← cp

Cariyāpiṭaka Akittivagga

id: cp9 VRI: vol 58 สยามรัฐ: vol 33 239 segments
Cariyāpiṭaka Akittivagga Dānapāramī 9 Vessantaracariya
“Yā me ahosi janikā, phussatī nāma khattiyā; Sā atītāsu jātīsu, sakkassa mahesī piyā.
Tassā āyukkhayaṁ ñatvā, devindo etadabravi; ‘Dadāmi te dasa vare, varabhadde yadicchasi’.
Evaṁ vuttā ca sā devī, sakkaṁ punidamabravi; ‘Kiṁ nu me aparādhatthi, kiṁ nu dessā ahaṁ tava; Rammā cāvesi maṁ ṭhānā, vātova dharaṇīruhaṁ’.
Evaṁ vutto ca so sakko, puna tassidamabravi; ‘Na ceva te kataṁ pāpaṁ, na ca me tvaṁsi appiyā.
Ettakaṁyeva te āyu, cavanakālo bhavissati; Paṭiggaṇha mayā dinne, vare dasa varuttame’.
Sakkena sā dinnavarā, tuṭṭhahaṭṭhā pamoditā; Mamaṁ abbhantaraṁ katvā, phussatī dasa vare varī.
Tato cutā sā phussatī, khattiye upapajjatha; Jetuttaramhi nagare, sañjayena samāgami.
Yadāhaṁ phussatiyā kucchiṁ, okkanto piyamātuyā; Mama tejena me mātā, sadā dānaratā ahu.
Adhane āture jiṇṇe, yācake addhike jane; Samaṇe brāhmaṇe khīṇe, deti dānaṁ akiñcane.
Dasa māse dhārayitvāna, karonte puraṁ padakkhiṇaṁ; Vessānaṁ vīthiyā majjhe, janesi phussatī mamaṁ.
Na mayhaṁ mattikaṁ nāmaṁ, napi pettikasambhavaṁ; Jātettha vessavīthiyā, tasmā vessantaro ahu.
Yadāhaṁ dārako homi, jātiyā aṭṭhavassiko; Tadā nisajja pāsāde, dānaṁ dātuṁ vicintayiṁ.
‘Hadayaṁ dadeyyaṁ cakkhuṁ, maṁsampi rudhirampi ca; Dadeyyaṁ kāyaṁ sāvetvā, yadi koci yācaye mamaṁ’.
Sabhāvaṁ cintayantassa, akampitamasaṇṭhitaṁ; Akampi tattha pathavī, sineruvanavaṭaṁsakā.
Anvaddhamāse pannarase, puṇṇamāse uposathe; Paccayaṁ nāgamāruyha, dānaṁ dātuṁ upāgamiṁ.
Kaliṅgaraṭṭhavisayā, brāhmaṇā upagañchu maṁ; Ayācuṁ maṁ hatthināgaṁ, dhaññaṁ maṅgalasammataṁ.
‘Avuṭṭhiko janapado, dubbhikkho chātako mahā; Dadāhi pavaraṁ nāgaṁ, sabbasetaṁ gajuttamaṁ’.
Dadāmi na vikampāmi, yaṁ maṁ yācanti brāhmaṇā; Santaṁ nappatigūhāmi, dāne me ramate mano.
Na me yācakamanuppatte, paṭikkhepo anucchavo; Mā me bhijji samādānaṁ, dassāmi vipulaṁ gajaṁ.
Nāgaṁ gahetvā soṇḍāya, bhiṅgāre ratanāmaye; Jalaṁ hatthe ākiritvā, brāhmaṇānaṁ adaṁ gajaṁ.
Punāparaṁ dadantassa, sabbasetaṁ gajuttamaṁ; Tadāpi pathavī kampi, sineruvanavaṭaṁsakā.
Tassa nāgassa dānena, sivayo kuddhā samāgatā; Pabbājesuṁ sakā raṭṭhā, ‘vaṅkaṁ gacchatu pabbataṁ’.
Tesaṁ nicchubhamānānaṁ, akampitamasaṇṭhitaṁ; Mahādānaṁ pavattetuṁ, ekaṁ varamayācisaṁ.
Yācitā sivayo sabbe, ekaṁ varamadaṁsu me; Sāvayitvā kaṇṇabheriṁ, mahādānaṁ dadāmahaṁ.
Athettha vattatī saddo, tumulo bheravo mahā; Dānenimaṁ nīharanti, puna dānaṁ dadātayaṁ.
Hatthiṁ asse rathe datvā, dāsiṁ dāsaṁ gavaṁ dhanaṁ; Mahādānaṁ daditvāna, nagarā nikkhamiṁ tadā.
Nikkhamitvāna nagarā, nivattitvā vilokite; Tadāpi pathavī kampi, sineruvanavaṭaṁsakā.
Catuvāhiṁ rathaṁ datvā, ṭhatvā cātummahāpathe; Ekākiyo adutiyo, maddideviṁ idamabraviṁ.
‘Tvaṁ maddi kaṇhaṁ gaṇhāhi, lahukā esā kaniṭṭhikā; Ahaṁ jāliṁ gahessāmi, garuko bhātiko hi so’.
Padumaṁ puṇḍarīkaṁva, maddī kaṇhājinaggahī; Ahaṁ suvaṇṇabimbaṁva, jāliṁ khattiyamaggahiṁ.
Abhijātā sukhumālā, khattiyā caturo janā; Visamaṁ samaṁ akkamantā, vaṅkaṁ gacchāma pabbataṁ.
Ye keci manujā enti, anumagge paṭippathe; Maggante paṭipucchāma, ‘kuhiṁ vaṅkantapabbato’.
Te tattha amhe passitvā, karuṇaṁ giramudīrayuṁ; Dukkhante paṭivedenti, dūre vaṅkantapabbato.
Yadi passanti pavane, dārakā phaline dume; Tesaṁ phalānaṁ hetumhi, uparodanti dārakā.
Rodante dārake disvā, ubbiddhā vipulā dumā; Sayamevoṇamitvāna, upagacchanti dārake.
Idaṁ acchariyaṁ disvā, abbhutaṁ lomahaṁsanaṁ; Sāhukāraṁ pavattesi, maddī sabbaṅgasobhanā.
Accheraṁ vata lokasmiṁ, abbhutaṁ lomahaṁsanaṁ; Vessantarassa tejena, sayamevoṇatā dumā.
Saṅkhipiṁsu pathaṁ yakkhā, anukampāya dārake; Nikkhantadivaseneva, cetaraṭṭhamupāgamuṁ.
Saṭṭhirājasahassāni, tadā vasanti mātule; Sabbe pañjalikā hutvā, rodamānā upāgamuṁ.
Tattha vattetvā sallāpaṁ, cetehi cetaputtehi; Te tato nikkhamitvāna, vaṅkaṁ agamu pabbataṁ.
Āmantayitvā devindo, vissakammaṁ mahiddhikaṁ; Assamaṁ sukataṁ rammaṁ, paṇṇasālaṁ sumāpaya.
Sakkassa vacanaṁ sutvā, vissakammo mahiddhiko; Assamaṁ sukataṁ rammaṁ, paṇṇasālaṁ sumāpayi.
Ajjhogāhetvā pavanaṁ, appasaddaṁ nirākulaṁ; Caturo janā mayaṁ tattha, vasāma pabbatantare.
Ahañca maddidevī ca, jālī kaṇhājinā cubho; Aññamaññaṁ sokanudā, vasāma assame tadā.
Dārake anurakkhanto, asuñño homi assame; Maddī phalaṁ āharitvā, poseti sā tayo jane.
Pavane vasamānassa, addhiko maṁ upāgami; Āyāci puttake mayhaṁ, jāliṁ kaṇhājinaṁ cubho.
Yācakaṁ upagataṁ disvā, hāso me upapajjatha; Ubho putte gahetvāna, adāsiṁ brāhmaṇe tadā.
Sake putte cajantassa, jūjake brāhmaṇe yadā; Tadāpi pathavī kampi, sineruvanavaṭaṁsakā.
Punadeva sakko oruyha, hutvā brāhmaṇasannibho; Āyāci maṁ maddideviṁ, sīlavantiṁ patibbataṁ.
Maddiṁ hatthe gahetvāna, udakañjali pūriya; Pasannamanasaṅkappo, tassa maddiṁ adāsahaṁ.
Maddiyā dīyamānāya, gagane devā pamoditā; Tadāpi pathavī kampi, sineruvanavaṭaṁsakā.
Jāliṁ kaṇhājinaṁ dhītaṁ, maddideviṁ patibbataṁ; Cajamāno na cintesiṁ, bodhiyāyeva kāraṇā.
Na me dessā ubho puttā, maddidevī na dessiyā; Sabbaññutaṁ piyaṁ mayhaṁ, tasmā piye adāsahaṁ.
Punāparaṁ brahāraññe, mātāpitusamāgame; Karuṇaṁ paridevante, sallapante sukhaṁ dukhaṁ.
Hirottappena garunā, ubhinnaṁ upasaṅkami; Tadāpi pathavī kampi, sineruvanavaṭaṁsakā.
Punāparaṁ brahāraññā, nikkhamitvā sañātibhi; Pavisāmi puraṁ rammaṁ, jetuttaraṁ puruttamaṁ.
Ratanāni satta vassiṁsu, mahāmegho pavassatha; Tadāpi pathavī kampi, sineruvanavaṭaṁsakā.
Acetanāyaṁ pathavī, aviññāya sukhaṁ dukhaṁ; Sāpi dānabalā mayhaṁ, sattakkhattuṁ pakampathā”ti.
Vessantaracariyaṁ navamaṁ.