← _

Theravāda Vinaya Mahāvibhaṅga

id: pli-tv-bu-vb-np9 VRI: vol 87 สยามรัฐ: vol 2 108 segments
Theravāda Vinaya Mahāvibhaṅga Nissaggiyakaṇḍa Cīvaravagga 9. Dutiyaupakkhaṭasikkhāpada
Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena aññataro puriso aññataraṁ purisaṁ etadavoca— “ayyaṁ upanandaṁ cīvarena acchādessāmī”ti. Sopi evamāha— “ahampi ayyaṁ upanandaṁ cīvarena acchādessāmī”ti. Assosi kho aññataro piṇḍacāriko bhikkhu tesaṁ purisānaṁ imaṁ kathāsallāpaṁ. Atha kho so bhikkhu yenāyasmā upanando sakyaputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ upanandaṁ sakyaputtaṁ etadavoca— “mahāpuññosi tvaṁ, āvuso upananda. Amukasmiṁ okāse aññataro puriso aññataraṁ purisaṁ etadavoca— ‘ayyaṁ upanandaṁ cīvarena acchādessāmī’ti. Sopi evamāha— ‘ahampi ayyaṁ upanandaṁ cīvarena acchādessāmī’”ti. “Atthāvuso, maṁ te upaṭṭhākā”ti. Atha kho āyasmā upanando sakyaputto yena te purisā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā te purise etadavoca— “saccaṁ kira maṁ tumhe, āvuso, cīvarehi acchādetukāmātthā”ti? “Api nayya, evaṁ hoti— ‘ayyaṁ upanandaṁ cīvarehi acchādessāmā’”ti. “Sace kho maṁ tumhe, āvuso, cīvarehi acchādetukāmāttha, evarūpena cīvarena acchādetha, kyāhaṁ tehi acchannopi karissāmi, yānāhaṁ na paribhuñjissāmī”ti. Atha kho te purisā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti— “mahicchā ime samaṇā sakyaputtiyā asantuṭṭhā. Nayime sukarā cīvarehi acchādetuṁ. Kathañhi nāma ayyo upanando amhehi pubbe appavārito upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjissatī”ti. Assosuṁ kho bhikkhū tesaṁ purisānaṁ ujjhāyantānaṁ khiyyantānaṁ vipācentānaṁ. Ye te bhikkhū appicchā …pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti— “kathañhi nāma āyasmā upanando sakyaputto pubbe appavārito gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjissatī”ti. Atha kho te bhikkhū āyasmantaṁ upanandaṁ sakyaputtaṁ anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe… “saccaṁ kira tvaṁ, upananda, pubbe appavārito gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjasī”ti? “Saccaṁ, bhagavā”ti. “Ñātakā te, upananda, aññātakā”ti? “Aññātakā, bhagavā”ti. “Aññātako, moghapurisa, aññātakānaṁ na jānāti patirūpaṁ vā appatirūpaṁ vā santaṁ vā asantaṁ vā. Tattha nāma tvaṁ, moghapurisa, pubbe appavārito aññātake gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjissasi. Netaṁ, moghapurisa, appasannānaṁ vā pasādāya …pe… evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha— “Bhikkhuṁ paneva uddissa ubhinnaṁ aññātakānaṁ gahapatīnaṁ vā gahapatānīnaṁ vā paccekacīvaracetāpannāni upakkhaṭāni honti— ‘imehi mayaṁ paccekacīvaracetāpannehi paccekacīvarāni cetāpetvā itthannāmaṁ bhikkhuṁ cīvarehi acchādessāmā’ti; tatra ce so bhikkhu pubbe appavārito upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjeyya— ‘sādhu vata maṁ āyasmanto imehi paccekacīvaracetāpannehi evarūpaṁ vā evarūpaṁ vā cīvaraṁ cetāpetvā acchādetha, ubhova santā ekenā’ti, kalyāṇakamyataṁ upādāya, nissaggiyaṁ pācittiyan”ti.
Bhikkhuṁ paneva uddissāti bhikkhussatthāya, bhikkhuṁ ārammaṇaṁ karitvā, bhikkhuṁ acchādetukāmā. Ubhinnanti dvinnaṁ. Aññātakā nāma mātito vā pitito vā yāva sattamā pitāmahayugā asambaddhā. Gahapatī nāma ye keci agāraṁ ajjhāvasanti. Gahapatāniyo nāma yā kāci agāraṁ ajjhāvasanti. Cīvaracetāpannāni nāma hiraññā vā suvaṇṇā vā muttā vā maṇī vā pavāḷā vā phalikā vā paṭakā vā suttā vā kappāsā vā. Imehi paccekacīvaracetāpannehīti paccupaṭṭhitehi. Cetāpetvāti parivattetvā. Acchādessāmāti dassāma. Tatra ce so bhikkhūti yaṁ bhikkhuṁ uddissa cīvaracetāpannāni upakkhaṭāni honti so bhikkhu. Pubbe appavāritoti pubbe avutto hoti— “kīdisena te, bhante, cīvarena attho, kīdisaṁ te cīvaraṁ cetāpemā”ti. Upasaṅkamitvāti gharaṁ gantvā yattha katthaci upasaṅkamitvā. Cīvare vikappaṁ āpajjeyyāti āyataṁ vā hotu vitthataṁ vā appitaṁ vā saṇhaṁ vā. Imehi paccekacīvaracetāpannehīti paccupaṭṭhitehi. Evarūpaṁ vā evarūpaṁ vāti āyataṁ vā vitthataṁ vā appitaṁ vā saṇhaṁ vā. Cetāpetvāti parivattetvā. Acchādethāti dajjetha. Ubhova santā ekenāti dvepi janā ekena. Kalyāṇakamyataṁ upādāyāti sādhatthiko mahagghatthiko. Tassa vacanena āyataṁ vā vitthataṁ vā appitaṁ vā saṇhaṁ vā cetāpenti, payoge dukkaṭaṁ. Paṭilābhena nissaggiyaṁ hoti. Nissajjitabbaṁ saṅghassa vā gaṇassa vā puggalassa vā. Evañca pana, bhikkhave, nissajjitabbaṁ. …pe… “idaṁ me, bhante, cīvaraṁ pubbe appavārito aññātake gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpannaṁ nissaggiyaṁ. Imāhaṁ saṅghassa nissajjāmī”ti …pe… dadeyyāti …pe… dadeyyunti …pe… āyasmato dammīti. Aññātake aññātakasaññī pubbe appavārito gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjati, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ. Aññātake vematiko pubbe appavārito gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjati, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ. Aññātake ñātakasaññī pubbe appavārito gahapatike upasaṅkamitvā cīvare vikappaṁ āpajjati, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ. Ñātake aññātakasaññī, āpatti dukkaṭassa. Ñātake vematiko, āpatti dukkaṭassa. Ñātake ñātakasaññī, anāpatti. Anāpatti— ñātakānaṁ, pavāritānaṁ, aññassatthāya, attano dhanena, mahagghaṁ cetāpetukāmānaṁ appagghaṁ cetāpeti, ummattakassa, ādikammikassāti. Dutiyaupakkhaṭasikkhāpadaṁ niṭṭhitaṁ navamaṁ.