapariso kulesu viññāpetvā viññāpetvā bhuñjati. Manussā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti— “kathañhi nāma samaṇā sakyaputtiyā kulesu viññāpetvā viññāpetvā bhuñjissanti. Kassa sampannaṁ na manāpaṁ, kassa sāduṁ na ruccatī”ti. Assosuṁ kho bhikkhū tesaṁ manussānaṁ ujjhāyantānaṁ khiyyantānaṁ vipācentānaṁ. Ye te bhikkhū appicchā …pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti— “kathañhi nāma devadatto sapariso kulesu viññāpetvā viññāpetvā bhuñjissatī”ti …pe… “saccaṁ kira tvaṁ, devadatta, sapariso kulesu viññāpetvā viññāpetvā bhuñjasī”ti? “Saccaṁ, bhagavā”ti. Vigarahi buddho bhagavā …pe… kathañhi nāma tvaṁ, moghapurisa, sapariso kulesu viññāpetvā viññāpetvā bhuñjissasi. Netaṁ, moghapurisa, appasannānaṁ vā pasādāya …pe… evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane pācittiyan”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena manussā gilāne bhikkhū bhattena nimantenti. vri:88.101 · sya:2.310 Bhikkhū kukkuccāyantā nādhivāsenti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ. Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi— “anujānāmi, bhikkhave, gilānena bhikkhunā gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena manussā cīvaradānasamaye sacīvarabhattaṁ paṭiyādetvā bhikkhū nimantenti— “bhojetvā cīvarena acchādessāmā”ti. Bhikkhū kukkuccāyantā nādhivāsenti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Cīvaraṁ parittaṁ uppajjati. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, cīvaradānasamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena manussā cīvarakārake bhikkhū bhattena nimantenti. sya:2.311 Bhikkhū kukkuccāyantā nādhivāsenti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, cīvarakārasamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena bhikkhū manussehi saddhiṁ addhānaṁ gacchanti. vri:88.102 Atha kho te bhikkhū te manusse etadavocuṁ— “muhuttaṁ, āvuso, āgametha; piṇḍāya carissāmā”ti. Te evamāhaṁsu— “idheva, bhante, bhuñjathā”ti. Bhikkhū kukkuccāyantā na paṭiggaṇhanti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, addhānagamanasamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo, addhānagamanasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena bhikkhū manussehi saddhiṁ nāvāya gacchanti. sya:2.312 Atha kho te bhikkhū te manusse etadavocuṁ—“muhuttaṁ, āvuso, tīraṁ upanetha; piṇḍāya carissāmā”ti. Te evamāhaṁsu—“idheva, bhante, bhuñjathā”ti. Bhikkhū kukkuccāyantā na paṭiggaṇhanti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, nāvābhiruhanasamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo, addhānagamanasamayo, nāvābhiruhanasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena disāsu vassaṁvuṭṭhā bhikkhū rājagahaṁ āgacchanti bhagavantaṁ dassanāya. Manussā nānāverajjake bhikkhū passitvā bhattena nimantenti. Bhikkhū kukkuccāyantā nādhivāsenti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, mahāsamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. vri:88.103 Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo, addhānagamanasamayo, nāvābhiruhanasamayo, mahāsamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa ñātisālohito ājīvakesu pabbajito hoti. Atha kho so ājīvako yena rājā māgadho seniyo bimbisāro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṁ māgadhaṁ seniyaṁ bimbisāraṁ etadavoca—“icchāmahaṁ, mahārāja, sabbapāsaṇḍikabhattaṁ kātun”ti. sya:2.313 “Sace tvaṁ, bhante, buddhappamukhaṁ bhikkhusaṅghaṁ paṭhamaṁ bhojeyyāsi”. “Evaṁ kareyyāmī”ti. Atha kho so ājīvako bhikkhūnaṁ santike dūtaṁ pāhesi—“adhivāsentu me bhikkhū svātanāya bhattan”ti. Bhikkhū kukkuccāyantā nādhivāsenti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti. Atha kho so ājīvako yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodi, sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho so ājīvako bhagavantaṁ etadavoca— “bhavampi gotamo pabbajito, ahampi pabbajito; arahati pabbajito pabbajitassa piṇḍaṁ paṭiggahetuṁ. Adhivāsetu me bhavaṁ gotamo svātanāya bhattaṁ saddhiṁ bhikkhusaṅghenā”ti. Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena. Atha kho so ājīvako bhagavato adhivāsanaṁ viditvā pakkāmi. Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi— “anujānāmi, bhikkhave, samaṇabhattasamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo, addhānagamanasamayo, nāvābhiruhanasamayo, mahāsamayo, samaṇabhattasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti.
Gaṇabhojanaṁ nāma sya:2.314 yattha cattāro bhikkhū pañcannaṁ bhojanānaṁ aññatarena bhojanena nimantitā bhuñjanti. Etaṁ gaṇabhojanaṁ nāma. Aññatra samayāti ṭhapetvā samayaṁ. Gilānasamayo nāma vri:88.104 antamaso pādāpi phalitā honti. “Gilānasamayo”ti bhuñjitabbaṁ. Cīvaradānasamayo nāma anatthate kathine vassānassa pacchimo māso, atthate kathine pañcamāsā. “Cīvaradānasamayo”ti bhuñjitabbaṁ. Cīvarakārasamayo nāma cīvare kayiramāne. “Cīvarakārasamayo”ti bhuñjitabbaṁ. Addhānagamanasamayo nāma “addhayojanaṁ gacchissāmī”ti bhuñjitabbaṁ, gacchantena bhuñjitabbaṁ, gatena bhuñjitabbaṁ. Nāvābhiruhanasamayo nāma “nāvaṁ abhiruhissāmī”ti bhuñjitabbaṁ, āruḷhena bhuñjitabbaṁ, oruḷhena bhuñjitabbaṁ. Mahāsamayo nāma yattha dve tayo bhikkhū piṇḍāya caritvā yāpenti, catutthe āgate na yāpenti. “Mahāsamayo”ti bhuñjitabbaṁ. Samaṇabhattasamayo nāma yo koci paribbājakasamāpanno bhattaṁ karoti. “Samaṇabhattasamayo”ti bhuñjitabbaṁ. “Aññatra samayā bhuñjissāmī”ti paṭiggaṇhāti, āpatti dukkaṭassa. Ajjhohāre ajjhohāre āpatti pācittiyassa. Gaṇabhojane gaṇabhojanasaññī, aññatra samayā, bhuñjati, āpatti pācittiyassa. Gaṇabhojane vematiko, aññatra samayā, bhuñjati, āpatti pācittiyassa. Gaṇabhojane nagaṇabhojanasaññī, aññatra samayā, bhuñjati, āpatti pācittiyassa. Nagaṇabhojane gaṇabhojanasaññī, āpatti dukkaṭassa. sya:2.315 Nagaṇabhojane vematiko, āpatti dukkaṭassa. Nagaṇabhojane nagaṇabhojanasaññī, anāpatti. Anāpatti— vri:88.105 samaye, dve tayo ekato bhuñjanti, piṇḍāya caritvā ekato sannipatitvā bhuñjanti, niccabhattaṁ, salākabhattaṁ, pakkhikaṁ, uposathikaṁ, pāṭipadikaṁ, pañca bhojanāni ṭhapetvā sabbattha anāpatti, ummattakassa, ādikammikassāti. Gaṇabhojanasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.