← thag

Theragāthā 20.1 Saṭṭhinipāta

id: thag20.1 VRI: vol 56 สยามรัฐ: vol 26 299 segments
Theragāthā 20.1 Saṭṭhinipāta Paṭhamavagga Mahāmoggallānattheragāthā
“Āraññikā piṇḍapātikā, uñchāpattāgate ratā; Dālemu maccuno senaṁ, ajjhattaṁ susamāhitā.
Āraññikā piṇḍapātikā, uñchāpattāgate ratā; Dhunāma maccuno senaṁ, naḷāgāraṁva kuñjaro.
Rukkhamūlikā sātatikā, uñchāpattāgate ratā; Dālemu maccuno senaṁ, ajjhattaṁ susamāhitā.
Rukkhamūlikā sātatikā, uñchāpattāgate ratā; Dhunāma maccuno senaṁ, naḷāgāraṁva kuñjaro”.
“Aṭṭhikaṅkalakuṭike, maṁsanhārupasibbite; Dhiratthu pure duggandhe, paragatte mamāyase.
Gūthabhaste taconaddhe, uragaṇḍipisācini; Nava sotāni te kāye, yāni sandanti sabbadā.
Tava sarīraṁ navasotaṁ, Duggandhakaraṁ paribandhaṁ; Bhikkhu parivajjayate taṁ, Mīḷhaṁ ca yathā sucikāmo.
Evañce taṁ jano jaññā, yathā jānāmi taṁ ahaṁ; Ārakā parivajjeyya, gūthaṭṭhānaṁva pāvuse”.
“Evametaṁ mahāvīra, yathā samaṇa bhāsasi; Ettha ceke visīdanti, paṅkamhiva jaraggavo”.
“Ākāsamhi haliddiyā, yo maññetha rajetave; Aññena vāpi raṅgena, vighātudayameva taṁ.
Tadākāsasamaṁ cittaṁ, ajjhattaṁ susamāhitaṁ; Mā pāpacitte āsādi, aggikhandhaṁva pakkhimā”.
“Passa cittakataṁ bimbaṁ, arukāyaṁ samussitaṁ; Āturaṁ bahusaṅkappaṁ, yassa natthi dhuvaṁ ṭhiti.
Passa cittakataṁ rūpaṁ, maṇinā kuṇḍalena ca; Aṭṭhiṁ tacena onaddhaṁ, saha vatthehi sobhati.
Alattakakatā pādā, mukhaṁ cuṇṇakamakkhitaṁ; Alaṁ bālassa mohāya, no ca pāragavesino.
Aṭṭhapadakatā kesā, nettā añjanamakkhitā; Alaṁ bālassa mohāya, no ca pāragavesino.
Añjanīva navā cittā, pūtikāyo alaṅkato; Alaṁ bālassa mohāya, no ca pāragavesino.
Odahi migavo pāsaṁ, nāsadā vāguraṁ migo; Bhutvā nivāpaṁ gacchāma, kaddante migabandhake.
Chinno pāso migavassa, nāsadā vāguraṁ migo; Bhutvā nivāpaṁ gacchāma, socante migaluddake”.
“Tadāsi yaṁ bhiṁsanakaṁ, tadāsi lomahaṁsanaṁ; Anekākārasampanne, sāriputtamhi nibbute.
Aniccā vata saṅkhārā, uppādavayadhammino; Upajjitvā nirujjhanti, tesaṁ vūpasamo sukho.
Sukhumaṁ te paṭivijjhanti, vālaggaṁ usunā yathā; Ye pañcakkhandhe passanti, parato no ca attato.
Ye ca passanti saṅkhāre, parato no ca attato; Paccabyādhiṁsu nipuṇaṁ, vālaggaṁ usunā yathā.
Sattiyā viya omaṭṭho, ḍayhamānova matthake; Kāmarāgappahānāya, sato bhikkhu paribbaje.
Sattiyā viya omaṭṭho, ḍayhamānova matthake; Bhavarāgappahānāya, sato bhikkhu paribbaje.
Codito bhāvitattena, sarīrantimadhārinā; Migāramātupāsādaṁ, pādaṅguṭṭhena kampayiṁ.
Nayidaṁ sithilamārabbha, nayidaṁ appena thāmasā; Nibbānamadhigantabbaṁ, sabbaganthapamocanaṁ.
Ayañca daharo bhikkhu, ayamuttamaporiso; Dhāreti antimaṁ dehaṁ, jetvā māraṁ savāhiniṁ.
Vivaramanupabhanti vijjutā, Vebhārassa ca paṇḍavassa ca; Nagavivaragato jhāyati, Putto appaṭimassa tādino.
Upasanto uparato, pantasenāsano muni; Dāyādo buddhaseṭṭhassa, brahmunā abhivandito”.
“Upasantaṁ uparataṁ, pantasenāsanaṁ muniṁ; Dāyādaṁ buddhaseṭṭhassa, vanda brāhmaṇa kassapaṁ.
Yo ca jātisataṁ gacche, sabbā brāhmaṇajātiyo; Sottiyo vedasampanno, manussesu punappunaṁ.
Ajjhāyakopi ce assa, tiṇṇaṁ vedāna pāragū; Etassa vandanāyetaṁ, kalaṁ nāgghati soḷasiṁ.
Yo so aṭṭha vimokkhāni, purebhattaṁ aphassayi; Anulomaṁ paṭilomaṁ, tato piṇḍāya gacchati.
Tādisaṁ bhikkhuṁ māsādi, māttānaṁ khaṇi brāhmaṇa; Abhippasādehi manaṁ, arahantamhi tādine; Khippaṁ pañjaliko vanda, mā te vijaṭi matthakaṁ”.
“Neso passati saddhammaṁ, saṁsārena purakkhato; Adhogamaṁ jimhapathaṁ, kummaggamanudhāvati.
Kimīva mīḷhasallitto, saṅkhāre adhimucchito; Pagāḷho lābhasakkāre, tuccho gacchati poṭṭhilo”.
“Imañca passa āyantaṁ, sāriputtaṁ sudassanaṁ; Vimuttaṁ ubhatobhāge, ajjhattaṁ susamāhitaṁ.
Visallaṁ khīṇasaṁyogaṁ, tevijjaṁ maccuhāyinaṁ; Dakkhiṇeyyaṁ manussānaṁ, puññakkhettaṁ anuttaraṁ”.
“Ete sambahulā devā, iddhimanto yasassino; Dasa devasahassāni, sabbe brahmapurohitā; Moggallānaṁ namassantā, tiṭṭhanti pañjalīkatā.
‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama; Yassa te āsavā khīṇā, dakkhiṇeyyosi mārisa’.
Pūjito naradevena, uppanno maraṇābhibhū; Puṇḍarīkaṁva toyena, saṅkhārenupalippati.
Yassa muhuttena sahassadhā loko, Saṁvidito sabrahmakappo vasi; Iddhiguṇe cutupapāte kāle, Passati devatā sa bhikkhu”.
“Sāriputtova paññāya, sīlena upasamena ca; Yopi pāraṅgato bhikkhu, etāvaparamo siyā.
Koṭisatasahassassa, Attabhāvaṁ khaṇena nimmine; Ahaṁ vikubbanāsu kusalo, Vasībhūtomhi iddhiyā.
Samādhivijjāvasipāramīgato, Moggallānagotto asitassa sāsane; Dhīro samucchindi samāhitindriyo, Nāgo yathā pūtilataṁva bandhanaṁ.
Pariciṇṇo mayā satthā, kataṁ buddhassa sāsanaṁ; Ohito garuko bhāro, bhavanetti samūhatā.
Yassa catthāya pabbajito, agārasmānagāriyaṁ; So me attho anuppatto, sabbasaṁyojanakkhayo.
Kīdiso nirayo āsi, yattha dussī apaccatha; Vidhuraṁ sāvakamāsajja, kakusandhañca brāhmaṇaṁ.
Sataṁ āsi ayosaṅkū, sabbe paccattavedanā; Īdiso nirayo āsi, yattha dussī apaccatha; Vidhuraṁ sāvakamāsajja, kakusandhañca brāhmaṇaṁ.
Yo etamabhijānāti, bhikkhu buddhassa sāvako; Tādisaṁ bhikkhumāsajja, kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Majjhesarasmiṁ tiṭṭhanti, vimānā kappaṭhāyino; Veḷuriyavaṇṇā rucirā, accimanto pabhassarā; Accharā tattha naccanti, puthu nānattavaṇṇiyo.
Yo etamabhijānāti, … pe … kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Yo ve buddhena codito, bhikkhusaṅghassa pekkhato; Migāramātupāsādaṁ, pādaṅguṭṭhena kampayi.
Yo etamabhijānāti, … pe … kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Yo vejayantapāsādaṁ, pādaṅguṭṭhena kampayi; Iddhibalenupatthaddho, saṁvejesi ca devatā.
Yo etamabhijānāti, … pe … kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Yo vejayantapāsāde, sakkaṁ so paripucchati; Api āvuso jānāsi, taṇhakkhayavimuttiyo; Tassa sakko viyākāsi, pañhaṁ puṭṭho yathātathaṁ”.
“Yo etamabhijānāti, … pe … kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Yo brahmānaṁ paripucchati, Sudhammāyaṁ ṭhito sabhaṁ; Ajjāpi tyāvuso sā diṭṭhi, Yā te diṭṭhi pure ahu; Passasi vītivattantaṁ, Brahmaloke pabhassaraṁ.
Tassa brahmā viyākāsi, pañhaṁ puṭṭho yathātathaṁ; Na me mārisa sā diṭṭhi, yā me diṭṭhi pure ahu.
Passāmi vītivattantaṁ, brahmaloke pabhassaraṁ; Sohaṁ ajja kathaṁ vajjaṁ, ahaṁ niccomhi sassato”.
“Yo etamabhijānāti, … pe … kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Yo mahāneruno kūṭaṁ, vimokkhena aphassayi; Vanaṁ pubbavidehānaṁ, ye ca bhūmisayā narā.
Yo etamabhijānāti, bhikkhu buddhassa sāvako; Tādisaṁ bhikkhumāsajja, kaṇha dukkhaṁ nigacchasi.
Na ve aggi cetayati, ahaṁ bālaṁ ḍahāmīti; Bālova jalitaṁ aggiṁ, āsajja naṁ paḍayhati.
Evamevaṁ tuvaṁ māra, āsajja naṁ tathāgataṁ; Sayaṁ ḍahissasi attānaṁ, bālo aggiṁva samphusaṁ.
Apuññaṁ pasavī māro, āsajja naṁ tathāgataṁ; Kiṁ nu maññasi pāpima, na me pāpaṁ vipaccati.
Karato te cīyate pāpaṁ, cirarattāya antaka; Māra nibbinda buddhamhā, āsaṁ mākāsi bhikkhusu”.
“Iti māraṁ atajjesi, bhikkhu bhesakaḷāvane; Tato so dummano yakkho, tatthevantaradhāyathā”ti. Itthaṁ sudaṁ āyasmā mahāmoggallāno thero gāthāyo abhāsitthāti. Saṭṭhinipāto niṭṭhito.
Tatruddānaṁ Saṭṭhikamhi nipātamhi, moggallāno mahiddhiko; Ekova theragāthāyo, aṭṭhasaṭṭhi bhavanti tāti.