Theravāda Vinaya Mahāvibhaṅga
id: pli-tv-bu-vb-pc46 VRI: vol 88 สยามรัฐ: vol 2 122 segments
Theravāda Vinaya Mahāvibhaṅga Pācittiyakaṇḍa Acelakavagga 46. Cārittasikkhāpada
Tena samayena buddho bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe. vri:88.135 · sya:2.362 Tena kho pana samayena āyasmato upanandassa sakyaputtassa upaṭṭhākakulaṁ āyasmantaṁ upanandaṁ sakyaputtaṁ bhattena nimantesi. Aññepi bhikkhū bhattena nimantesi. Tena kho pana samayena āyasmā upanando sakyaputto purebhattaṁ, kulāni payirupāsati. Atha kho te bhikkhū te manusse etadavocuṁ— “dethāvuso, bhattan”ti. “Āgametha, bhante, yāvāyyo upanando āgacchatī”ti. Dutiyampi kho te bhikkhū …pe… tatiyampi kho te bhikkhū te manusse etadavocuṁ— “dethāvuso, bhattaṁ; pure kālo atikkamatī”ti. “Yampi mayaṁ, bhante, bhattaṁ karimhā ayyassa upanandassa kāraṇā. Āgametha, bhante, yāvāyyo upanando āgacchatī”ti. Atha kho āyasmā upanando sakyaputto purebhattaṁ kulāni payirupāsitvā divā āgacchati. sya:2.363 Bhikkhū na cittarūpaṁ bhuñjiṁsu. Ye te bhikkhū appicchā …pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti— “kathañhi nāma āyasmā upanando sakyaputto nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjissatī”ti …pe… “saccaṁ kira tvaṁ, upananda, nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjasī”ti? “Saccaṁ, bhagavā”ti. Vigarahi buddho bhagavā …pe… kathañhi nāma tvaṁ, moghapurisa, nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjissasi. Netaṁ, moghapurisa, appasannānaṁ vā pasādāya …pe… evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Yo pana bhikkhu nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjeyya, pācittiyan”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena āyasmato upanandassa sakyaputtassa upaṭṭhākakulaṁ saṅghassatthāya khādanīyaṁ pāhesi— “ayyassa upanandassa dassetvā saṅghassa dātabban”ti. Tena kho pana samayena āyasmā upanando sakyaputto gāmaṁ piṇḍāya paviṭṭho hoti. Atha kho te manussā ārāmaṁ gantvā bhikkhū pucchiṁsu— “kahaṁ, bhante, ayyo upanando”ti? “Esāvuso, āyasmā upanando sakyaputto gāmaṁ piṇḍāya paviṭṭho”ti. “Idaṁ, bhante, khādanīyaṁ ayyassa upanandassa dassetvā saṅghassa dātabban”ti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ. Atha kho bhagavā etasmiṁ nidāne etasmiṁ pakaraṇe dhammiṁ kathaṁ katvā bhikkhū āmantesi— “tena hi, bhikkhave, paṭiggahetvā nikkhipatha yāva upanando āgacchatī”ti. Atha kho āyasmā upanando sakyaputto—“bhagavatā paṭikkhittaṁ purebhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjitun”ti pacchābhattaṁ kulāni payirupāsitvā divā paṭikkami, khādanīyaṁ ussāriyittha. vri:88.136 · sya:2.364 Ye te bhikkhū appicchā …pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti— “kathañhi nāma āyasmā upanando sakyaputto pacchābhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjissatī”ti …pe… “saccaṁ kira tvaṁ, upananda, pacchābhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjasī”ti? “Saccaṁ, bhagavā”ti. Vigarahi buddho bhagavā …pe… kathañhi nāma tvaṁ, moghapurisa, pacchābhattaṁ kulesu cārittaṁ āpajjissasi. Netaṁ, moghapurisa, appasannānaṁ vā pasādāya …pe… evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Yo pana bhikkhu nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjeyya, pācittiyan”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena bhikkhū cīvaradānasamaye kukkuccāyantā kulāni na payirupāsanti. Cīvaraṁ parittaṁ uppajjati. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, cīvaradānasamaye kulāni payirupāsituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Yo pana bhikkhu nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjeyya, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Cīvaradānasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena bhikkhū cīvarakammaṁ karonti, attho ca hoti sūciyāpi suttenapi satthakenapi. sya:2.365 Bhikkhū kukkuccāyantā kulāni na payirupāsanti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, cīvarakārasamaye kulāni payirupāsituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Yo pana bhikkhu nimantito sabhatto samāno purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjeyya, aññatra samayā, pācittiyaṁ. vri:88.137 Tatthāyaṁ samayo. Cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti. Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.
Tena kho pana samayena bhikkhū gilānā honti, attho ca hoti bhesajjehi. Bhikkhū kukkuccāyantā kulāni na payirupāsanti. Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… anujānāmi, bhikkhave, santaṁ bhikkhuṁ āpucchā kulāni payirupāsituṁ. Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Yo pana bhikkhu nimantito sabhatto samāno santaṁ bhikkhuṁ anāpucchā purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjeyya, aññatra samayā, pācittiyaṁ. Tatthāyaṁ samayo. Cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo—ayaṁ tattha samayo”ti.
Yo panāti yo yādiso …pe… bhikkhūti …pe… ayaṁ imasmiṁ atthe adhippeto bhikkhūti. Nimantito nāma pañcannaṁ bhojanānaṁ aññatarena bhojanena nimantito. Sabhatto nāma sya:2.366 yena nimantito tena sabhatto. Santaṁ nāma bhikkhuṁ sakkā hoti āpucchā pavisituṁ. Asantaṁ nāma bhikkhuṁ na sakkā hoti āpucchā pavisituṁ. Purebhattaṁ nāma yena nimantito taṁ abhuttāvī. Pacchābhattaṁ nāma yena nimantito taṁ antamaso kusaggenapi bhuttaṁ hoti. Kulaṁ nāma cattāri kulāni— khattiyakulaṁ, brāhmaṇakulaṁ, vessakulaṁ, suddakulaṁ. Kulesu cārittaṁ āpajjeyyāti vri:88.138 aññassa gharūpacāraṁ okkamantassa āpatti dukkaṭassa. Paṭhamaṁ pādaṁ ummāraṁ atikkāmeti, āpatti dukkaṭassa. Dutiyaṁ pādaṁ atikkāmeti, āpatti pācittiyassa. Aññatra samayāti ṭhapetvā samayaṁ. Cīvaradānasamayo nāma anatthate kathine vassānassa pacchimo māso, atthate kathine pañca māsā. Cīvarakārasamayo nāma cīvare kayiramāne. Nimantite nimantitasaññī santaṁ bhikkhuṁ anāpucchā purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjati, aññatra samayā, āpatti pācittiyassa. Nimantite vematiko santaṁ bhikkhuṁ anāpucchā purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjati, aññatra samayā, āpatti pācittiyassa. Nimantite animantitasaññī santaṁ bhikkhuṁ anāpucchā purebhattaṁ vā pacchābhattaṁ vā kulesu cārittaṁ āpajjati, aññatra samayā, āpatti pācittiyassa. Animantite nimantitasaññī, āpatti dukkaṭassa. Animantite vematiko, āpatti dukkaṭassa. Animantite animantitasaññī, anāpatti. Anāpatti— sya:2.367 samaye, santaṁ bhikkhuṁ āpucchā pavisati, asantaṁ bhikkhuṁ anāpucchā pavisati, aññassa gharena maggo hoti, gharūpacārena maggo hoti, antarārāmaṁ gacchati, bhikkhunupassayaṁ gacchati, titthiyaseyyaṁ gacchati, paṭikkamanaṁ gacchati, bhattiyagharaṁ gacchati, āpadāsu, ummattakassa, ādikammikassāti. Cārittasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ chaṭṭhaṁ.